Question

Difficulty: MediumNazım Biçimi ve Nazım Türü Kavramları

Aşağıdaki sol sütunda verilen şiir parçalarını, sağ sütunda yer alan uygun nazım biçimi ve nazım türü eşleştirmeleriyle doğru şekilde eşleştiriniz.

  • İncecikten bir kar yağar
    Tozar Elif Elif deyi
    Deli gönül abdal olmuş
    Gezer Elif Elif deyi
    Nazım Biçimi: Semai / Nazım Türü: Güzelleme
  • Yiğit olan yiğitliğin gizlemez
    K��tüler kendini uzağa çekmez
    Mert olanlar asla geriye dönmez
    Düşman üstümüze gelse ne eyler
    Nazım Biçimi: Koşma / Nazım Türü: Koçaklama
  • Gün doğdu şâh-ı âlem uyanmaz mı hâbdan
    Kılmaz mı cilve hayme-i gerdûn-ı fâbdan
    Gitti o deryâ-yı kerem kân-ı atâ
    Gitti o âleme veren nûr-ı ziyâ
    Nazım Biçimi: Terkibibent / Nazım Türü: Mersiye
  • Bize kâfir demiş Müftî Efendi
    Tutalım ben ana diyem müselmân
    Vardıkta yarın rûz-ı cezâya
    İkimiz de çıkarız anda yalan
    Nazım Biçimi: Kıta / Nazım Türü: Hicviye

Answer

Eşleşmeler şu şekildedir: Karacaoğlan'ın dörtlüğü Semai-Güzelleme; Köroğlu'nun dörtlüğü Koşma-Koçaklama; Bâkî'nin beyitleri Terkibibent-Mersiye; Nef'î'nin dörtlüğü Kıta-Hicviye ile eşleşir.
Doğru eşleştirme şiirlerin hece/aruz ölçüleri ve konularının doğru analiz edilmesine dayanır. Karacaoğlan'ın şiiri 8'li hece ölçüsüyle güzelleme türünde bir semai; Köroğlu'nun şiiri 11'li hece ölçüsüyle koçaklama türünde bir koşma; Bâkî'nin şiiri ölüm konusunu işleyen terkibibent biçiminde bir mersiye; Nef'î'nin şiiri ise yergi içeren kıta biçiminde bir hicviyedir.

Step-by-Step Solution

1
Birinci dörtlüğün hece sayısını ve temasını belirleme.
Dörtlük 8'li hece ölçüsüyle yazılmıştır ve Elif adındaki sevgiliye duyulan lirik aşkı anlatmaktadır. Bu durum biçim olarak semaiyi, tür olarak güzellemeyi gösterir.
Halk edebiyatında 8'li hece ölçüsüyle yazılan lirik şiirlerin nazım biçimi semai, aşk ve güzellik konularını işleyen türü ise güzellemedir.
2
İkinci dörtlüğün hece sayısını ve temasını belirleme.
Dörtlük 11'li hece ölçüsüyle yazılmıştır ve kahramanlık, yiğitlik temasını işlemektedir. Bu durum biçim olarak koşmayı, tür olarak koçaklamayı gösterir.
11'li hece ölçüsü koşmanın genel biçimsel özelliğidir, kahramanlık konusu ise koçaklama türüne aittir.
3
Üçüncü beyitlerin dil, ölçü ve konusunu inceleme.
Aruz ölçüsüyle ve divan şiiri geleneğiyle yazılan bu parça, Kanuni Sultan Süleyman'ın vefatı üzerine yazılmış olup bentlerden oluşur. Dolayısıyla nazım biçimi terkibibent, türü ise mersiyedir.
Divan edebiyatında ölen kişilerin ardından duyulan acıyı işleyen nazım türü mersiye; bu türün en bilinen biçimi ise terkibibenttir.
4
Dördüncü şiirin yapısal ve tematik incelemesini yapma.
Şiir, divan edebiyatı ölçüsüyle (aruz) yazılmış, abcb şeklinde kafiyelenmiş iki beyitlik (dört satırlık) bir yapıya sahiptir. İçeriğinde ise dönemin müftüsüne yönelik bir yergi bulunmaktadır. Bu durum biçim olarak kıtayı, tür olarak hicviyeyi gösterir.
Divan edebiyatında kısa yergiler ve felsefi düşünceler genellikle kıta biçimiyle yazılır; yergi konulu şiirlerin türü ise hicviyedir.

Key Concept

Şiirlerin ölçü, uyak ve nazım birimi gibi şekilsel özelliklerine göre 'nazım biçimi'; işledikleri konuya göre ise 'nazım türü' olarak sınıflandırılması.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question