Kardiyovasküler ve Solunum Sistemi Patolojisi

$22$ yaşında, uzun boylu ve zayıf yapılı bir erkek hasta, aniden başlayan şiddetli göğüs ağrısı ve nefes darlığı şikayetiyle acil servise başvuruyor. Yapılan fizik muayenede sağ akciğerde solunum seslerinin azaldığı saptanıyor ve akciğer grafisinde sağda pnömotoraks izleniyor. Bu klinik tabloya neden olan subplevral "bleb" oluşumlarından sorumlu olan ve asinusun distal kısımlarının tutulumuyla karakterize amfizem tipi aşağıdakilerden hangisidir?

Down sendromu tanısı ile izlenen $2$ günlük bir yenidoğanda belirgin kalp yetmezliği bulguları saptanmıştır. Yapılan ekokardiyografik incelemede atriyoventriküler ($AV$) kapakların tek bir halka ($annulus$) üzerinde birleştiği, primer atriyal septumun alt kısmında ve ventriküler septumun giriş ($inlet$) kısmında geniş defektlerin bulunduğu gözlenmiştir. Bu hastada sol ventrikül çıkış yolunun ($LVOT$) daralmasına ve anjiyografik olarak karakteristik 'kaz boynu' ($gooseneck$) görünümüne yol açan temel anatomik defekt aşağıdakilerden hangisidir?

Otomotiv sanayisinde $20$ yıl boyunca fren balatası üretimi ve montajı alanında çalışan $54$ yaşındaki bir erkek hasta, son $3$ yıldır giderek artan nefes darlığı şikayetiyle başvuruyor. Fizik muayenesinde her iki akciğer bazalinde raller saptanıyor. Solunum fonksiyon testlerinde $FVC$ değerinin azaldığı, $FEV_1/FVC$ oranının ise $\%84$ (normal/artmış) olduğu görülüyor. Akciğer biyopsisinde yaygın interstisyel fibrozis ile birlikte altın sarısı-kahverengi renkli, uçları topuzlu ve demir içeren 'ferrujinöz cisimcikler' izleniyor. Bu klinik ve patolojik tablo ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Erişkinlerde en sık görülen primer kalp tümörü aşağıdakilerden hangisidir?

45 yaşında erkek hasta, uzun süredir devam eden şiddetli öksürük, pürülan (kötü kokulu) balgam ve aralıklı hemoptizi şikayetleriyle başvuruyor. Hastanın akciğer rezeksiyon materyalinin makroskobik incelemesinde, bronşların plevral yüzeye kadar takip edilebildiği ve lümenlerinin silindirik şekilde kalıcı olarak genişlemiş olduğu izleniyor. Bu hasta için en olası patolojik tanı aşağıdakilerden hangisidir?

$70$ yaşında erkek hasta; yaygın ateroskleroz öyküsü ile izlenirken, geçirdiği abdominal aort cerrahisi sonrası ani gelişen karın ağrısı, oligüri ve alt ekstremitelerde ağrılı morarma şikayetleriyle başvuruyor. Fizik muayenesinde her iki ayak parmaklarında siyanotik değişiklikler ve bacaklarda 'livedo reticularis' saptanıyor. Böbrek biyopsisinde küçük arter lümenlerini tıkayan, çevresinde yabancı cisim dev hücrelerinin izlendiği bikkonveks, iğne şeklinde kristal boşlukları (clefts) gözleniyor. Bu hastada izlenen histopatolojik bulgu, aşağıdaki patolojik süreçlerin hangisinden kaynaklanmaktadır?

Annesinin gebelik öyküsünde bipolar bozukluk nedeniyle $1.$ trimesterde lityum kullanımı olduğu bilinen $1$ günlük bir yenidoğanda, doğumdan kısa süre sonra derin siyanoz ve ağır sağ kalp yetmezliği bulguları gelişiyor. Akciğer grafisinde sağ atriyumun aşırı genişlemesine bağlı olarak toraksı neredeyse tamamen dolduran "duvardan duvara kalp" ($wall-to-wall$ $heart$) görünümü izleniyor. Bu hastada triküspit kapak ve sağ ventrikülün morfolojik incelemesinde aşağıdakilerden hangisinin görülmesi en olasıdır?

