Examkin

Soru

Zorluk: ZorDiyalog Tamamlama

Gazeteci:
(I) --------------------------------------
Paleoklimatolog:
- Kutup buzullarından ve derin deniz tortularından elde ettiğimiz karotlar, geçmişteki iklim döngülerinin sadece sıcaklık değişimlerinden ibaret olmadığını gösteriyor. Bu veriler sayesinde, binlerce yıl önce gerçekleşen ani kuraklık dalgalarının ya da buzul ilerlemelerinin, tarım toplumlarının yerleşik düzene geçiş süreçleriyle nasıl eş zamanlı olduğunu görebiliyoruz. Yani iklim, tarihin akışında edilgen bir arka plan değil; göçleri, tarımsal dönüşümleri ve hatta imparatorlukların çöküşünü tetikleyen ana faktörlerden biridir.

Gazeteci:
(II) --------------------------------------
Paleoklimatolog:
- Kesinlikle hayır. Geçmişteki iklim değişiklikleri büyük oranda Dünya'n��n eksen eğikliğindeki kaymalar, güneş aktiviteleri ve volkanik patlamalar gibi tamamen doğal döngülere dayanıyordu. Oysa sanayi devriminden bu yana gözlemlediğimiz değişim, bu doğal döngülerin hızını ve sınırlarını katbekat aşan, insan faaliyetleri kaynaklı sera gazı salınımının doğrudan bir sonucudur. Dolayısıyla geçmişi incelemek bize iklimin etkilerini öğretir ancak bugünkü krizin sorumluluğundan bizi azade kılmaz.

Bu diyalogda boş bırakılan yerlere aşağıdakilerden hangisi sırasıyla getirilmelidir?

  1. A
    I. Kutup buzullarından ve deniz tortularından veri elde etmenin paleoklimatoloji çalışmalarındaki yöntemsel zorlukları nelerdir?
    II. Sanayi Devrimi sonrasındaki sera gazı salınımının küresel sıcaklık artışına olan doğrudan etkileri nasıl ölçülmektedir?
  2. B
    I. Geçmişteki iklim döngülerinin sıcaklık değişimleri dışındaki çevresel etkileri üzerine yapılan çalışmalar nelerdir?
    II. Küresel iklim krizinin gelecekte ne tür göç dalgalarına ve imparatorluk benzeri yapıların çöküşüne yol açacağını öngörüyorsunuz?
  3. I. Geçmiş dönemlerdeki iklimsel değişimleri araştırmanın, insanlık tarihinin kırılma noktalarını anlamlandırmadaki işlevi nedir?
    II. Geçmişte yaşanan bu büyük iklimsel değişimler göz önüne alındığında, günümüzdeki küresel ısınmayı da benzer bir doğal döngünün parçası olarak görebilir miyiz?    Cevap
  4. D
    I. Tarım toplumlarının yerleşik düzene geçmesinde iklim dışındaki coğrafi faktörlerin etkisi var mıdır?
    II. İnsan faaliyetlerinin iklim üzerindeki yıkıc�� etkilerini azaltmak adına atılması gereken acil adımlar nelerdir?
  5. E
    I. Paleoklimatolojik verilerin, tarihçiler tarafından tarımsal üretimin gelişimini açıklamak amacıyla kullanılmasının nedeni nedir?
    II. Sanayi Devrimi ile başlayan endüstriyel üretimin doğal döngüleri tamamen ortadan kaldırdığını söylemek mümkün müdür?

Cevap

İlk boşluğa 'Geçmiş dönemlerdeki iklimsel değişimleri araştırmanın, insanlık tarihinin kırılma noktalarını anlamlandırmadaki işlevi nedir?' sorusu, ikinci boşluğa ise 'Geçmişte yaşanan bu büyük iklimsel değişimler göz önüne alındığında, günümüzdeki küresel ısınmayı da benzer bir doğal döngünün parçası olarak görebilir miyiz?' sorusu getirilmelidir.
Doğru olan seçenekteki ilk soru, uzmanın iklimin tarihin akışında tarım, göç ve imparatorlukların çöküşünü tetikleyen bir faktör olduğunu belirttiği ilk açıklamasıyla doğrudan örtüşmektedir. İkinci soru ise uzmanın 'Kesinlikle hayır' diyerek geçmişteki doğal nedenli döngülerle günümüzün insan kaynaklı sera gazı salınımını karşılaştırdığı ve bugünkü sorumluluğumuzu vurguladığı açıklamasına yönelik tam bir sorudur.

Adım Adım Çözüm

1
İlk diyalogdaki uzmanın yanıtını ve anahtar kavramları analiz etmek.
Uzman, geçmiş iklim verilerinin kuraklık ve buzul hareketleri gibi durumların tarım toplumlarının yerleşik hayata geçişi, göçler ve imparatorlukların çöküşü gibi insanlık tarihinin kritik dönemleriyle eş zamanlı olduğunu belirttiğini söylemektedir. Bu durum iklimin tarihte edilgen değil, etkin bir faktör olduğunu gösterir.
İlk soru, geçmiş iklimsel verileri incelemenin insanlık tarihinin dönüm noktalarını (kırılma noktalarını) anlamadaki rolünü sorgulamalıdır.
2
İkinci diyalogdaki uzmanın yanıtını ve bağlamsal akışı analiz etmek.
Uzman 'Kesinlikle hayır' diyerek söze başlamakta, geçmişteki iklim değişimlerinin tamamen doğal döngülerden (eksen eğikliği, güneş aktiviteleri) kaynaklandığını, günümüzdeki krizin ise insan faaliyeti sonucu oluşan sera gazı birikimi olduğunu vurgulamaktadır.
İkinci soru, günümüzdeki küresel ısınmanın geçmişteki doğal iklim döngüleriyle aynı sınıfta değerlendirilip değerlendirilemeyeceğini sorgulamalıdır.
3
Seçenekleri bu analizlere göre karşılaştırıp doğru seçeneği belirlemek.
Geçmiş iklim değişimlerinin insan tarihinin kırılma noktalarını anlamlandırmadaki işlevini sorgulayan soru ile günümüzdeki ısınmanın geçmişteki doğal döngülerin bir parçası olup olmadığını sorgulayan sorunun yer aldığı seçenek, diyalog akışını mükemmel şekilde tamamlamaktadır.
Anlamca ve mantıkça uzmanın verdiği yanıtları karşılayan tek soru çifti bu seçenekte yer almaktadır.

Anahtar Kavram

Diyalog tamamlama sorularında, uzmanın yanıtlarının odak noktalarını ve geçiş ifadelerini (örneğin 'Kesinlikle hayır' gibi kesin ret ifadelerini) analiz ederek, bunları başlatan soruları mantıksal tutarlılık içinde tespit etmek.
Bu soruyu puanla

Konular

Diyalog Tamamlama

Bu konudan daha fazla soru