Soru

Zorluk: ZorDiyalog Tamamlama

Gazeteci:
(I) --------------------------------------

Nörobilimci:
- Sanılanın aksine beyin, geçmişteki tüm verileri depolamak üzere tasarlanmış mekanik bir sabit disk değildir. Öğrenme sürecinde yeni sinaptik bağlar kurulurken, önemsiz ya da kullanılmayan bilgilerin elenmesi gerekir. Bu elenme süreci pasif bir aşınma veya sistem hatası değil; beynin yeni ve daha önemli bilgilere yer açmak, onları daha hızlı işlemek için aktif olarak yürüttüğü bir temizlik faaliyetidir. Yani zihinsel kapasitenin verimliliği, ne kadar çok şeyi hatırladığımızla değil, neleri başarıyla elediğimizle doğrudan ilişkilidir.

Gazeteci:
(II) --------------------------------------

Nörobilimci:
- Kesinlikle. Bellek sadece geçmişi kaydetmeye yarasaydı, sürekli aynı senaryoları tekrarlayan durağan bir yapıya hapsolurduk. Unutma eylemi sayesinde zihin, detayların boğucu yükünden kurtularak soyutlama yapabilir, kavramlar arasında beklenmedik köprüler kurabilir. Sıra dışı yaratıcı fikirler veya sanatsal üretimler, tam da bu bilgi eksilmelerinin ve zihinsel boşluklar��n yarattığı serbest çağrışım zemininde filizlenir. Dolayısıyla kusursuz bir hafıza, yaratıcılığın en büyük düşmanı haline gelebilir.

Bu diyalogda boş bırakılan yerlere aşağıdakilerden hangisi sırasıyla getirilmelidir?

  1. A
    I. Beynin bilgi depolama ve işleme kapasitesini artırmak için kullanılmayan bilgileri silmek yeterli midir?
    II. Bellekteki anıların zamanla silinmesi, insanın geçmişe olan bağlılığını ve duygusal dünyasını nasıl etkiler?
  2. B
    I. İnsan beyninin öğrenme esnasında kurduğu yeni sinaptik bağların yapay zekâ teknolojilerinden farkı nedir?
    II. Yaratıcı fikirlerin ortaya çıkmasında, bellekte biriken detaylı gözlemlerin ve bilgilerin payı nedir?
  3. I. Unutmayı belleğin pasif bir yıpranma süreci veya sistemin bir işlev kaybı olarak değerlendirmek ne kadar doğrudur?
    II. Hatırlamadaki bu seçiciliğin ve bilgi eksilmelerinin, zihnin soyutlama ve yaratıcılık becerileriyle ilişkisi var mıdır?
    Cevap
  4. D
    I. Bellekteki bilgilerin zamanla kaybolmasının önüne geçmek için beynin nasıl bir mekanizması vardır?
    II. Zihinsel boşlukların ve unutmanın, sanatsal üretim sürecinde sanatçıya sağladığı kolaylıklar nelerdir?
  5. E
    I. Unutma eyleminin, beynin öğrenme ve yeni bilgileri işleme sürecindeki işlevi nedir?
    II. Kusursuz bir hafızaya sahip olmanın, bireyin günlük yaşamdaki karar alma mekanizmaları üzerindeki etkisi nedir?

Cevap

Unutmayı belleğin pasif bir yıpranma süreci veya sistemin bir işlev kaybı olarak değerlendirmenin yanlışlığı ile hatırlamadaki seçiciliğin ve bilgi eksilmelerinin zihnin soyutlama ve yaratıcılık becerileriyle ilişkisini sorgulayan seçenek doğru cevaptır.
Doğru yanıt olan seçenek, uzmanın verdiği iki yanıtın da içeriğini ve yönelimini eksiksiz şekilde tamamlamaktadır. Uzman ilk yanıtında unutmanın pasif bir sistem hatası olmadığını, beynin aktif bir temizlik faaliyeti yürüttüğünü belirterek ilk soruya yanıt vermiştir. İkinci yanıtında ise unutmanın sağladığı bilgi eksilmelerinin soyutlama ve yaratıcı düşünce üzerindeki olumlu katkılarını açıklayarak ikinci soruyla tam bir uyum yakalamıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Diyalogdaki ilk cevabın konusunu ve ana fikrini belirlemek.
Nörobilimcinin ilk yanıtında unutmanın pasif bir hata değil, beynin aktif bir temizlik mekanizması olduğu ve verimliliği artırdığı anlatılmaktadır.
İlk boşluğa gelecek sorunun, unutmanın bir hata mı yoksa işlevsel bir süreç mi olduğuyla ilgili olması gerekir.
2
Diyalogdaki ikinci cevabın konusunu ve ana fikrini belirlemek.
İkinci yanıtta unutmanın soyutlama yapmayı, yaratıcı fikirleri ve sanatsal üretimi kolaylaştırdığı, kusursuz hafızanın yaratıcılığa engel olabileceği belirtilmektedir.
İkinci boşluğa gelecek sorunun, unutmanın yaratıcılık ve soyut düşünme üzerindeki etkisine yönelik olması gerekir.
3
Seçenekleri her iki boşluğa uygunluk açısından değerlendirmek.
Doğru seçenekteki ilk soru unutmanın bir işlev bozukluğu olup olmadığını sorarak ilk yanıtla; ikinci soru ise bu durumun yaratıcılıkla ilişkisini sorarak ikinci yanıtla tam bir uyum sağlamaktadır. Diğer seçeneklerdeki sorular ise ya yanıtlarla çelişmekte ya da konunun ilgisiz yönlerine odaklanmaktadır.
Hem anlamsal hem de yapısal olarak diyalog bütünlüğünü sağlayan tek seçeneği tespit etmek.

Anahtar Kavram

Diyalog Tamamlama ve Paragrafta Anlamsal İlişki
Bu soruyu puanla