$58$ yaşında, $45$ paket/yıl sigara öyküsü olan erkek hasta; yüzünde ve boynunda şişlik, nefes darlığı ve son bir haftadır gelişen belirgin konfüzyon şikayetleriyle acil servise başvuruyor. Fizik muayenesinde her iki juguler vende dolgunluk ve yüzde belirgin ödem saptanıyor. Laboratuvar incelemesinde serum sodyum düzeyi $124$ mEq/L (Normal: $135-145$ mEq/L) olarak bulunuyor. Toraks BT'de trakea komşuluğunda, vasküler yapıları basılayan santral yerleşimli kitlesel lezyon izleniyor. Bronşiyal biyopsi örneğinde; dar sitoplazmalı, "tuz-biber" kromatini gösteren hiperkromatik nükleuslu ve nükleer kalıplanma (molding) izlenen küçük hücrelerden oluşan tümör saptanıyor. Bu hastada en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

$25$ yaşında kadın hasta, $2$ haftadır devam eden kuru öksürük, halsizlik ve eklem ağrıları şikayetleriyle polikliniğe başvuruyor. Fizik muayenesinde ateşi $37.5^{\circ}C$ ölçülüyor ve akciğer oskültasyonunda belirgin bir patoloji saptanmıyor. Akciğer grafisinde bilateral, alt loblarda daha belirgin olan yama tarzında retikülonodüler gölgelenmeler izleniyor. Laboratuvar tetkiklerinde soğuk aglütinin titresi yüksek bulunan bu hastadaki akciğer tutulumunun en karakteristik histopatolojik özelliği aşağıdakilerden hangisidir?

$72$ yaşında kadın hasta; son bir aydır belirginleşen şiddetli tek taraflı baş ağrısı, yemek yerken çene kaslarında çabuk yorulma ve görme bulanıklığı şikayetleriyle polikliniğe başvuruyor. Yapılan laboratuvar incelemesinde eritrosit sedimentasyon hızı $115\text{ mm/saat}$ olarak ölçülüyor. Bu hastada düşünülen olası tanı için yapılacak arter biyopsisinin histopatolojik değerlendirmesi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

$55$ yaşında erkek hasta, $25$ yıldır taş ocağında ve kum püskürtme (sandblasting) işlerinde çalıştığını belirtmektedir. Son aylarda giderek artan nefes darlığı ve kuru öksürük şikayeti ile başvuran hastanın solunum fonksiyon testinde FVC değerinin azaldığı, $FEV1/FVC$ oranının ise $\%85$ olduğu saptanıyor. Akciğer grafisinde hiler lenf nodlarında 'yumurta kabuğu' (eggshell) kalsifikasyonu izleniyor. Akciğer biyopsisinde konsantrik dizilimli hyalinize kollajen lifleri içeren nodüller ve polarize ışık mikroskobunda çift kırılan (birefrenjan) partiküller gözleniyor. Bu klinik tabloya eşlik etme olasılığı en yüksek olan durum aşağıdakilerden hangisidir?

$58$ yaşında erkek hasta, $30$ paket-yıl sigara öyküsü ile birlikte ilerleyici nefes darlığı ve balgamlı öksürük şikayetleriyle başvuruyor. Yapılan solunum fonksiyon testleri ve klinik değerlendirme sonucunda hastaya Kronik Obstrüktif Akciğer Hastalığı (KOAH) tanısı konuluyor.

Bu hastanın hava yollarında ve akciğer parankiminde görülen inflamatuar infiltrasyonda, bronşiyal astımdan farklı olarak baskın olması beklenen hücre tipi aşağıdakilerden hangisidir?

