Yaşayan Dünya Dinleri

Hristiyanlık tarihinin erken döneminde meydana gelen aşağıdaki olayların kronolojik olarak eskiden yeniye doğru sıralanışı nasıl olmalıdır?

Yahudilikte inanç esaslarının temelini Tanrı ile İsrailoğulları arasında yapılan 'Ahit' (sözleşme) oluşturur. Bu inanışa göre Tanrı, Hz. İbrahim ve onun soyundan gelenlerle özel bir anlaşma yapmış, onları diğer milletler arasından seçerek kendisi için özel bir halk kılmıştır. Karşılığında ise İsrailoğulları, Tanrı'nın emirlerine (Tevrat/Şeriat) tam bir bağlılık göstermekle yükümlüdür.

Bu metinden hareketle Yahudilikteki inanç esasları ve ahit kavramı ile ilgili aşağıdakilerden hangisine ulaşılamaz?

Babil Sürgünü (MÖ 586), Yahudi tarihinin en önemli dönüm noktalarından biridir. Süleyman Mabedi’nin (I. Tapınak) yıkılması ve Yahudi halkının Babil’e sürülmesi, Yahudiliğin hem pratik hem de inanç yapısında köklü değişimleri beraberinde getirmiştir.

Sürgün dönemi ve sonrasında yaşanan bu tarihsel ve teolojik dönüşümlere ilişkin;

I. Kurban ibadetinin merkezinde yer alan mabedin yokluğu, ibadetlerin daha çok dua, tövbe ve kutsal metinlerin okunmasına dayalı sinagog merkezli bir yapıya evrilmesine yol açmıştır.
II. Sözlü ve yazılı geleneklerin kaybolma tehlikesine karşı Kutsal Kitap (Tanah) metinlerinin bir araya getirilip derlenmesi ve sistemleştirilmesi süreci hız kazanmıştır.
III. Tanrı’nın sadece belirli bir coğrafyaya veya mabede bağlı olmadığı, evrensel bir güce sahip olduğu düşüncesi gelişmiş ve tek Tanrı inancı (monoteizm) daha da pekişmiştir.

yargılarından hangileri doğrudur?

Hinduizm'in toplumsal yapısını şekillendiren kast (varna) sistemine ait aşağıdaki tabakaları, geleneksel hiyerarşik düzene göre en üst (en saygın) sınıftan en alt sınıfa doğru sıralayınız.

Hristiyanlıkta mezheplerin teolojik yaklaşımları; kullandıkları sembollerin anlamlarına, ibadet mekânlarının tasarımlarına ve ritüellerin uygulanış biçimlerine doğrudan yansımıştır. Örneğin; Kutsal Ruh'un güvercinle sembolize edilmesi veya ilk dönemlerde zulümden kaçan Hristiyanların balık (ichthys) figürünü gizli bir parola olarak kullanması Hristiyanlık tarihinin erken dönemlerine kadar uzanır. Ancak mezheplerin kurumsallaşmasıyla birlikte sembollerin ibadetteki yeri ve kullanımı da farklı yorumlanmıştır.

Bu bağlamda Hristiyan mezhepleri ve sembolleri ile ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

Gautama Buddha’nın öğretileri, Upanişadlar döneminin mistik Hint düşüncesine karşı radikal bir başkaldırı niteliğindedir. Buddha, acıdan kurtuluşun yollarını ararken geleneksel Hinduizmin kurtuluş (mokşa) anlayışını, toplumsal düzeni belirleyen kast sistemini ve bireysel varoluşun merkezinde yer alan ebedi benlik (atman) düşüncesini yeniden yorumlamış ya da tamamen reddetmiştir. Bu bağlamda Budizm, kendine has bir ahlak felsefesi ve kurtuluş yolu (nirvana) inşa etmiştir.

Buna göre, Budizm ile Hinduizm arasındaki doktrinel farklara ilişkin aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?

Hristiyanlığın erken döneminde, dinin Yahudi şeriatına (Tevrat yasalarına) bağlı kalması gerektiğini savunan Kudüs merkezli Havariler topluluğu ile şeriatın bağlayıcılığının sona erdiğini ve dinin pagan (putperest) topluluklara da açılması gerektiğini savunan Pavlus arasında ciddi görüş ayrılıkları yaşanmıştır. Pavlus'un geliştirdiği teolojik çerçeve, Hz. İsa'nın çarmıhtaki ölümünü ve dirilişini insanlığın kurtuluşu için merkezî bir kozmik olay olarak konumlandırmış; bu durum zamanla Hristiyan inanç esaslarının temelini oluşturmuştur. Din tarihsel süreçte kurumsallaşırken inanç esasları da çeşitli konsiller vasıtasıyla resmiyet kazanmıştır.

Bu tarihsel ve teolojik gelişmeler dikkate alındığında, Hristiyanlık inanç esasları ve tarihçesi ile ilgili aşağıdaki yargılardan hangisine ulaşılamaz?

Yahudi tarihinin gelişim sürecinde yaşanan aşağıdaki önemli olayların kronolojik olarak geçmişten günümüze doğru doğru sıralanışı nasıldır?

Yahudilik inancında evlerin ve bazı odaların giriş kapılarının sağ pervazına yerleştirilen, içinde Tevrat'ın "Şema Yisrael" (Dinle Ey İsrail) bölümünden ayetler yazılı rulo halindeki bir parşömeni barındıran kutsal kutucuk aşağıdakilerden hangisidir?

Hristiyanlıkta, Hz. İsa'nın çarmıha gerilmeden önceki son akşam yemeğinde havarileriyle yediği ekmeği bedenini, içtiği şarabı ise kanını temsil edecek şekilde anmak amacıyla gerçekleştirilen ritüel aşağıdakilerden hangisidir?

Aşağıda Hristiyanlık tarihi boyunca yaşanan bazı kurumsallaşma ve mezhepsel bölünme süreçleri karışık olarak verilmiştir. Bu olayların kronolojik olarak geçmişten günümüze doğru sıralanışı nasıl olmalıdır?

Hinduizm inancına göre insan; yaptığı eylemlerin sonucuna bağlı olarak ölümünden sonra yeni bir bedende (samsara) tekrar dünyaya gelir. Kişinin bu doğum-ölüm-yeniden doğum döngüsünden kurtularak nihai özgürlüğe ulaşması ve mutlak olanla birleşmesi durumunu ifade eden kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Aşağıda verilen Budizm inancına ait temel kavramları karşılarındaki doğru tanımlarıyla eşleştiriniz.

Yahudilik tarihi ve inanç esasları açısından büyük önem taşıyan aşağıdaki kavramları karşılarında verilen doğru açıklamalarıyla eşleştiriniz.

Yahudilikte kutsal metinler yazılı ve sözlü olmak üzere iki ana gruba ayrılır. Yazılı gelenek; Tora (Yasa), Neviim (Peygamberler) ve Ketuvim (Kitaplar) olmak üzere üç bölümden oluşur ve Yahudi kutsal kitabının bütünü ifade eden ortak bir isimle anılır. Sözlü gelenek ise yazılı kanunun yorumlanması ve açıklanması amacıyla yüzyıllar boyunca sözlü olarak aktarıldıktan sonra yazıya geçirilmiş derlemelerdir. Yahudiliğin inanç, ibadet ve ahlak esaslarının pratik hayattaki uygulamaları büyük ölçüde bu sözlü geleneğin en önemli eseri üzerinden şekillenir.

Bu metinden hareketle, Yahudilikteki yazılı ve sözlü kutsal metin geleneklerini sırasıyla temsil eden temel kavramlar aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?

Yahudilik tarihi boyunca hem inanç esaslarının gelişiminde hem de dinî kimliğin kurumsallaşmasında dönüm noktası kabul edilen aşağıdaki tarihsel gelişmeleri, geçmişten günümüze doğru kronolojik olarak sıralayınız.

Aşağıda Yahudilik inancına ait bazı ritüeller, semboller ve kutsal mekanlar ile bunlara ilişkin açıklamalar verilmiştir. Solda yer alan kavramları sağda yer alan doğru açıklamalarıyla eşleştiriniz.

Yahudilikte ibadet ritüelleri, semboller ve kutsal mekânlar tarih boyunca Yahudi kimliğinin muhafaza edilmesinde temel bir işlev görmüştür. Buna göre Yahudilikle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Yahudi tarihinin şekillenmesinde etkili olan ve dinî kimliğin kurumsallaşma sürecini belirleyen aşağıdaki tarihsel gelişmeleri, en eskiden en yeniye doğru kronolojik olarak sıralayınız.

Aşağıda Yahudilik inancına ait bazı ritüeller ve semboller ile bunlara ilişkin açıklamalar verilmiştir. Sol sütunda yer alan kavramları sağ sütunda verilen doğru açıklamalarıyla eşleştiriniz.