All practice questions

1797 questions

Question 1241Question

Türkiye'nin sınır komşuları ile olan ticari ve beşerî ilişkilerinde kara yolu ve demir yolu sınır kapıları stratejik bir öneme sahiptir. Aşağıda verilen sınır kapılarını, sahip oldukları konum ve ulaşım özellikleriyle doğru olacak şekilde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

Uzunköprü
Çobanbey
Dilucu
Esendere

Matches

Show answer & explanation

Answer

Uzunköprü - Yunanistan demir yolu bağlantısı; Çobanbey - Suriye demir yolu bağlantısı; Dilucu - Nahçıvan kara yolu bağlantısı; Esendere - İran kara yolu bağlantısı.
Uzunköprü Yunanistan ile demir yolu, Çobanbey Suriye ile demir yolu, Dilucu Nahçıvan ile kara yolu, Esendere ise İran ile kara yolu bağlantısı kurar.

Step-by-Step Solution

1
Yunanistan ile olan sınır kapılarını ve ulaşım türlerini analiz etmek.
Uzunköprü Sınır Kapısı'nın Yunanistan ile olan demir yolu bağlantısını sağladığı belirlenir.
Yunanistan ile kara yolu bağlantısı İpsala üzerinden sağlanırken, demir yolu bağlantısı Uzunköprü üzerinden sağlanır.
2
Suriye sınırında demir yolu bağlantısı olan kapıları incelemek.
Çobanbey Sınır Kapısı'nın Kilis üzerinden Suriye ile demir yolu bağlantısı kurduğu tespit edilir.
Suriye sınırındaki en önemli demir yolu geçiş noktalarından biri Kilis'te bulunan Çobanbey'dir.
3
Nahçıvan (Azerbaycan) ile bağlantı kuran kapıyı incelemek.
Dilucu Sınır Kapısı'nın Nahçıvan'a açılan tek kara yolu kapısı olduğu belirlenir.
Iğdır'da yer alan Dilucu, Türkiye'nin Nahçıvan üzerinden doğrudan Azerbaycan'a kara yolu ile ulaşmasını sağlayan kapıdır.
4
İran ile olan kara yolu kapılarını analiz etmek.
Esendere Sınır Kapısı'nın Hakkari ilinde yer alıp İran ile kara yolu bağlantısı kurduğu belirlenir.
Esendere, Hakkari'nin Yüksekova ilçesindedir ve İran'a açılan önemli kara yolu kapılarındandır.

Key Concept

Türkiye'nin sınır komşuları ile olan bağlantılarında sınır kapılarının konum ve ulaşım türü (kara yolu/demir yolu) özellikleri.
Estimated Time:2m 0s
Question 1242Question

Aşağıda verilen şehirleri, bu şehirlerin küresel ve bölgesel gelişiminde belirleyici olan temel fonksiyonel özellikleri ile doğru şekilde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

Essen
Rotterdam
Oxford
Washington, D.C.

Matches

Show answer & explanation

Answer

Essen şehri sanayi fonksiyonuyla, Rotterdam şehri liman fonksiyonuyla, Oxford şehri eğitim fonksiyonuyla, Washington, D.C. ise idari fonksiyonla doğru şekilde eşleşmektedir.
Şehirlerin gelişiminde öne çıkan baskın ekonomik, sosyal veya siyasi faaliyetler o şehrin fonksiyonunu belirler. Essen'in Ruhr Havzası'ndaki kömüre dayalı sanayi geçmişi, Rotterdam'ın nehir ağzında gelişen küresel liman ticareti, Oxford'un yüzyıllara dayanan üniversite kimliği ve Washington, D.C.'nin federal başkent olarak tasarlanan idari yapısı doğru eşleşmeyi oluşturmaktadır.

Step-by-Step Solution

1
Essen şehrinin gelişimi ve doğal kaynak ilişkisini değerlendirmek
Essen, Ruhr Havzası'ndaki taş kömürü yataklarına bağlı olarak ağır sanayinin merkezi olmuştur.
Maden kökenli sanayileşme tarihini Essen ile eşleştirmek gerekir.
2
Rotterdam şehrinin jeopolitik ve ticari konumunu analiz etmek
Rotterdam, Ren Nehri'nin denize ulaştığı noktada yer alarak kıta Avrupası'nın en büyük ticaret limanı olmuştur.
Nehir ağzında konumlanma ve geniş hinterland özellikleri doğrudan liman fonksiyonunu işaret eder.
3
Oxford şehrinin tarihsel ve kültürel kimliğini incelemek
Oxford, küresel çapta tanınan köklü üniversitesi nedeniyle eğitim odaklı bir gelişim göstermiştir.
Akademik kurumların şehrin ana karakterini belirlemesi eğitim fonksiyonuyla eşleşmesini sağlar.
4
Washington, D.C. şehrinin kuruluş amacını belirlemek
Washington, D.C., doğrudan ülkenin başkenti ve yönetim organlarının toplandığı idari bir merkez olarak planlanmıştır.
Sanayi veya ticaretten ziyade yönetim işlevinin ön planda olması idari fonksiyon ile eşleşmesini gerektirir.

Key Concept

Şehirlerin küresel ve bölgesel ölçekte kazandıkları fonksiyonel özellikler, bu özelliklerin tarihsel kökenleri ve ekonomik faaliyetlerle ilişkisi.
Estimated Time:2m 0s
Question 1243Question

Güneydoğu Anadolu Projesi (GAP), sadece tarım ve sulama odaklı olmayıp bölgenin çok yönlü kalkınmasını hedefleyen çok sektörlü bir projedir. Aşağıda verilen GAP kapsamındaki temel hedefler ile bu hedeflere yönelik gerçekleştirilen uygulamaları doğru şekilde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

Tarımsal sulama altyapısı
Enerji üretimi
Sosyo-ekonomik kalkınma

Matches

Show answer & explanation

Answer

Tarımsal sulama altyapısı ile Şanlıurfa Tünelleri vasıtasıyla Harran Ovası gibi geniş alanların suya kavuşturulması; Enerji üretimi ile Atatürk Barajı bünyesinde kurulan santral ile elektrik üretilmesi; Sosyo-ekonomik kalkınma ile Çok Amaçlı Toplum Merkezleri (ÇATOM) ile kadınların ve gençlerin eğitimine katkı sağlanması eşleşmelidir.
Eşleştirmede tarımsal sulama Şanlıurfa Tünelleri ile, enerji üretimi Atatürk Barajı hidroelektrik santrali ile, sosyal kalkınma ise Çok Amaçlı Toplum Merkezleri (ÇATOM) ile tam bir uyum gösterir.

Step-by-Step Solution

1
Tarımsal sulama kavramının karşılığını aramak
Şanlıurfa Tünelleri vasıtasıyla Harran Ovası gibi geniş alanların suya kavuşturulması seçeneği belirlenir.
Sulama kanalları ve tüneller tarımsal sulama altyapısının en temel öğeleridir.
2
Enerji üretimi kavramının karşılığını aramak
Atatürk Barajı bünyesinde kurulan santral ile elektrik üretilmesi seçeneği belirlenir.
Barajlar üzerindeki hidroelektrik santralleri elektrik enerjisi üretimi hedefini temsil eder.
3
Sosyo-ekonomik kalkınma kavramının karşılığını aramak
Çok Amaçlı Toplum Merkezleri (ÇATOM) ile kadınların ve gençlerin eğitimine katkı sağlanması seçeneği belirlenir.
ÇATOM'lar bölgedeki beşeri sermayeyi ve sosyal yapıyı güçlendirmeye yönelik sosyal kalkınma yatırımlarıdır.

