Soru

Zorluk: OrtaDiyalog Tamamlama

Gazeteci:
(I) --------------------------------------

Arkeolog:
- Bir kazı alanına adım attığımızda amacımız sadece toprağın altındaki gösterişli altın veya heykel gibi nesneleri bulup gün yüzüne çıkarmak değildir. Bizim için o alandaki kırık bir çömlek parçası, kömürleşmiş bir tohum kalıntısı ya da tabakalaşma düzeni, geçmişteki insanların günlük yaşam pratiklerine, beslenme alışkanlıklarına ve çevreyle olan etkileşimlerine dair çok daha kıymetli ipuçları barındırır. Kısacası biz nesnelerin peşinde değil, o nesnelerin anlattığı hikâyelerin ve insanlık tarihinin kayıp sayfalarının peşindeyiz.

Gazeteci:
(II) --------------------------------------

Arkeolog:
- Teknolojik gelişmeler, özellikle de son yıllarda arkeolojide devrim yaratan disiplinler arası yöntemler işimizi büyük ölçüde değiştirdi. Örneğin, artık sadece gözle görülebilen buluntularla yetinmiyoruz; kimyasal analizler sayesinde bir kabın gözeneklerinde kalmış yağ asitlerini inceleyerek binlerce yıl önce orada hangi yemeğin pişirildiğini saptayabiliyoruz. Ya da uydu görüntüleme sistemleri (LIDAR) sayesinde sık bitki örtüsüyle kaplı ormanların altındaki devasa antik kent kalıntılarını hiç kazı yapmadan haritalandırabiliyoruz. Bu durum, geçmişe dair sorduğumuz soruları ve aldığımız yanıtlerin derinliğini tamamen dönüştürdü.

Bu diyalogda boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdakilerden hangileri getirilmelidir?

  1. A
    I. Kazı çalışmalarınızda bulduğunuz eserlerin korunması ve sergilenmesi sürecinde ne gibi kriterleri esas alıyorsunuz?
    II. Antik yerleşimlerin haritalandırılmasında coğrafi bilgi sistemlerinin sağladığı kolaylıklar nelerdir?
  2. B
    I. Bir antik kentte kazı yaparken hangi tür buluntuların tarihi aydınlatmada daha öncelikli olduğunu düşünüyorsunuz?
    II. Kazı sırasında karşılaştığınız teknik zorlukları aşmak için ne tür modern araçlardan yararlanıyorsunuz?
  3. I. Arkeolojinin temel amacının sadece gösterişli tarihi eserleri bulmak olduğu yönündeki yaygın anlayışı nasıl değerlendiriyorsunuz?
    II. Yeni teknolojilerin ve disiplinler arası yaklaşımların, geçmişe dair araştırmalarınızın niteliğine etkisi nedir?
    Cevap
  4. D
    I. Geçmiş uygarlıkların günlük yaşam alışkanlıklarını araştırırken yazılı belgelerle arkeolojik buluntuları nasıl karşılaşt��rıyorsunuz?
    II. Disiplinler arası çalışmaların arkeoloji eğitimi alan genç araştırmacılar üzerindeki etkileri nelerdir?
  5. E
    I. Arkeolojik kazıların yapılacağı bölgeleri belirlerken tarihsel kaynaklardan nasıl yararlanıyorsunuz?
    II. Laboratuvar analizlerinin antik dönem beslenme alışkanlıklarını ortaya çıkarmadaki rolü nedir?

Cevap

İlk boşluğa arkeolojinin sadece gösterişli eserleri bulma amacı taşıdığına dair yaygın anlayışı sorgulayan soru, ikinci boşluğa ise yeni teknolojilerin ve disiplinler arası yaklaşımların araştırmaların niteliğine etkisini sorgulayan soru getirilmelidir.
Doğru yanıt olan seçenek konuşmacının iki cevabının da ana eksenini tam olarak karşılamaktadır. İlk sorudaki 'arkeolojinin sadece gösterişli tarihi eserleri bulmak olduğu yönündeki yaygın anlayış' ifadesi, arkeoloğun kazılarda altın ve heykel peşinde olmadıklarını, asıl amacın kırık çömlekler ve tohumlar üzerinden insanlık tarihinin kayıp hikâyelerini bulmak olduğunu belirttiği ilk cevabıyla örtüşür. İkinci sorudaki 'yeni teknolojilerin ve disiplinler arası yaklaşımların araştırmaların niteliğine etkisi' ifadesi ise kimyasal analizler ve uydu sistemlerinin geçmişe dair sorulan soruların derinliğini nasıl dönüştürdüğünü açıklayan ikinci cevapla eksiksiz şekilde eşleşir.

Adım Adım Çözüm

1
Birinci yanıtın ana düşüncesini belirlemek.
Arkeolog, kazıların amacının sadece gösterişli altın veya heykeller bulmak olmadığını; kırık çömlek, tohum gibi sıradan nesnelerin geçmişteki insan yaşamına dair daha önemli bilgiler sunduğunu belirtmektedir. Dolayısıyla ilk soru arkeolojinin hedefine dair popüler hazine avcılığı algısıyla ilgili olmalıdır.
Arkeoloğun ilk ifadesindeki amaça ve yaygın algıya yönelik karşı çıkışı anlamlandırmak için.
2
İkinci yanıtın ana düşüncesini belirlemek.
Arkeolog; kimyasal analizler ve uydu görüntüleme sistemleri gibi yeni teknolojik ve disiplinler arası yöntemlerin sadece işleri kolaylaştırmadığını, geçmişe sordukları soruların ve aldıkları yanıtların derinliğini kökten dönüştürdüğünü vurgulamaktadır. Dolayısıyla ikinci soru, modern bilimsel gelişmelerin arkeolojik araştırmaların niteliğine etkisine odaklanmalıdır.
İkinci ifadedeki teknolojik devrim ve araştırma derinliği vurgusunu sorusuyla eşleştirmek için.
3
Seçenekleri bu iki ölçüte göre değerlendirmek.
Arkeolojinin sadece gösterişli eserleri bulma amacı taşıdığına dair yaygın anlayışı ve yeni teknolojilerin geçmişi araştırma niteliğine etkisini soran seçenek, iki yanıta da tam uyum sağlamaktadır.
Doğru eşleşmeyi içeren seçeneği tespit etmek için.

Anahtar Kavram

Paragrafta diyalog tamamlama sorularında boşluklara getirilecek sorular, konuşmacının verdiği yanıtların ana düşüncesi, kapsamı ve tonu ile doğrudan uyumlu olmalıdır.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla