Question

Difficulty: MediumDivan Edebiyatı Nazım Şekilleri - Dörtlük ve Bentlerle Kurulanlar

Bir safâ bahşedelim gel şu dil-i nâ-şâda
Gidelim serv-i revânım yürü Sa'd-âbâd'a
İşte üç çifte kayık iskelede âmâde
Gidelim serv-i revânım yürü Sa'd-âbâd'a

Nedim'e ait bu dörtlük ve temsil etti��i nazım şekliyle ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Türklerin Divan edebiyatına kazandırdığı ve bestelenmek amacıyla yazılan bir şarkının ilk bendidir.
  2. B
    İkinci ve dördüncü dizeler, bent sonlarında aynen tekrarlanan "nakarat" dizeleridir.
  3. C
    Üçüncü dize, şarkının en dokunaklı bölümü olan ve bestede de makam geçişinin yapıldığı "meyan" dizesidir.
  4. D
    Şuhane ve rindane bir edayla yazılan bu nazım şeklinin Türk edebiyatındaki en önemli temsilcisi Nedim'dir.
  5. Biçimsel yapısı ve tek dörtlükten ibaret olması yönüyle tuyuğ ve rubai nazım şekilleriyle tam bir benzerlik göstermektedir.Answer

Answer

Şarkı nazım şeklinin tek dörtlükten oluştuğu ve tuyuğ ile rubaiye tam bir benzerlik gösterdiği yönündeki ifade yanlıştır.
Doğru yanıt olan seçenek şarkının tek dörtlükten ibaret olduğunu ve tuyuğ ile rubaiye tamamen benzediğini ileri sürmektedir. Ancak şarkılar çok bentli (3-5 bent) nazım şekilleridir; tuyuğ ve rubai ise sadece tek dörtlükten oluşur. Ayrıca şarkılarda meyan ve nakarat bulunurken tuyuğ ve rubaide bu bölümler yer almaz.

Step-by-Step Solution

1
Dörtlüğün tekrarlanan dizelerini ve yapısını analiz etme
İkinci ve dördüncü dizelerin aynı olduğu (nakarat yapısı) görülmektedir. Bu yapı şarkı nazım şekline aittir.
Nazım şeklinin belirlenmesi ve yapı özelliklerinin tespiti için ilk adım olarak uyak ve dize yapısı incelenmelidir.
2
Şarkı nazım şeklinin bent özelliklerini inceleme
Şarkılar tek dörtlükten ibaret değildir, genellikle 3 ile 5 bent arasında değişen bir yapıya sahiptir.
Şarkının bent sayısı yönüyle tek dörtlükten oluşan tuyuğ ve rubaiden ayrıldığını belirlemek gerekir.
3
Seçeneklerdeki ifadelerin doğruluğunu test etme
Tuyuğ ve rubai tek dörtlükten oluştuğu için şarkının bu türlerle biçimsel olarak tam benzerlik gösterdiği iddiası çürütülür.
Yanlış olan yargının saptanması için türlerin karşılaştırmalı analizi tamamlanmalıdır.

Key Concept

Şarkı nazım şeklinin yapısal özellikleri, meyan ve nakarat kavramları ile diğer dörtlük ve bentlerle kurulan nazım şekillerinden (tuyuğ, rubai) farkları.
Rate this question