Key Concept

Güneydoğu Anadolu Projesi'nin (GAP) çok sektörlü yapısı ve faaliyet alanları
Question 1244Question

Doğal kaynaklar; tükenme durumları ve kendini yenileme hızlarına göre farklı sınıflara ayrılmaktadır. Buna göre, soldaki doğal kaynak gruplarını sağdaki tükenme durumlarına göre yapılan doğru açıklamalarla eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

Rüzgâr gücü ve dalga
Orman ve jeotermal kaynaklar
Taş kömürü ve petrol

Matches

Show answer & explanation

Answer

Rüzgâr gücü ve dalga daimi kaynaklar açıklamasıyla; orman ve jeotermal kaynaklar belirli şartlarda kendini yenileyebilen kaynaklar açıklamasıyla; taş kömürü ve petrol ise kullanımıyla rezervi tükenen kaynaklar açıklamasıyla eşleşmektedir.
Doğal kaynakların sınıflandırılmasında rüzgâr gücü ve dalga daimi kaynaklardır çünkü kullanımları sonucu tükenmezler. Orman ve jeotermal enerji ise insan müdahalesi veya aşırı sömürü olmaması şartıyla kendini yenileyebilen kaynaklar arasındadır. Taş kömürü ve petrol gibi fosil yakıtlar ise tükenebilen (yenilenemeyen) gruptadır.

Step-by-Step Solution

1
Doğal kaynakların yenilenebilirlik durumlarına göre genel sınıflandırma kriterlerini belirlemek.
Doğal kaynaklar; daimi (tükenmeyen), belirli şartlarda kendini yenileyebilen ve tükenebilen (yenilenemeyen) olmak üzere üç gruba ayrılır.
Eşleştirmeyi doğru yapabilmek için her bir kaynağın tükenme özelliğini anlamak gerekir.
2
Rüzgâr gücü ve dalganın hangi grupta yer aldığını saptamak.
Rüzgâr ve dalga enerjisi, doğadaki döngüleri sayesinde tükenmeyen (daimi) kaynaklar grubuna girer.
Rüzgâr ve dalganın kullanımı rezervlerini eksiltmez, bu yüzden sürekli var olan kaynaklardandır.
3
Orman ve jeotermalin yenilenebilirlik özelliğini analiz etmek.
Orman ve jeotermal kaynaklar, korunduklarında veya reenjeksiyon gibi belirli şartlar sağlandığında kendilerini yenileyebilirler.
Bu kaynaklar daimi değildir ancak doğru kullanıldıklarında yenilenebilir özellik taşırlar.
4
Taş kömürü ve petrolün durumunu belirlemek.
Fosil yakıtlar olan taş kömürü ve petrol, belirli bir rezerve sahip olup kullanıldıkça tükenir.
Bu kaynakların oluşumu milyonlarca yıl sürdüğü için insan ömrü ölçeğinde yenilenemezler.

Key Concept

Doğal Kaynakların Sınıflandırılması ve Potansiyeli
Estimated Time:1m 30s
Question 1245Question

Aşağıdaki sol sütunda verilen kalkınma projesi özellik ve illerini, sağ sütunda yer alan ilgili proje başlıklarıyla en uygun şekilde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

Yeşil Yol Projesi kapsamında yayla turizminin geliştirilmesi ve entegrasyonu
Yeşilırmak havzasında erozyon kontrolü, taşkın yönetimi ve su kirliliğinin azaltılması
Rize ve Artvin gibi Doğu Karadeniz kıyı kuşağındaki illerin sosyo-ekonomik kalkınması
Amasya ve Çorum gibi Yeşilırmak havzası sınırları içinde yer alan illerin kalkınması

Matches

Show answer & explanation

Answer

Eşleştirmeler sırasıyla; yayla turizmi DOKAP Stratejileri ile, erozyon kontrolü YHGP Çevre Yönetimi ile, Rize/Artvin illeri DOKAP Coğrafi Kapsamı ile, Amasya/Çorum illeri ise YHGP Coğrafi Kapsamı ile eşleşmektedir.
Verilen eşleştirmelerde, bölge kalkınma projelerinin temel coğrafi sınırları ve vizyon projeleri doğru şekilde gruplandırılmıştır. Yeşil Yol turizmi ve Rize/Artvin illeri DOKAP ile; erozyon kontrolü ve Amasya/Çorum illeri ise YHGP ile doğrudan ilişkilidir.

Step-by-Step Solution

1
Yeşil Yol turizm faaliyetinin hangi kalkınma projesine ait olduğunu belirleme
Doğu Karadeniz yaylalarını kapsayan Yeşil Yol Projesi, DOKAP'ın turizm sektörü hedefleriyle eşleşir.
Yayla turizmini geliştirmek ve ulaşım entegrasyonu sağlamak DOKAP'ın temel hedeflerinden biridir.
2
Erozyon, sel ve taşkın kontrolünün hangi proje kapsamında öncelikli olduğunu belirleme
Havza içi erozyon ve taşkın kontrolü Yeşilırmak Havzası Gelişim Projesi (YHGP) ile eşleşir.
YHGP'nin çıkış noktası, Yeşilırmak havzasındaki toprak erozyonunu ve nehir kirliliğini kontrol altına almaktır.
3
Rize ve Artvin illerinin coğrafi konumunu inceleyerek uygun projeyi tespit etme
Rize ve Artvin illeri Doğu Karadeniz Bölümü sınırlarında yer aldığı için DOKAP Coğrafi Kapsamı ile eşleşir.
DOKAP, Doğu Karadeniz'in kıyı ve iç kesimindeki dağlık illeri kapsayan bir kalkınma projesidir.
4
Amasya ve Çorum illerinin konumunu inceleyerek uygun projeyi tespit etme
Bu iller Yeşilırmak'ın kolları üzerinde yer aldığından YHGP Coğrafi Kapsamı ile eşleşir.
Amasya ve Çorum, projenin adını aldığı Yeşilırmak havzası sınırları içinde kalan ana illerdendir.

Key Concept

Bölgesel Kalkınma Projelerinin (DOKAP ve YHGP) amaçları ve kapsadığı iller
Estimated Time:1m 30s
Question 1246Question

Aşağıda 20. yüzyılın son çeyreğinde yaşanan bazı bölgesel sorunlar ve bu sorunlarla ilişkili gelişmeler verilmiştir. Sol sütunda yer alan bölgesel sorunları, sağ sütunda yer alan açıklamalarla doğru biçimde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

Keşmir Sorunu
Dayton Antlaşması
İntifada Hareketi
Ruanda Soykırımı

Matches

Show answer & explanation

Answer

Eşleştirmelerin doğru sıralaması şu şekildedir: Keşmir Sorunu - Hindistan ve Pakistan arasındaki sınır uyuşmazl��ğı; Dayton Antlaşması - Bosna Savaşı'nı sona erdiren antlaşma; İntifada Hareketi - Filistin halkının İsrail işgaline karşı direnişi; Ruanda Soykırımı - Hutu ve Tutsi etnik grupları arasındaki soykırım.
Eşleştirmeler doğru yapıldığında; Keşmir Sorunu Hindistan ile Pakistan arasındaki egemenlik ihtilafıyla, Dayton Antlaşması Bosna Savaşı'nın sona ermesiyle, İntifada Filistinlilerin İsrail işgaline karşı başlattığı halk direnişiyle ve Ruanda Soykırımı Hutu ile Tutsi grupları arasındaki çatışmalarla örtüşmektedir.

Step-by-Step Solution

1
Keşmir Sorunu'nun taraflarını ve özünü belirleme
Keşmir Sorunu, Güney Asya'da Hindistan ile Pakistan arasındaki egemenlik mücadelesidir.
1947 yılından beri iki ülkeyi savaşın eşiğine getiren temel sorun Keşmir bölgesidir.
2
Dayton Antlaşması'nın tarihsel rolünü tespit etme
Dayton Antlaşması, 1995 yılında imzalanarak Bosna Savaşı'nı durdurmuştur.
Balkanlar'daki krizin çözümünde ve Bosna-Hersek'in yeni anayasal yapısının kurulmasında belirleyici olmuştur.
3
İntifada Hareketi'nin coğrafyasını ve mahiyetini saptama
İntifada, Filistinlilerin İsrail'in işgalci politikalarına karşı yürüttüğü kitlesel direniştir.
Filistinliler, askeri üstünlüğe karşı taşlı ve sivil itaatsizlik eylemleri ile haklarını aramışlardır.
4
Ruanda Soykırımı'nın etnik kökenlerini ortaya koyma
Ruanda'da Hutu ve Tutsi kabileleri arasındaki mücadele soykırıma dönüşmüştür.
1994 yılında yaşanan bu olay, modern dönemin en büyük insanlık trajedilerinden biri olarak kabul edilir.

Key Concept

Küreselleşen Dünya'da Bölgesel Çatışmalar ve Çözüm Arayışları
Estimated Time:1m 30s
Question 1247Question

Aşağıda verilen şehirleri, k��resel ve bölgesel gelişimlerinde belirleyici olan baskın fonksiyonel özellikleri ile eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

Brasilia
Hamburg
Cambridge
Manchester

Matches

Show answer & explanation

Answer

Brasilia - İdari fonksiyonlu yönetim merkezi, Hamburg - Liman ve ticaret kapısı, Cambridge - Eğitim ve kültür şehri, Manchester - Sanayi şehri.
Doğru eşleştirmede Brasilia planlı idari yapısı ve başkent olmasıyla idari merkeze, Hamburg Elbe Nehri kıyısındaki dev ticaret limanıyla liman fonksiyonuna, Cambridge köklü üniversitesiyle akademik eğitim fonksiyonuna ve Manchester ise Sanayi Devrimi'nin beşiği olması yönüyle sanayi fonksiyonuna bağlanmaktadır.

Step-by-Step Solution

1
İlk olarak Brasilia şehrinin fonksiyonunu belirleyin.
Brasilia, Brezilya'nın başkenti olup planlı idari yapısıyla bilinir, bu nedenle idari fonksiyonlu yönetim merkezi tanımıyla eşleşir.
Bir şehrin başkent olması idari fonksiyonunun birincil derecede önemli olduğunu gösterir.
2
İkinci olarak Hamburg şehrinin konumunu ve fonksiyonunu analiz edin.
Hamburg, Almanya'da Elbe Nehri üzerinde yer alan ve Avrupa'nın en işlek limanlarından biri olan dev bir deniz ticareti merkezidir.
Geniş hinterlanda sahip kıyı şehirlerinde liman ve deniz ticareti temel fonksiyondur.
3
Üçüncü olarak Cambridge şehrinin tarihsel kimliğini değerlendirin.
Cambridge, dünyaca ünlü köklü üniversitesiyle eğitim ve kültür fonksiyonuna sahiptir.
Üniversitelerin ve akademik kuruluşlerin şehir ekonomisi ve yapısına yön verdiği şehirler eğitim şehirleridir.
4
Dördüncü olarak Manchester şehrinin tarihî önemini inceleyin.
Manchester, Sanayi Devrimi'nin ilk aşamalarında tekstil fabrikalarıyla ön plana çıkan ilk büyük sanayi merkezidir.
Sanayi Devrimi ile fabrikalaşmanın ilk yoğunlaştığı yerler sanayi şehirleri olarak sınıflandırılır.

Key Concept

Şehirlerin ön plana çıkan ekonomik, idari veya kültürel faaliyetlerine göre fonksiyonel sınıflandırılması.
Question 1248Question

Aşağıda verilen doğal afetler ile bu afetlerin yeryüzünde en yoğun etki gösterdiği coğrafi alanları doğru şekilde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

Aktif Volkanizma
Çığ Afeti
Tropikal Siklonlar
Şiddetli Kuraklık

Matches

Show answer & explanation

Answer

Aktif Volkanizma - İzlanda, İtalya ve Endonezya gibi levha sınırlarındaki ülkeler; Çığ Afeti - Alpler, Himalayalar ve Kayalık Dağları gibi yüksek eğimli engebeli alanlar; Tropikal Siklonlar - Meksika Körfezi kıyıları, Karayipler ve Bengal Körfezi çevresi; Şiddetli Kuraklık - Kuzey Afrika'da Sahel Bölgesi ve Avustralya'nın iç kesimleri
Doğal afetlerin yeryüzündeki dağılışı, oluşum kökenlerine bağlı olarak belirli coğrafi alanlarla doğrudan ilişkilidir. Aktif volkanizma levha sınırlarında yer alan İzlanda, İtalya ve Endonezya gibi ülkelerde; çığ afeti Alpler, Himalayalar ve Kayalık Dağları gibi yüksek dağlık alanlarda; tropikal siklonlar Meksika Körfezi, Karayipler ve Bengal Körfezi gibi tropikal deniz kıyılarında; şiddetli kuraklık ise Sahel Bölgesi ve Avustralya'nın iç kesimleri gibi kurak/yarı kurak bölgelerde en etkilidir.

Step-by-Step Solution

1
Aktif volkanizmanın yeryüzündeki dağılışını levha sınırları ile ilişkilendirmek.
Aktif volkanizmanın İzlanda, İtalya ve Endonezya gibi levha sınırında yer alan ülkelerle eşleştiği belirlenir.
Volkanik faaliyetler yerkabuğunun zayıf noktaları olan aktif levha sınırlarında gerçekleşir.
2
Çığ afetinin oluşum koşullarını ve etkili olduğu topoğrafik özellikleri analiz etmek.
Çığın Alpler, Himalayalar ve Kayalık Dağları gibi yüksek eğimli ve yoğun kar yağışı alan dağlık bölgelerle eşleştiği belirlenir.
Çığ oluşumu için eğimli yamaçlar ve kalın kar örtüsü bir arada bulunmalıdır.
3
Tropikal siklonların kökenini ve etkilediği coğrafi enlemleri tespit etmek.
Tropikal siklonların Meksika Körfezi, Karayipler ve Bengal Körfezi çevresiyle eşleştiği belirlenir.
Bu fırtınalar yalnızca tropikal kuşaktaki sıcak okyanus sularında oluşup kıyı şeritlerini vurur.
4
Şiddetli kuraklığın en fazla risk oluşturduğu bölgeleri iklim özelliklerine göre değerlendirmek.
Şiddetli kuraklığın Kuzey Afrika'da Sahel Bölgesi ve Avustralya'nın iç kesimleriyle eşleştiği belirlenir.
Yağış azlığı ve yüksek buharlaşma nedeniyle bu yarı kurak ve kurak bölgeler kuraklık afetine karşı en hassas alanlardır.

Key Concept

Doğal afetlerin kökenlerine göre yeryüzündeki coğrafi dağılış alanlarının analiz edilmesi.
Question 1249Question

Aşağıda verilen ülkeleri, sahip olduklar�� doğal kaynak potansiyelleri ile ekonomik gelişmişlik düzeyleri arasındaki ilişkiyi yansıtan karakteristik özellikleriyle eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

Japonya
Nijerya
Kanada
Moğolistan

Matches

Show answer & explanation

Answer

Japonya ile doğal kaynak yönünden son derece fakir olmasına karşın sermaye, teknoloji ve nitelikli iş gücü sayesinde yüksek gelişmişliğe ulaşan özellik; Nijerya ile çok zengin petrol kaynaklarına sahip olmasına rağmen sermaye ve teknoloji yetersizliği nedeniyle az gelişmiş olan özellik; Kanada ile hem zengin doğal kaynağa sahip hem de yüksek teknolojiyle ekonomik refaha ulaşan özellik; Moğolistan ile zengin yer altı kaynaklarına sahip olmasına karşın sermaye yetersizliği ve coğrafi engeller nedeniyle yeterince gelişemeyen özellik eşleşmektedir.
Japonya doğal kaynak fakiri fakat teknolojik olarak gelişmiştir; Nijerya kaynak zengini fakat teknoloji eksikliği nedeniyle az gelişmiştir; Kanada hem kaynak zengini hem de ileri düzeyde gelişmiştir; Moğolistan ise kaynak zengini olmasına rağmen sermaye yetersizliği ve denize kıyısı olmaması gibi coğrafi engeller nedeniyle gelişememiştir.

Step-by-Step Solution

1
Japonya'nın doğal kaynak durumunu ve ekonomik yapısını analiz etme.
Japonya'nın hammadde bakımından dışa bağımlı olmasına rağmen teknoloji ve nitelikli iş gücüyle geliştiği belirlendi.
Ülkenin beşeri ve ekonomik kapasitesinin doğal kaynak eksikliğini nasıl telafi ettiğini saptamak.
2
Nijerya'nın kaynak potansiyeli ve gelişmişlik seviyesi arasındaki ilişkiyi değerlendirme.
Nijerya'nın zengin petrol rezervlerine karşın sermaye ve teknoloji yetersizliğinden dolayı az gelişmiş kaldığı belirlendi.
Doğal kaynak zenginliğinin tek başına kalkınma için yeterli olmadığını ortaya koymak.
3
Kanada'nın doğal kaynak ve sanayi entegrasyonunu inceleme.
Kanada'nın zengin kaynaklarını ileri teknoloji ve sermaye ile birleştirerek yüksek kalkınma düzeyine ulaştığı belirlendi.
Kaynak zenginliği ile gelişmişliğin olumlu yönde paralellik gösterdiği modeli analiz etmek.
4
Moğolistan'ın maden zenginliği ile coğrafi kısıtlarını değerlendirme.
Moğolistan'ın zengin madenlerine rağmen sermaye yetersizliği ve denize kıyısının olmaması gibi coğrafi engellerle yeterince gelişemediği belirlendi.
Coğrafi konum ve ulaşım koşullarının doğal kaynak-ekonomi ilişkisindeki etkisini belirlemek.

Key Concept

Doğal Kaynaklar ile Ekonomi ve Ülke Gelişmişliği İlişkisi
Question 1250Question

Aşağıda verilen arazi kullanım hataları ile bu hataların doğrudan neden olduğu çevresel sorunları eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

Eğimli yamaçlardaki orman örtüsünün tahrip edilerek tarım arazisine dönüştürülmesi
Verimli delta ovaları ve tarım alanlarının sanayi tesisleri ile konutlara ayrılması
Doğal akarsu yataklarının daraltılması ve vadi tabanlarının yerleşime açılması

Matches

Show answer & explanation

Answer

Eğimli yamaçlardaki orman örtüsünün tahrip edilmesi toprak aşınması ve heyelanla; verimli delta ovalarının sanayileşmesi tarımsal kayıp ve su kirliliğiyle; akarsu yataklarının daraltılması ise sel ve taşkın afetleriyle eşleşir.
Arazi kullanım hataları ve çevresel sonuçları arasında kurulan neden-sonuç ilişkileri coğrafya ilkelerine tamamen uygundur.

Step-by-Step Solution

1
Eğimli yamaçlardaki orman tahribatının birincil etkisini belirleme
Yamaç dengesinin bozulmasıyla toprak aşınmasının (erozyon) hızlanması ve heyelan riskinin artması sonucuyla eşleşir.
Ağaç köklerinin toprağı tutma ve suyu sızdırma fonksiyonunun yok olması eğimli alanlarda erozyon ve kütle hareketlerini tetikler.
2
Verimli ovaların sanayi ve konut alanına dönüştürülmesinin etkisini belirleme
Birinci sınıf tarım topraklarının elden çıkması ve yer altı/yer üstü sularının sanayi atıklarıyla kirlenmesi sonucuyla eşleşir.
Delta ovaları tarımsal potansiyeli en yüksek alanlardır; bu alanların dışı amaçlarla kullanımı toprak kaybına ve sanayi kaynaklı kimyasal kirliliğe yol açar.
3
Akarsu yataklarının daraltılmasının etkisini belirleme
Şiddetli yağışlar sonrası sel ve taşkın afetlerinin can ve mal kayıplarına yol açması sonucuyla eşleşir.
Akarsu yatağının kesit alanının daraltılması, yüksek akımlı dönemlerde suyun taşarak çevre yerleşmelere zarar vermesine neden olur.

Key Concept

Arazi kullanımında fiziki coğrafya özelliklerinin dikkate alınmamasının neden olduğu çevre sorunları.
Estimated Time:1m 30s
Question 1251Question

Milli Mücadele Hazırlık Dönemi'nde alınan kararlar ile bu kararların ilişkili olduğu genelge, kongre veya siyasi gelişmeleri doğru şekilde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

Milli Mücadele'nin gerekçesi, amacı ve yöntemi ilk kez belirlenmiştir.
Manda ve himaye fikri ilk kez reddedilmiştir.
Tüm yararlı cemiyetler tek bir çatı altında birleştirilmiştir.
İstanbul Hükümeti, Temsil Heyeti'nin hukuki varlığını ilk kez resmen tanımıştır.