$58$ yaşında erkek hasta; üç haftadır devam eden halsizlik, iştahsızlık ve $37.8^{\circ}C$ civarında seyreden subfebril ateş şikayetleriyle polikliniğe başvuruyor. Özgeçmişinde mitral kapak prolapsusu öyküsü olan hastanın yapılan ekokardiyografisinde mitral kapak üzerinde vejetasyonlar saptanıyor. Kan kültürlerinde $\alpha$-hemolitik streptokok (viridans grubu) üremesi saptanıyor. Bu hastada görülmesi beklenen vejetasyonların morfolojik özellikleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

$45$ yaşında erkek hasta; son $3$ aydır devam eden halsizlik, kilo kaybı, yaygın kas ağrıları ve yeni gelişen hipertansiyon şikayetleriyle başvuruyor. Laboratuvar tetkiklerinde Hepatit B yüzey antijeni ($HBsAg$) pozitif saptanıyor. Hastadan alınan böbrek arter biyopsisinde, orta çaplı arter duvarında segmental dağılım gösteren fibrinoid nekroz ile birlikte; aynı damar kesitinde hem nötrofil infiltrasyonunun olduğu akut evre bulguları hem de fibroblastik proliferasyon ve fibrozis alanları bir arada izleniyor.

Bu klinik ve patolojik bulgular ışığında, en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

$68$ yaşında erkek hasta, son aylarda giderek artan nefes darlığı ve sağ yan ağrısı şikayetleriyle polikliniğe başvuruyor. Alınan anamnezden hastanın geçmişte uzun yıllar gemi söküm tersanesinde yalıtım işçisi olarak çalıştığı öğreniliyor. Toraks bilgisayarlı tomografisinde sağ akciğeri çepeçevre saran, zırh tarzında nodüler plevral kalınlaşma saptanıyor. Kitleden alınan biyopside, tübülopapiller yapılar oluşturan epitelyoid hücreler ile iğsi hücrelerin bir arada bulunduğu bifazik patern izleniyor. İmmünohistokimyasal boyamalarda tümör hücrelerinde Calretinin, WT-1 ve sitokeratin 5/6 (CK5/6) pozitif; karsinoembriyojenik antijen (CEA) ve TTF-1 ise negatif olarak değerlendiriliyor. Bu hastada kesin tanıya ulaşmada kullanılabilecek elektron mikroskobik incelemede aşağıdaki bulgulardan hangisinin saptanma olasılığı en yüksektir?

$22$ yaşında kadın hasta, yaklaşık $10$ gündür süren kuru öksürük, şiddetli baş ağrısı ve halsizlik şikayetiyle polikliniğe başvuruyor. Fizik muayenesinde ateş $37.8^{\circ}C$ ölçülüyor; akciğer oskültasyonunda belirgin raller veya matite saptanmıyor. Akciğer grafisinde ise fizik muayene bulgularıyla orantısız şekilde, her iki akciğerde diffüz interstisyel gölgelenmeler izleniyor. Bu klinik tabloya neden olan etkenin patogenezi ve morfolojisi düşünüldüğünde, akciğer dokusunun histopatolojik incelemesinde aşağıdakilerden hangisinin görülmesi en olasıdır?

Konjenital kalp hastalıkları içinde en sık izole görülen anomali olan ventriküler septal defektlerin ($VSD$) morfolojisi ve klinik seyri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

İleri evre pankreas kanseri tanısıyla takip edilen bir hastanın otopsisinde, mitral kapak kapanma hatları üzerinde dizilmiş, steril, küçük ve kapak dokusunda herhangi bir yıkıma (destrüksiyona) yol açmayan vejetasyonlar saptanmıştır. Bu hastadaki kapak tutulumu için en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

$70$ yaşında, $50$ paket/yıl sigara öyküsü olan erkek hastada öksürük ve hemoptizi şikayetleri üzerine çekilen akciğer grafisinde hiler bölgede (santral) kitle saptanıyor. Laboratuvar incelemesinde hiperkalsemi ($12 \text{ mg/dL}$) saptanan hastanın biyopsisinde neoplastik hücrelerin $p40$ pozitif olduğu ve belirgin keratin incileri içerdiği görülüyor. Bu hasta için en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

$8$ yaşında bir erkek çocuk; bacaklarında ve kalça bölgesinde belirgin olan, basmakla solmayan ağrısız döküntüler, karın ağrısı ve diz eklemlerinde şişlik şikayetleriyle getirilmiştir. İdrar tetkikinde her sahada $10-15$ eritrosit saptanmıştır. Deri biyopsisinde dermal kapiller ve postkapiller venüllerde lökositoklastik vaskülit izlenmiştir.

Bu hastadaki patolojik sürecin temelini aşağıdakilerden hangisi oluşturur?