Question

Difficulty: HardParaleller, Enlem ve Enlemin Etkileri

Aşağıda verilen coğrafi yargının enlem ve enlemin etkileri açısından doğruluğunu değerlendiriniz:

'Ekvator'dan kutuplara do��ru gidildikçe Dünya'nın çizgisel dönüş hızının azalmasına bağlı olarak grup ve tan (alacakaranlık) süreleri uzar. Buna göre, Türkiye'de Hatay'dan Sinop'a doğru gidildikçe alacakaranlık süresinin uzaması enlem etkisinin bir sonucuyken; aynı enlem üzerinde yer alan Ankara ve Erzurum'da alacakaranlık sürelerinin yıl boyunca farklılık göstermesi enlem etkisiyle açıklanabilir.'

Answer: Answer

Answer

Verilen yargı yanlıştır. Aynı enlem üzerinde bulunan merkezlerin çizgisel hızları eşit olduğundan, grup ve tan süreleri yıl boyunca aynı kalır; bu durum enlem etkisiyle açıklanabilecek bir farklılık göstermez.
Verilen yargının ikinci kısmı yanlıştır çünkü aynı enlem üzerinde yer alan Ankara ve Erzurum gibi merkezlerin Ekvator'a olan uzaklıkları ve çizgisel dönüş hızları birebir aynıdır. Çizgisel hızları eşit olan merkezlerde grup ve tan (alacakaranlık) süreleri yıl boyunca aynı kalır, enlem etkisine bağlı olarak herhangi bir farklılık göstermez.

Step-by-Step Solution

1
Enlem ve grup/tan süresi ilişkisini analiz etme
Ekvator'dan kutuplara gidildikçe çizgisel hız azalır, bu da güneşin doğuş ve batış hızını yavaşlatarak grup ve tan (alacakaranlık) sürelerini uzatır. Bu durum enlemin (matematiksel konumun) doğrudan bir sonucudur.
Enlem etkisinin grup ve tan süresi üzerindeki genel kuralını belirlemek için.
2
Türkiye'nin güney-kuzey doğrultusundaki değişimi inceleme
Güneydeki Hatay'dan kuzeydeki Sinop'a gidildikçe enlem derecesi arttığından çizgisel hız azalır ve alacakaranlık süresi uzar. Bu durum enlem etkisiyle açıklanır.
Yargının ilk kısmının doğruluğunu test etmek için.
3
Aynı enlem üzerindeki merkezlerin özelliklerini değerlendirme
Aynı enlemde (Ankara ve Erzurum) yer alan noktaların Ekvator'a uzaklıkları ve çizgisel hızları eşittir. Dolayısıyla, çizgisel hıza bağlı olan grup ve tan süreleri yıl boyunca birbirine eşittir, farklılık göstermez.
Yargının ikinci kısmındaki 'farklılık göstermesi enlem etkisiyle açıklanabilir' ifadesinin doğruluğunu sorgulamak için.

Key Concept

Aynı enlem üzerindeki noktaların çizgisel hızlarının ve buna bağlı olarak grup/tan (alacakaranlık) sürelerinin eşit olması
Rate this question