Matches

Show answer & explanation

Answer

Milli Mücadele'nin amaç, gerekçe ve yönteminin belirlenmesi Amasya Genelgesi ile; manda ve himayenin ilk kez reddedilmesi Erzurum Kongresi ile; cemiyetlerin birleştirilmesi Sivas Kongresi ile; Temsil Heyeti'nin hukuken tanınması ise Amasya Görüşmeleri ile eşleşmektedir.
Milli Mücadele'nin amaç, gerekçe ve yöntemi Amasya Genelgesi'nde; manda ve himayenin ilk kez reddi Erzurum Kongresi'nde; cemiyetlerin birleştirilmesi Sivas Kongresi'nde; Temsil Heyeti'nin hukuki varlığının tanınması ise Amasya Görüşmeleri'nde gerçekleşmiştir.

Step-by-Step Solution

1
Amasya Genelgesi'nin kararlarını analiz etmek.
Genelgedeki gerekçe, amaç ve yöntem ifadeleri bu belgenin kurucu niteliğini gösterir.
Milli Mücadele'nin ilk programatik belgesini belirlemek.
2
Erzurum Kongresi kararlarını incelemek.
Manda ve himayenin ilk kez reddedildiği resmi karar organıdır.
Bağımsızlık politikasının ilk kez sınırlandırıldığı yeri bulmak.
3
Sivas Kongresi kararlarını değerlendirmek.
Bütün cemiyetler Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti adı altında birleştirilerek tek merkezden yönetim sağlanmıştır.
Milli Mücadele'nin örgütsel bütünleşme aşamasını saptamak.
4
Amasya Görüşmeleri'nin siyasi sonuçlarını değerlendirmek.
İstanbul Hükümeti ile Temsil Heyeti'nin ortak protokol imzalaması siyasi tanınmayı sağlamıştır.
İstanbul Hükümeti'nin tutum değişikliğini ve hukuki kabulünü belirlemek.

Key Concept

Milli Mücadele Dönemi Genelgeler ve Kongreler Kararları
Question 1252Question

Antik Yunan'da rasyonel felsefi düşüncenin ortaya çıkışında, Ege kıyılarındaki tarihsel koşullar kadar çevre medeniyetlerin bilgi ve inanç birikimi de etkili olmuştur. Aşağıda felsefi düşüncenin doğuşuna zemin hazırlayan tarihsel unsurlar ile bu unsurların temel özellikleri verilmiştir. Bu unsurları en uygun özellikleriyle eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

Mısır ve Mezopotamya Medeniyetleri
İyonya Kent Devletleri
Antik Yunan Din ve Mitolojisi
Hint ve Çin Medeniyetleri

Matches

Show answer & explanation

Answer

Mısır ve Mezopotamya medeniyetleri pratik amaçlı bilgilerle, İyonya kent devletleri ticari refah ve özgür düşünce ortamıyla, Antik Yunan din ve mitolojisi dogmatik olmayan esnek yapısıyla, Hint ve Çin medeniyetleri ise mistik ve sezgisel bilgelik (hikmet) birikimiyle eşleşmektedir.
Mısır ve Mezopotamya medeniyetleri pratik amaçlı bilgilerle, İyonya kent devletleri ticari refah ve özgür düşünce ortamıyla, Antik Yunan din ve mitolojisi dogmatik olmayan esnek yapısıyla, Hint ve Çin medeniyetleri ise mistik ve sezgisel bilgelik (hikmet) birikimiyle eşleşmektedir.

Step-by-Step Solution

1
Çevre medeniyetlerin bilgi birikimlerinin niteliği incelenir.
Mısır-Mezopotamya'nın faydacı-pratik bilgisi ile Doğu medeniyetlerinin mistik-sezgisel bilgeliği (hikmet) birbirinden ayırt edilir.
Felsefenin doğuşunda bu medeniyetlerin bıraktığı mirasın niteliğini saptamak.
2
Ege kıyılarındaki sosyo-ekonomik koşullar analiz edilir.
İyonya kıyılarında deniz ticaretinin getirdiği kültürel alışveriş ile refahın sağladığı boş zamanın özgür düşünceyi doğurduğu saptanır.
Felsefenin kurumsal olarak neden İyonya'da ortaya çıktığını açıklamak.
3
İnanç sistemlerinin düşünce üzerindeki etkisi değerlendirilir.
Kutsal kitapları olmayan Antik Yunan çok tanrıcılığının dogmatik engeller yaratmadığı görülür.
Mitolojiden logosa geçişi kolaylaştıran teolojik esnekliği anlamak.

Key Concept

Felsefi düşüncenin doğuşunu hazırlayan tarihsel koşullar ve kültürel etkileşimler
Estimated Time:2m 0s
Question 1253Question

Zonguldak, Bartın, Karabük Projesi (ZBKP), bölgedeki ekonomik faaliyetleri çeşitlendirmeyi ve mevcut sanayi kollarını modernize etmeyi amaçlamaktadır. Aşağıda verilen iller ile bu illerin proje kapsamındaki öncelikli ekonomik odak noktalarını eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

Zonguldak
Karabük
Bartın

Matches

Show answer & explanation

Answer

Zonguldak ili taş kömürü ve Filyos yatırımlarıyla; Karabük ili demir-çelik sanayisiyle; Bartın ili ise tarım, seracılık, ormancılık ve turizm faaliyetleriyle e��leşir.
Zonguldak ili zengin taş kömürü yatakları ve Filyos Limanı yatırımı nedeniyle taş kömürü üretimi, maden ocaklarının modernizasyonu seçeneğiyle; Karabük ili demir-çelik fabrikası (Kardemir) varlığı sebebiyle demir-çelik sanayisi seçeneğiyle; Bartın ise tarımsal faaliyetleri, ormancılık ve turizm potansiyeli sebebiyle tarım, seracılık, hayvancılık, orman endüstrisi ve turizm seçeneğiyle eşleşmektedir.

Step-by-Step Solution

1
Zonguldak ilinin coğrafi ve ekonomik özelliklerini analiz etmek.
Zonguldak'ın taş kömürü yataklarına sahip olması ve Filyos Projesi'nin bu il sınırlarında yer alması nedeniyle taş kömürü üretimi ve Filyos Limanı yatırımları ile eşleştiği belirlenir.
ZBKP kapsamında en büyük yatırımlardan biri olan kömür madenciliği revizyonu ve liman inşası bu ilde yoğunlaşmıştır.
2
Karabük ilinin temel sanayi fonksiyonunu değerlendirmek.
Karabük'ün demir-çelik sanayisi (Kardemir) ile özdeşleşmiş olması sebebiyle demir-çelik sanayisi odaklı maddeyle eşleştiği tespit edilir.
İlin ekonomisinin temel direği demir-çelik üretimidir ve projede bu tesislerin modernizasyonu hedeflenir.
3
Bartın ilinin ekonomik yapısını incelemek.
Bartın'ın tarım, hayvancılık, orman endüstrisi ve turizm (özellikle Amasra ve Bartın Çayı) potansiyelinin yüksek olması sebebiyle tarım ve turizm odaklı maddeyle eşleştiği sonucuna varılır.
Bartın, projenin daha çok tarımsal, orman ürünleri ve turizm ayağını temsil eden ilidir.

Key Concept

Zonguldak, Bartın, Karabük Projesi (ZBKP) illerinin ekonomik fonksiyonları ve proje hedefleri.
Estimated Time:1m 30s
Question 1254Question

Felsefi düşüncenin MÖ 6. yüzyılda İyonya coğrafyasında sistematik bir yapı kazanarak ortaya çıkışı, kendinden önceki medeniyetlerin birikimleriyle etkileşimine ve birtakım tarihsel-sosyal koşullara dayanmaktadır. Aşağıdaki tabloda sol sütunda felsefenin doğuşuna kaynaklık eden ya da zemin hazırlayan tarihsel unsurlar, sağ sütunda ise bu unsurların felsefi düşünceyi ayıran veya doğuşunu sağlayan özellikleri verilmiştir. Sol sütundaki tarihsel unsurlar ile sağ sütundaki açıklamaları mantıksal açıdan doğru olacak şekilde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

Mısır ve Mezopotamya medeniyetlerindeki pratik ihtiyaçlara (tarım, mimari vb.) dayalı bilgi birikimi
Antik Çin ve Hint medeniyetlerinin daha çok ahlaki, dini ve mistik bir karakter taşıyan öğretileri
İyonya kent devletlerindeki demokratik tartışma ortamı ve polis yapısı
İyonya'nın ticaret yollarının kesişim noktasında olmasından kaynaklanan kültürel etkileşim

Matches

Show answer & explanation

Answer

Pratik bilgi birikiminin kuramsal yapıya kavuşması; mistik öğretilerin sistemli ahlak öğretilerine zemin hazırlaması; demokratik polis yapısının özgür sorgulama ve akılsal temellendirmeye yol açması; kültürel etkileşimin ise geleneksel mitlerin sorgulanmasını ve rasyonel eleştiriyi tetiklemesi şeklinde eşleştirme yapılmalıdır.
Doğru eşleştirmede; Mısır/Mezopotamya'nın pratik bilgi birikimi bilginin kuramsal bir yapıya kavuşmasıyla; Çin/Hint'in ahlaki ve mistik öğretileri sistemli ahlak öğretilerine zemin hazırlamasıyla; İyonya'daki özgür düşünce ortamı ve meclis yapısı düşüncelerin akılsal argümanlarla savunulmasıyla; liman kenti olmanın getirdiği kültürel etkileşim ise farklı inanışların karşılaştırılıp dogmatik kabullerin sorgulanmasıyla eşleşmektedir.

Step-by-Step Solution

1
Mısır ve Mezopotamya medeniyetlerindeki bilgi türünün niteliğini analiz etmek.
Bu medeniyetlerdeki bilginin pratik ihtiyaçlara dayalı olduğu belirlenir. Bu durum, bilginin pratik faydadan uzaklaşıp kuramsal nitelik kazanması gerekliliğiyle eşleştirilir.
Felsefeyi önceki bilimsel/pratik arayışlardan ayıran en temel fark, bilginin sırf bilme arzusuyla (teorik) aranmasıdır.
2
Doğu medeniyetlerinin (Çin ve Hint) felsefeye katkılarını incelemek.
Bu medeniyetlerdeki mistik, dini ve ahlaki öğretilerin felsefi düşüncede ahlak ve yaşam felsefelerinin temelini oluşturduğu saptanır.
Çin ve Hint düşüncesi, batı tarzı rasyonel kozmolojiden ziyade içsel arayışa ve ahlaki olgunluğa yönelmiştir.
3
İyonya kent devletlerindeki sosyal-siyasi yapının etkisini değerlendirmek.
Polislerdeki meclis yapısı ve tartışma kültürünün, düşüncelerin özgürce sorgulanması ve akılsal olarak temellendirilmesi ilkesiyle örtüştüğü görülür.
Özgür düşünce ortamı ve demokratik tartışmalar, iddiaların mitolojik otoriteler yerine akılsal argümanlarla savunulmasını zorunlu kılmıştır.
4
Ticaret yollarının ve liman kentlerinin kültürel etkileşim boyutunu sorgulamak.
Kültürel etkileşimin, farklı kozmolojik açıklamaların karşılaştırılmasına ve dolayısıyla dogmatik kabullerin sarsılarak rasyonel eleştirinin gelişmesine yol açtığı belirlenir.
Farklı kültürlerle karşılaşan birey, kendi toplumunun geleneksel açıklamalarını mutlak doğrular olarak görmekten vazgeçer.

Key Concept

Felsefi Düşüncenin Ortaya Çıkışını Sağlayan Tarihsel Koşullar ve Önceki Medeniyetlerle İlişkisi
Estimated Time:2m 30s
Question 1255Question

Şehirlerin küresel, bölgesel ve yerel ölçekteki etki alanlarının belirlenmesinde sahip oldukları fonksiyonel özellikler (sanayi, liman, idari, dini, tarım vb.) temel etkendir.

Buna göre, sol sütunda verilen şehirleri, sağ sütunda belirtilen fonksiyonel özellik ve etki alanı eşleştirmeleriyle doğru şekilde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

Rotterdam
Vatikan
Marsilya
Bayburt

Matches

Show answer & explanation

Answer

Rotterdam liman fonksiyonuyla küresel etkiye, Vatikan dini fonksiyonuyla küresel etkiye, Marsilya liman fonksiyonuyla bölgesel etkiye, Bayburt ise tarım ve hayvancılık fonksiyonlarıyla yerel etkiye sahiptir.
Şehirlerin fonksiyonel nitelikleri ile etki alanlarının genişliği doğru şekilde ilişkilendirilmiştir. Küresel ölçekte etkiye sahip olan Rotterdam devasa liman ticaretiyle, Vatikan ise Katolik dünyasının dini merkezi olmasıyla ön plana çıkar. Marsilya daha dar bir alanda (bölgesel) liman işlevi görürken, Bayburt tarım ve hayvancılık ağırlıklı yapısıyla yerel düzeyde kalmaktadır.

Step-by-Step Solution

1
Şehirlerin ön plana çıkan fonksiyonlarını ve etki derecelerini belirleyin.
Rotterdam ve Marsilya liman, Vatikan dini, Bayburt ise tarım ve hayvancılık fonksiyonuna sahiptir. Rotterdam ve Vatikan küresel, Marsilya bölgesel, Bayburt ise yerel etkilidir.
Şehirlerin etki alanları sahip oldukları fonksiyonel özelliklerin niteliğine göre şekillenir.
2
Her şehri sağ sütundaki uygun açıklamayla eşleştirin.
Rotterdam küresel liman açıklamasıyla, Vatikan küresel dini açıklamayla, Marsilya bölgesel liman açıklamasıyla, Bayburt ise yerel tarım/hayvancılık açıklamasıyla eşleşir.
Fonksiyon ve etki alanı ölçeğinin doğru ilişkilendirilmesi gerekir.

Key Concept

Şehirlerin fonksiyonel özellikleri ve etki alanlarının küresel, bölgesel ve yerel ölçekteki sınırları
Estimated Time:2m 0s
Question 1256Question

Aşağıda sol sütunda verilen felsefi argüman örneklerini, sağ sütundaki akıl yürütme yöntemleriyle do��ru bir şekilde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

Tüm insanlar düşünen varlıklardır. Arda bir insandır. O hâlde Arda da düşünen bir varlıktır.
Bugüne kadar gözlemlediğim tüm kargalar siyahtır. O hâlde dünyadaki bütün kargalar siyahtır.
İtalya da Türkiye gibi bir Akdeniz ülkesidir. İtalya'da Akdeniz iklimi görülür ve zeytin yetiştirilir. O hâlde Türkiye'de de Akdeniz iklimi görülüp zeytin yetiştirilir.

Matches

Show answer & explanation

Answer

Birinci örnek tümdengelim ile, ikinci örnek tümevarım ile, üçüncü örnek ise analoji ile eşleşmelidir.
Genel kurallardan özele inen birinci ifade tümdengelimle; özel gözlemlerden genel kurallara ulaşan ikinci ifade tümevarımla; iki durum arasındaki benzerliklere dayanan üçüncü ifade ise analoji ile eşleşmektedir.

Step-by-Step Solution

1
Birinci argümanın yapısını incelemek
Argümanın genel bir önermeyle başlayıp özele indiği görülür.
Tümdengelim genel ilkelerden yola çıkarak özele doğru yapılan zorunlu akıl yürütmedir.
2
İkinci argümanın yapısını incelemek
Gözlemlenen tekil durumlardan yola çıkılıp genel bir yargıya varıldığı görülür.
Tümevarım özel durumlardan veya tekil gözlemlerden genel yasalara ulaşma yöntemidir.
3
Üçüncü argümanın yapısını incelemek
İki nesne veya durum arasındaki benzerlikten yola çıkarak yeni bir benzerlik çıkarımı yapıldığı görülür.
Analoji iki farklı unsur arasındaki ortak noktalardan hareketle benzer bir sonuca ulaşma sürecidir.

Key Concept

Felsefi Akıl Yürütme Yöntemleri (Tümdengelim, Tümevarım, Analoji)
Question 1257Question

Güneydoğu Anadolu Projesi (GAP), çok sektörlü ve entegre bir b��lgesel kalkınma projesi olarak bölgenin coğrafi, ekonomik ve sosyal yapısında köklü dönüşümlere yol açmıştır. Aşağıda verilen GAP'ın temel gelişim boyutları ile bu boyutların bölgede ortaya çıkardığı somut coğrafi sonuçları doğru şekilde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

Tarımsal Yapıda Dönüşüm
Demografik ve Sosyo-Ekonomik Gelişim
Çevresel ve Ekolojik Sorunlar
Enerji Altyapısı Yatırımları

Matches

Show answer & explanation

Answer

Tarımsal Yapıda Dönüşüm - Pamuk, mısır ve soya ekiminin artması; Demografik ve Sosyo-Ekonomik Gelişim - Mevsimlik işçi göçünün azalması; Çevresel ve Ekolojik Sorunlar - Taban suyunun y��kselmesi ve tuzlanma; Enerji Altyapısı Yatırımları - Barajlar vasıtasıyla hidroelektrik üretiminin artması
Güneydoğu Anadolu Projesi (GAP) kapsamındaki tarımsal yapı dönüşümü pamuk ve mısır gibi endüstri bitkilerinin ekim alanının genişlemesine; demografik gelişim bölge dışına olan mevsimlik işçi göçünün azalmasına; çevresel sorunlar bilinçsiz sulamayla Harran Ovası'nda tuzlanmanın artmasına; enerji altyapısı ise Fırat ve Dicle üzerindeki devasa barajlar sayesinde hidroelektrik üretiminin artmasına dayanmaktadır.

Step-by-Step Solution

1
Tarımsal yapıda meydana gelen değişimi ve ürün desenindeki dönüşümü analiz etmek.
Pamuk, mısır ve soya gibi suya dayalı endüstri bitkilerinin ekim alanlarının genişlediği, buna karşılık kuru tarım ve nadas alanlarının azaldığı tespit edilir.
GAP bünyesindeki sulama projeleri, bölgedeki tarım arazilerinin suyla buluşmasını sağlayarak geleneksel kuru tarım yöntemlerinden modern sulu tarıma geçişi sağlamıştır.
2
Projenin demografik ve sosyo-ekonomik etkilerini belirlemek.
Bölgede yeni iş imkanlarının doğmasıyla, başta Çukurova ve Ege olmak üzere diğer bölgelere giden mevsimlik tarım işçisi göçünün azaldığı görülür.
Yerel istihdamın ve ekonomik refahın artması, nüfusun bölge içinde tutulmasını kolaylaştırmıştır.
3
Projenin beraberinde getirdiği çevresel ve ekolojik sorunları değerlendirmek.
Harran Ovası gibi düzlük alanlarda vahşi sulamadan kaynaklı taban suyunun yükselmesi ve toprağın tuzlanması gibi olumsuz durumların yaşandığı gözlenir.
Bölge çiftçilerinin sulama konusunda yeterince bilinçlenmemiş olması ve aşırı su kullanımı, toprağın fiziksel ve kimyasal yapısını olumsuz etkilemiştir.
4
Enerji ve altyapı boyutundaki gelişmeleri incelemek.
Atatürk, Karakaya ve Ilısu gibi büyük barajların faaliyete geçmesiyle ülkenin hidroelektrik üretim kapasitesi artmıştır.
Akarsuların debisi ve rejiminden yararlanılarak enerji üretimi projenin altyapı hedefleri arasındadır.

Key Concept

Güneydoğu Anadolu Projesi'nin (GAP) çok sektörlü amaçları, sosyo-ekonomik, çevresel ve mekânsal etkileri
Estimated Time:2m 0s
Question 1258Question

Türkiye'nin sınır komşuları ile bağlantısını sağlayan sınır kapıları, hem ulaşım modları hem de ticari hacimleri açısından farklılık göstermektedir. Aşağıda verilen sınır kapılarını, bu kapıların açıldığı komşu ülke ve öne çıkan taşımacılık özellikleriyle doğru şekilde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

Kapıkule Sınır Kapısı
Sarp Sınır Kapısı
Habur Sınır Kapısı
Uzunköprü Sınır Kapısı

Matches

Show answer & explanation

Answer

Kapıkule Sınır Kapısı - Bulgaristan sınırında en yüksek işlem hacmine sahip kapı; Sarp Sınır Kapısı - Gürcistan sınırında transit kara yolu kapısı; Habur Sınır Kapısı - Irak sınırında en yüksek ticaret hacmine sahip kara yolu kapısı; Uzunköprü Sınır Kapısı - Yunanistan sınırında demir yolu bağlantısını sağlayan kapı.
Sınır kapılarının doğru eşleşmesi şu şekildedir: Kapıkule Sınır Kapısı, Bulgaristan sınırında yer alıp Avrupa yönündeki hem demir yolu hem de kara yolu ticaretinde en yüksek işlem hacmine sahip kapıdır. Sarp Sınır Kapısı, Gürcistan sınırında bulunup Kafkasya ve Orta Asya'ya transit kara yolu geçişini sağlar. Habur Sınır Kapısı, Irak ile sınırımızda yer alarak Orta Doğu ihracatında en yüksek ticaret hacmine sahip kara yolu kapısıdır. Uzunköprü Sınır Kapısı ise Yunanistan sınırında yer alan ve bu ülkeyle demir yolu bağlantısı kuran sınır kapımızdır.

Step-by-Step Solution

1
Uzunköprü Sınır Kapısı'nın konumunu ve ulaşım modunu belirleme
Uzunköprü Sınır Kapısı Yunanistan sınırında yer alır ve yalnızca demir yolu bağlantısı sağlar.
Yunanistan sınırındaki kara yolu geçişleri İpsala üzerinden yoğunlaşırken, demir yolu bağlantısı Uzunköprü üzerinden gerçekleştirilmektedir.
2
Habur Sınır Kapısı'nın ticari fonksiyonunu belirleme
Habur Sınır Kapısı Irak sınırında yer alan en yüksek ihracat hacmine sahip kara yolu kapısıdır.
Türkiye'nin Irak ve Orta Doğu ile olan dış ticaretinin çok büyük bir kısmı Şırnak'ta bulunan Habur kara yolu kapısından yürütülür.
3
Sarp Sınır Kapısı'nın bağlantı yönünü inceleme
Sarp Sınır Kapısı Gürcistan sınırında bulunup Kafkasya'ya geçişi sağlar.
Doğu Karadeniz'de Artvin ili sınırları içinde yer alan bu kapı, Gürcistan üzerinden Kafkasya ve Orta Asya'ya açılan en önemli kara yolu kapısıdır.
4
Kapıkule Sınır Kapısı'nın özelliklerini doğrulama
Kapıkule Sınır Kapısı Bulgaristan sınırında hem kara yolu hem demir yolu içeren en işlek sınır kapısıdır.
Edirne'de bulunan Kapıkule, Türkiye'nin Avrupa'ya açılan ana kapısı konumundadır ve işlem hacmi en yüksek sınır kapısıdır.

Key Concept

Türkiye'nin sınır komşuları ile olan sınır kapılarının coğrafi konumu, ticari hacimleri ve ulaşım modları (kara yolu/demir yolu) açısından sınıflandırılması.
Question 1259Question

Ekosistemlerdeki besin zinciri ve enerji akışında rol oynayan canlı grupları ile bu grupların ekolojik ��zelliklerini doğru şekilde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

Üreticiler (Ototroflar)
Birincil Tüketiciler (Otçullar)
İkincil Tüketiciler (Etçiller)
Ayrıştırıcılar (Saprofitler)

Matches

Show answer & explanation

Answer

Üreticiler fotosentez/kemosentez yapan canlılarla; birincil tüketiciler otoburlarla; ikincil tüketiciler etoburlarla; ayrıştırıcılar ise organik atıkları parçalayan canlılarla eşleşir.
Üreticiler inorganik maddeleri organik maddelere çevirerek besin zincirinin tabanını oluşturur. Birincil tüketiciler doğrudan bu üreticilerle beslenen otoburlardır. İkincil tüketiciler ise otoburlarla beslenen etoburlardır ve üst trofik basamakta yer aldıklarından biyolojik birikim düzeyleri daha yüksektir. Ayrıştırıcılar ise her basamaktaki organik atıkları inorganik minerallere dönüştürerek ekosisteme geri kazandırır.

Step-by-Step Solution

1
Üreticilerin ekolojik rolünü belirlemek.
Üreticiler fotosentez veya kemosentez yaparak inorganik maddelerden organik besin üretirler. Bu nedenle ilk basamakta bulunurlar.
Besin zincirinin temeli üreticilere dayanır.
2
Birincil tüketicilerin trofik düzeyini ve beslenme şeklini analiz etmek.
Birincil tüketiciler, üreticilerle beslenen otçul (otobur) canlılardır.
Üreticilerden sonraki ilk enerji transferi otçul canlılara gerçekleşir.
3
İkincil tüketicilerin özelliklerini ve biyolojik birikim durumunu incelemek.
İkincil tüketiciler otoburlarla beslenen etobur canlılardır ve üst trofik basamaklarda yer aldıkları için dokularındaki zehirli madde birikimi üreticilere göre yüksektir.
Biyolojik birikim besin piramidinde yukarı doğru çıkıldıkça artış gösterir.
4
Ayrıştırıcıların madde döngüsündeki işlevini belirlemek.
Ayrıştırıcılar ölü organik maddeleri inorganik bileşiklere dönüştürerek ekosisteme geri kazandırır ve her düzeyde etkilidirler.
Madde döngüsünün sürekliliği ayrıştırıcıların bu faaliyetine bağlıdır.

Key Concept

Ekosistemlerde besin zinciri boyunca enerji akışı, trofik düzeylerin özellikleri ve biyolojik birikim prensipleri.
Estimated Time:1m 30s
Question 1260Question

Aşağıda bazı ülkeler ve bu ülkelerin doğal kaynak-ekonomi ilişkisine dair özellikleri verilmiştir. Bu ülkeleri, kendilerine uygun olan gelişim ve kaynak özellikleri ile eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

Rusya
Güney Kore
Venezuela
Bangladeş

Matches

Show answer & explanation

Answer

Rusya zengin kaynak-yüksek gelişmişlik, Güney Kore fakir kaynak-yüksek gelişmişlik, Venezuela zengin kaynak-düşük gelişmişlik ve Bangladeş fakir kaynak-düşük gelişmişlik özellikleri taşıyan açıklamalarla eşleşmektedir.
Doğal kaynaklar ile ekonomik kalkınma arasındaki ilişki incelendiğinde; Rusya zengin kaynaklarını teknoloji ve sermaye ile birleştiren ülkeleri, Güney Kore kaynakları yetersiz olmasına rağmen nitelikli iş gücü ve teknolojiyle gelişen ülkeleri, Venezuela zengin kaynağı olmasına rağmen sermaye/teknoloji yetersizliği nedeniyle kalkınamayan (doğal kaynak paradoksu) ülkeleri, Bangladeş ise hem kaynak yönünden fakir hem de gelişmemiş ülkeleri temsil eder. Bu durum doğru eşleşmeyi sağlar.

Step-by-Step Solution

1
Ülkelerin sahip olduğu doğal kaynak potansiyellerini ve bu kaynakları işleme kapasitelerini (sermaye, teknoloji, nitelikli iş gücü) analiz edin.
Rusya ve Venezuela zengin kaynaklara sahipken; Güney Kore ve Bangladeş doğal kaynak bakımından fakirdir.
Doğal kaynak varlığının tespiti, gelişmişlik analizinin ilk aşamasıdır.
2
Ülkelerin sermaye ve teknoloji düzeylerini değerlendirerek kaynakları nasıl kullandıklarını belirleyin.
Rusya ve Güney Kore yüksek sermaye ve teknolojiye sahipken; Venezuela ve Bangladeş bu unsurlardan yoksundur.
Sermaye ve teknoloji, doğal kaynakların ekonomik değere dönüştürülmesini sağlayan temel faktörlerdir.
3
Doğal kaynak varlığı ile teknoloji/sermaye düzeyini birleştirerek ülkeleri eşleştirin.
Rusya (zengin kaynak + yüksek teknoloji), Güney Kore (fakir kaynak + yüksek teknoloji), Venezuela (zengin kaynak + yetersiz teknoloji) ve Bangladeş (fakir kaynak + yetersiz teknoloji) şeklinde eşleşir.
Doğal kaynaklar ile ekonomik gelişmişlik arasındaki dört temel ilişki modelini doğrulamak için.

Key Concept

Doğal Kaynaklar ile Ekonomi ve Ülke Gelişmişliği İlişkisi
PreviousPage 63 / 90Next
All practice questions — YKS AYT (Alan Yeterlilik Testi) | Examkin