Soru

Zorluk: OrtaCümlelerin Yerini Değiştirme

(I) Kambur balinaların yüzgeçlerinin ön kenarlarında bulunan küçük yumrular, bu devasa canlıların su altında inanılmaz bir manevra kabiliyeti kazanmasını sağlar.
(II) Klasik kanat tasarımlarında hava akışı dik bir açıyla geldiğinde türbinin verimliliği aniden düşerken, bu yumrulu yapı sayesinde türbinler düşük rüzgâr hızlarında bile çalışmaya devam edebilmektedir.
(III) Akışkanlar mekaniğindeki bu sıra dışı özellik, mühendislerin dikkatini çekmiş ve rüzgâr türbini kanatlarının tasarımında yeni bir dönem başlatmıştır.
(IV) Çünkü yumrular, suyun veya havanın kanat yüzeyi üzerinde düzgün girdaplar oluşturarak tutunmasını sağlar ve erken durmayı (stall) engeller.
(V) Yapılan testler, tırtıklı kenarlara sahip bu yeni nesil kanatların aerodinamik sürüklemeyi \%32 oranında azalttığını ve rüzgâr enerjisi üretimini önemli ölçüde artırdığını ortaya koymuştur.

Bu parçadaki numaralanmış cümlelerin anlamlı bir bütün oluşturabilmesi için hangilerinin birbiriyle yer değiştirmesi gerekir?

  1. A
    I ve II
  2. B
    I ve III
  3. II ve IIICevap
  4. D
    III ve IV
  5. E
    IV ve V

Cevap

İkinci ve üçüncü cümlelerin yer değiştirmesi gerekir.
İkinci ve üçüncü cümleler yer değiştirdiğinde paragrafın anlam akışı tamamen düzelmektedir. Birinci cümlede kambur balinaların yüzgeç yapısı ve manevra kabiliyeti tanıtıldıktan sonra, üçüncü cümledeki 'bu sıra dışı özellik' ifadesiyle bu konunun rüzgâr türbinlerine nasıl uygulandığı anlatılır. Ardından gelen ikinci cümle bu yeni yapının klasik tasarımlarla kıyaslamasını yapar ve dördüncü cümle de bu durumun nedenini açıklar.

Adım Adım Çözüm

1
Giriş cümlesinin bağımsızlığını ve konusunu kontrol edin.
I numaralı cümle kambur balinaların yüzgeçlerindeki yumruları tanıtan bağımsız bir giriş cümlesidir, yeri doğrudur.
Paragrafın anlam akışını doğru kurmak için giriş cümlesini sabitlemek gerekir.
2
Cümleler arasındaki köprü ifadeleri (işaret sıfatları, zamirler) tespit edin.
III numaralı cümledeki 'Akışkanlar mekaniğindeki bu sıra dışı özellik' ifadesi, doğrudan I numaralı cümledeki su altındaki manevra kabiliyetine atıfta bulunur. Ancak II numaralı cümle bu iki cümle arasında yer alarak bu bağı koparmaktadır.
Gönderme yapan ifadeler, gönderimde bulundukları ögelerden hemen sonra gelmelidir.
3
II ve III numaralı cümleleri yer değiştirerek yeni sırayı okuyun.
I. cümleden sonra rüzgâr türbinlerine geçiş yapan III. cümle (yeni II. cümle) gelir. Ardından yeni tasarımla klasik tasarımı kıyaslayan II. cümle (yeni III. cümle) yer alır.
Anlam akışının düzelip düzelmediğini doğrudan okuma yaparak kontrol etmek gerekir.
4
Sonraki cümlelerin bu değişikliğe uyumunu denetleyin.
IV numaralı cümledeki 'Çünkü yumrular...' gerekçesi, yeni yerindeki III. cümlede geçen verimlilik artışının nedenini açıklar. V numaralı cümle ise test sonuçlarıyla paragrafı mantıklı şekilde bitirir.
Paragrafın geri kalanının yeni sıralamaya uyum sağladığından emin olmak gerekir.

Anahtar Kavram

Paragrafta Cümlelerin Yerini Değiştirme (Anlam Akışı)

İpuçları

1
Paragraftaki işaret sıfatlarına ve referans ifadelerine dikkat edin. Hangi cümledeki 'bu özellik' ifadesi bir önceki cümlenin sonunu işaret ediyor?
2
Birinci cümlede kambur balinaların yüzgeçlerindeki yumrulardan bahsedilmiştir. Üçüncü cümledeki 'Akışkanlar mekaniğindeki bu sıra dışı özellik' ifadesi sizce hangisinden sonra gelmelidir?
3
İkinci cümledeki rüzgâr türbinleri karşılaştırması, türbin tasarımına geçiş yapıldıktan sonra olmalıdır. Bu geçiş ise rüzgâr türbini kanatlarının tasarımında yeni bir dönem başladığını belirten üçüncü cümleyle yapılır. Dolayısıyla bu iki cümlenin sırası düzeltilmelidir.

Daha Fazla Pratik

Benzer paragraf yapısı sorularında öncelikle referans sözcüklerin (bu, şu, böyle vb.) izini sürmek süreyi kısaltacaktır.

Alternatif Yöntem

Cümlelerin ilk kelimelerine ve bağlaçlarına odaklanarak bağımsız bir paragraf kurmaya çalışın. I. cümlenin giriş cümlesi olduğu kesinleştikten sonra, I. cümleden hemen sonra gelebilecek anlamca en yakın köprü cümleyi arayarak doğru sırayı oluşturun.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla