Question

Difficulty: Hardİslam Ahlakının Kaynakları

İslam ahlak düşüncesindeki kaynaklar ve bunların değer oluşumundaki işlevlerine ilişkin aşağıda verilen açıklamaları, ilgili oldukları temel kavramlarla eşleştiriniz.

  • Ahlaki değerlerin (hüsün ve kubuh) kaynağının insan aklı olamayacağını, bir eylemin iyi veya kötü olmasının ancak ilahi buyrukla belirlenebileceğini savunan kelami görüşlerin temellendirildiği asıl kaynakVahiy (Kur'an-ı Kerim)
  • Vahiy vasıtasıyla gelen evrensel ahlak ilkelerinin yeni karşılaşılan meselelere uygulanmasında, dinin genel amaçları doğrultusunda ahlaki çıkarım yapan ve vahye muhatap olan beşeri yetkinlikSelim Akıl
  • İslam'ın inanç ve ahlak ilkelerine aykırı olmamak kaydıyla, belirli bir toplumun zamanla benimsediği ve ahlaki değerlerin şekillenmesinde yardımcı kaynak işlevi gören toplumsal uygulamalarÖrf
  • Kur'an-ı Kerim'de teorik ve genel ilkeler olarak bildirilen ahlak kurallarının, bireysel ve toplumsal hayatta nasıl uygulanacağını gösteren, ahlakın yaşayan en somut ve pratik modeliSünnet

Answer

Sol sütundaki ahlakın kaynaklarına dair açıklamaların sırasıyla Vahiy (Kur'an-ı Kerim), Selim Akıl, Örf ve Sünnet kavramlarıyla eşleştirilmesi gerekir.
Ahlakın kaynakları İslam ahlak felsefesinde hiyerarşik ve bütüncül bir yapı arz eder. Vahiy değerlerin kurucu ve nihai meşruiyet kaynağıyken; akıl vahyi anlayan, yorumlayan ve uygulayan yetidir. Sünnet bu ilkelerin en yetkin pratik modeliyken, örf ise naslara aykırı düşmediği ölçüde ahlaki hayatı yerel düzeyde şekillendiren ikincil bir unsurdur.

Step-by-Step Solution

1
Birinci ifadedeki ahlaki iyilik ve kötülüğün (hüsün ve kubuh) kaynağına ilişkin kelami yaklaşım analiz edilir.
Bu yaklaşımın ahlakı ilahi buyruğa, dolayısıyla vahye dayandırdığı belirlenir.
İslam kelamındaki eş'arilik gibi ekoller ahlakın kurucu kaynağının vahiy olduğunu kabul eder.
2
İkinci ifadedeki vahyi anlamlandıran ve ahlaki çıkarım yapan beşeri yeti değerlendirilir.
Bunun selim akıl olduğu tespit edilir.
Din ahlaki ilkeleri sunarken, insanın bu ilkeleri idrak edip hayata geçirmesinde aklı bir araç olarak konumlandırır.
3
Üçüncü ifadedeki toplumsal pratikler ve alışkanlıklar kavramı incelenir.
Bunun örf ile ilişkili olduğu sonucuna varılır.
Örf, nassa aykırı olmamak şartıyla toplumsal alanda ahlaki kuralları besleyen ikincil kaynaklardandır.
4
Dördüncü ifadedeki ahlakın yaşayan somut ve pratik modeli ifadesi ele alınır.
Bu modelin Hz. Peygamber'in sünneti olduğu saptanır.
Sünnet, Kur'an'daki ahlaki prensiplerin ete kemiğe bürünmüş halidir.

Key Concept

İslam Ahlakının Kaynakları
Rate this question