Cümle Tamamlama (Boşluk Doldurma)

44 soru

Soru 1Soru

Bilimsel paradigmaların değişimi, eski kuramların üzerine yeni bilgilerin ---- inşa edilmesiyle gerçekleşen bir süreç değildir; aksine bu değişim, mevcut açıklama modellerinin yetersiz kaldığı kriz anlarında köklü bir ---- gerektirir.

Bu cümlede boş bırakılan yerlere, sırasıyla aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: yığılmalı olarak / yöntemsel kopuşu

Cevap

yığılmalı olarak / yöntemsel kopuşu seçeneği doğru cevaptır.
Doğru seçenek olan 'yığılmalı olarak / yöntemsel kopuşu' ikilisi, cümledeki karşıtlık yapısına tam uyum sağlar. Bilimsel paradigmaların değişiminin kümülatif (yığılmalı) bir süreç olmadığı, aksine yöntemsel bir kopuş gerektirdiği belirtilerek anlam bütünlüğü sağlanır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlenin anlamsal ve mantıksal yapısını incelemek
Cümlede 'değildir; aksine...' yapısıyla bir karşıtlık ilişkisi kurulduğu ve bilimsel paradigmaların değişiminin düz bir çizgide ilerlemediği tespit edilir.
Boşluklara getirilecek ifadelerin birbiriyle çelişen ya da birbirini tamamlayan karşıt kavramlar olması gerektiğini belirlemek.
2
İlk boşluk için seçenekleri değerlendirmek
'yığılmalı olarak', 'düzenli biçimde' ve 'doğrusal bir hatta' ifadelerinin cümlenin ilk kısmındaki durağan, birikimli bilim anlayışını nitelemeye uygun olduğu görülür.
İlk boşlukta reddedilen bilimsel gelişim modelinin niteliğini saptamak.
3
İkinci boşluktaki karşıtlık anlamını test etmek
'yığılmalı/doğrusal' ilerlemenin karşıtı olarak, kriz anlarında ortaya çıkan köklü değişimi en iyi ifade eden kavramın 'yöntemsel kopuş' olduğu belirlenir.
İkinci boşluğa gelecek ifadenin kriz anlarındaki 'köklü' değişimi tam olarak karşılayıp karşılamadığını denetlemek.

Anahtar Kavram

Cümlede anlam ilişkileri ve boşluk doldurma sorularında anlamsal/mantıksal tutarlılık ile bağlaçların (aksine) yönlendirici işlevi.
Soru 2Soru

Sanat eserlerinin kalıcılığı, sadece yaratıldıkları dönemin estetik anlayışını ---- değil, aynı zamanda evrensel insani değerleri barındırarak gelecek kuşakların dünyasında da bir karşılık ---- bağlıdır.

Bu cümlede boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: yansıtmasına - bulmasına

Cevap

yansıtmasına - bulmasına
Doğru cevap, cümlede boş bırakılan yerlere 'yansıtmasına' ve 'bulmasına' sözcüklerinin getirilmesidir. Cümledeki 'sadece ... değil, aynı zamanda ...' kalıbı, birbirini tamamlayan ve derecelendiren iki durumu bağlar. Bir sanat eserinin kalıcı olması, öncelikle üretildiği dönemin estetik değerlerini yansıtmasıyla başlar; fakat bununla sınırlı kalmayıp gelecek kuşaklarda da bir karşılık bulması, yani sonraki nesiller tarafından da benimsenip anlaşılması ile mümkündür. Bu anlam bütünlüğünü en iyi 'yansıtmasına - bulmasına' ifadesi sağlar.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlenin genel anlamı ve bağlamı incelenir.
Cümlede sanat eserlerinin 'kalıcılığı' (kalıcı olması) ile eserin kendi dönemi ve gelecek dönemler arasındaki ilişki ele alınmaktadır.
Boşluklara gelecek sözcüklerin cümlenin ana fikriyle uyumlu olması gerekir.
2
İlk boşluk için seçeneklerdeki sözcükler değerlendirilir.
Kalıcı bir eserin kendi döneminin estetik anlayışını 'yansıtması' veya 'aşması' beklenir; ancak 'yadsıması' (inkar etmesi) veya 'sınırlaması' kalıcılıkla doğrudan ilişkili olumlu özellikler değildir.
İlk boşluk, eserin kendi dönemiyle olan ilişkisini kurmaktadır.
3
İkinci boşluk ve 'sadece ... değil, aynı zamanda ...' yapısı analiz edilir.
Eserin gelecek kuşakların dünyasında 'bir karşılık bulması', onun kalıcı olmasını sağlayan temel unsurdur. 'Yitirmesi', 'araması' gibi eylemler bu bağlama uymaz.
İkinci boşluk, eserin gelecek kuşaklar üzerindeki kalıcı etkisini tamamlamalıdır.
4
Doğru seçenek belirlenir.
İlk boşluğa 'yansıtmasına', ikinci boşluğa 'bulmasına' sözcükleri getirildiğinde cümle anlamca ve dil bilgisi yönünden tam ve tutarlı hale gelir.
Her iki boşluğu da mantıksal ve dil bilgisel olarak tamamlayan tek seçenek budur.

Anahtar Kavram

Cümle Tamamlama (Boşluk Doldurma)
Soru 3Soru

Bilimsel araştırmalarda elde edilen veriler ne kadar güvenilir olursa olsun, bu veriler doğru bir yöntemle ---- sürece gerçek bir bilimsel değer ----.

Bu cümlede boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: yorumlanmadığı - kazanamaz

Cevap

yorumlanmadığı - kazanamaz
Cümledeki 'ne kadar güvenilir olursa olsun' ifadesi, verilerin kendi başına yeterli olmadığını ve ek bir sürece ihtiyaç duyduğunu belirtir. Bu bağlamda, verilerin doğru bir yöntemle 'yorumlanmadığı' sürece gerçek bir bilimsel değer 'kazanamayacağı' yönündeki olumsuz koşul ilişkisi, cümleyi hem mantıksal hem de anlamsal olarak en uygun şekilde tamamlar.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlenin yapısını ve anlam ilişkisini incelemek
Cümledeki 'ne kadar... olursa olsun' bağlacının cümleye bir ödünleme/koşul anlamı kattığı ve ardından olumsuz bir durumun geleceği tespit edilmiştir.
Boşluklara getirilecek sözcüklerin cümlenin genel mantığıyla uyumlu olmasını sağlamak.
2
Seçeneklerdeki ilk sözcükleri ilk boşluğa yerleştirerek dil bilgisi ve anlam uyumunu kontrol etmek
İlk boşluk için 'yorumlanmadığı', 'incelendiği', 'sorgulandığı', 'saklandığı' ve 'yayımlandığı' sözcüklerinin hepsi dil bilgisi açısından uyumludur.
Sözcüklerin cümledeki yapısal çekimlere uygunluğunu denetlemek.
3
Seçeneklerdeki ikinci sözcükleri ikinci boşluğa yerleştirerek anlam ve mantık bütünlüğünü değerlendirmek
Güvenilir verilerin ancak doğru bir yöntemle 'yorumlanmadığı' sürece değer 'kazanamayacağı' mantıksal olarak tutarlıdır. Diğer seçenekler çelişkili veya ilgisiz yargılar oluşturmaktadır.
Cümlenin anlamca tamamlanmasını sağlayan doğru seçeneği belirlemek.

Anahtar Kavram

Cümledeki anlam ve mantık ilişkilerini (koşul, neden-sonuç, karşıtlık) gözeterek boşlukları dil bilgisel kurallara uygun şekilde doldurma.
Tahmini Süre:45s
Soru 4Soru

Bilimsel araştırmalar, sadece veri toplamakla ----; aynı zamanda bu verileri doğru yöntemlerle analiz ederek insanlığın faydasına sunmayı da ----.

Bu cümlede boş bırakılan yerlere, düşüncenin akışına göre sırasıyla aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: yetinmez - amaçlar

Cevap

yetinmez - amaçlar
Doğru yanıt 'yetinmez - amaçlar' ifadesidir. Cümledeki 'sadece... değil, aynı zamanda... da' kalıbı ilk ifadenin bir sınırlama olmadığını gösterir; bu yüzden ilk boşlukta olumsuzluk eki barındıran 'yetinmez' sözcüğü anlamca tam bir uyum sağlar. İkinci kısımda ise araştırmaların nihai hedefini ifade eden 'amaçlar' kelimesi cümlenin mantık akışını başarıyla tamamlar.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlenin dil bilgisi yapısını ve bağlamını incelemek.
Cümlede 'sadece... değil, aynı zamanda... da' kalıbının bir benzeri olan 'sadece ... -la/le ----; aynı zamanda ... da ----' yapısının kurulduğu tespit edilmiştir.
Bu yapı, ilk kısımdaki eylemin sınırlandırılmadığını ve ikinci kısımdaki olumlu hedefle genişletildiğini gösterir.
2
Boşluklara getirilmesi gereken sözcüklerin olumlu/olumsuz durumlarını analiz etmek.
İlk boşlukta 'sadece veri toplamakla kalmadığı' anlamını vermek üzere olumsuz bir çekim ('yetinmez') aranırken, ikinci boşlukta bilimsel araştırmaların nihai hedefini belirtecek olumlu bir yönelim ('amaçlar') aranır.
Anlam akışını ve dil bilgisi uyumunu doğru sağlamak için bu gereklidir.
3
Seçenekleri deneyerek en uygun çifti seçmek.
İlk boşluğa 'yetinmez', ikinci boşluğa 'amaçlar' getirildiğinde cümlenin dil bilgisi, anlamsal akış ve mantık açısından kusursuz bir şekilde tamamlandığı görülür.
Bilimsel araştırmalar veri toplamakla yetinmez, aynı zamanda insanlığın faydasına sunmayı amaçlar.

Anahtar Kavram

Cümle tamamlama sorularında, cümlenin bağlamına, mantık ilişkilerine (neden-sonuç, amaç, koşul, karşıtlık, ekleme) ve dil bilgisi (çekimler, edatlar) uyumuna dikkat edilmelidir.
Soru 5Soru

Sanatsal yaratım, yalnızca sanatçının iç dünyasını dışa vurmasıyla ----; aksine, dış dünyadan aldığı izlenimleri kendi süzgecinden geçirerek onlara yeni bir form ---- süreci olarak da tanımlanabilir.

Bu cümlede boş bırakılan yerlere, sırasıyla aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: sınırlı kalmaz - kazandırma

Cevap

sınırlı kalmaz - kazandırma
Doğru yanıt olan ifadeler cümledeki mantık zincirini kusursuz bir şekilde kurmaktadır. Cümlenin yapısı sanatın iç dünyayı yansıtmakla yetinmediğini, bunun ötesinde izlenimleri dönüştürerek onlara biçim kazandırdığını anlatmaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümledeki ipuçlarını ve mantıksal bağlaçları analiz etmek
Cümlede geçen 'yalnızca' ve 'aksine' sözcüklerinin, ilk kısımda bir sınırlama/yetersizlik durumunun belirtildiğini, ikinci kısımda ise bu durumun ötesinde daha geniş veya farklı bir işlevin anlatıldığını gösterdiği belirlendi.
Doğru kelimeleri seçebilmek için cümle içindeki anlamsal ve mantıksal ilişkileri kurmak gerekir.
2
Birinci boşluk için uygun olan ifadeleri belirlemek
Sadece iç dünyayı yansıtmakla kalmadığını ifade etmek üzere 'sınırlı kalmaz' ifadesinin cümlenin ilk bölümünü mantıklı bir şekilde tamamladığı görüldü.
'Aksine' bağlacı öncesinde olumsuzlanan veya yetersiz görülen bir durumun varlığını gerektirir.
3
İkinci boşluk için 'kendi süzgecinden geçirerek' ifadesinin gerektirdiği eylemi saptamak
Dış dünyadan alınan izlenimlerin sanatçı tarafından işlenerek yeni bir biçim almasının, onlara yeni bir 'form kazandırma' olarak nitelendirilebileceği tespit edildi.
Sanatçının izlenimleri doğrudan aktarmayıp dönüştürdüğü vurgulanmaktadır.

Anahtar Kavram

Cümle Tamamlama
Soru 6Soru

Edebiyat tarihi, kendi çağının tanıklığını yapmakla ---- yapıtların değil; insan ruhunun derinliklerindeki evrensel sancıları ---- eserlerin geleceğe taşındığını göstermektedir.

Bu cümlede boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: yetinen - yakalayabilen

Cevap

Edebiyat tarihi, kendi çağının tanıklığını yapmakla yetinen yapıtların değil; insan ruhunun derinliklerindeki evrensel sancıları yakalayabilen eserlerin geleceğe taşındığını göstermektedir.
Cümlenin anlamsal akışında sadece kendi döneminin tanıklığını yapmakla kalmayıp evrensel konuları da işleyen eserlerin kalıcı olacağı vurgulanmıştır. Bu sebeple ilk boşluğa sınırlandırma anlamı taşıyan 'yetinen', ikinci boşluğa ise evrensel acıları başarıyla ele almayı niteleyen 'yakalayabilen' kelimesi getirilmelidir.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlenin anlamsal çerçevesini belirleme.
Cümlede kalıcı olan yapıtlar ile olamayanlar arasında bir karşılaştırma yapıldığı ve kalıcılığın evrensellikle ilişkili olduğu tespit edilmiştir.
Boşluklara gelecek ifadelerin cümlenin ana düşüncesiyle tutarlı olmasını sağlamak.
2
İlk boşluktaki kelimenin 'değil' edatıyla uyumunu test etme.
'Yetinen' kelimesi getirildiğinde 'tanıklık etmekle yetinen yapıtların değil (daha fazlasını yapanların kalıcı olduğu)' anlamı kurulur ve mantıksal akış tamamlanır.
Cümledeki olumsuzluk edatının yarattığı anlamsal yönü doğru saptamak.
3
İkinci boşluk için 'geleceğe taşınma' ifadesini destekleyen kelimeyi belirleme.
Evrensel sancıları 'yakalayabilen' eserlerin geleceğe kalacağı anlamsal olarak en uygun eşleşmedir.
Cümlenin ana yargısı olan kalıcılık durumunu tamamlamak.

Anahtar Kavram

Cümlede anlamsal bütünlük ve mantıksal akış
Soru 7Soru

Doğal kaynakların hızla ---- günümüzde, geri dönüşüm projelerine verilen önemin ---- bir zorunluluk haline gelmiştir.

Bu cümlede boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: tükendiği - artırılması

Cevap

tükendiği - artırılması
Doğal kaynakların tükenmesiyle birlikte geri dönüşüm projelerine verilen önemin artırılması gerekliliği arasında mantıksal bir neden-sonuç ilişkisi vardır. 'tükendiği - artırılması' ikilisi, cümleyi hem anlamsal hem de dil bilgisel olarak kusursuz biçimde tamamlar.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlenin genelindeki mantıksal akışı ve neden-sonuç ilişkisini incelemek.
İlk kısımda doğal kaynakların durumuna yönelik olumsuz bir gidişat (tükenme/azalma), ikinci kısımda ise buna karşı alınması gereken bir önlem (önemin artırılması) ifade edilmelidir.
Cümlenin sonundaki 'zorunluluk haline gelmiştir' ifadesi, olumsuz bir duruma karşı olumlu bir eylemin zorunlu kılındığını gösterir.
2
Boşluklara gelebilecek sözcüklerin anlam ve bağlam uyumunu değerlendirmek.
Doğal kaynaklar için en uygun ifade 'tükendiği' iken, geri dönüşüm projelerine verilen önemin 'artırılması' bu durumun çözümü için mantıklı bir adımdır.
Sözcüklerin hem kendi anlam sınırları hem de dil bilgisi kuralları yönüyle cümleye tam oturması gerekir.

Anahtar Kavram

Cümle Tamamlama (Boşluk Doldurma)
Soru 8Soru

Felsefi metinleri kendi tarihsel bağlamından kopararak günümüz değer yargılarıyla yorumlamak, geçmişi anlamaktan ziyade onu bugünün kalıplarına ----; ---- geçmişin düşünce dünyasını doğru kavrayabilmek, ancak o dönemin kendi kavramsal sınırları içine ---- mümkündür.

Bu parçada boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: uydurmaya çalışmaktır / oysa - sızabilmekle

Cevap

uydurmaya çalışmaktır / oysa - sızabilmekle
Doğru cevap olan 'uydurmaya çalışmaktır / oysa - sızabilmekle' seçeneği, cümledeki anlamsal karşıtlığı ve yapısal uyumu eksiksiz karşılar. İlk bölümde felsefi metinlerin bugünün kalıplarına uydurulmaya çalışılması eleştirilmiş, ikinci bölümde ise bu hataya karşıt olarak doğru yöntemin 'oysa' bağlacıyla başlanarak 'kavramsal sınırları içine sızabilmekle' mümkün olduğu belirtilmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
İlk boşluğun dil bilgisel ve anlamsal özelliklerini belirleme.
'bugünün kalıplarına' ifadesi yönelme durum eki aldığından, ilk boşluğa gelecek ifadenin buna uygun olması gerekir. 'uydurmaya çalışmaktır', 'indirgemek demektir' ve 'hapsetmek anlamına gelir' ifadeleri yapısal ve anlamsal olarak uygundur.
Yanlış yorumlama pratiğinin olumsuz sonucunu dil bilgi kurallarına uygun biçimde tanımlamak.
2
İki cümleyi bağlayan bağlacın mantıksal yönünü saptama.
İlk cümledeki olumsuz eleştiri ile ikinci cümledeki doğru kavrama yöntemi arasında bir karşıtlık ilişkisi kurulmuştur. Bu nedenle boşluğa 'oysa' veya 'halbuki' gibi karşıtlık bağlaçları gelmelidir. 'Çünkü', 'nitekim' veya 'dolayısıyla' bağlaçları elenir.
Cümleler arasındaki mantıksal geçişin yönünü (nedensellik değil, karşıtlık) tespit etmek.
3
Son boşluktaki eylemin yönelme durumuyla ve anlamsal derinlikle uyumunu kontrol etme.
'sınırları içine sızabilmekle' ifadesi hem dil bilgisel olarak doğrudur hem de o dönemin dünyasına nüfuz etme çabasını en güçlü şekilde anlatır. 'Odaklanmak' veya 'uyum sağlamak' eylemleri 'içine' ifadesiyle birleştiğinde yapısal bozukluğa yol açar.
Seçeneklerdeki eylemlerin edat/durum eki yönetimlerini ve bağlamsal derinliklerini test etmek.

Anahtar Kavram

Cümle Tamamlama ve Boşluk Doldurma Kuralları
Soru 9Soru

Klasik eserler, okuru ilk okumada hemen teslim almayan, kendini kolayca ele vermeyen bir yapıya sahiptir; ---- bu eserlerin derinliklerindeki zenginliği keşfetmek, okurdan hem sabırlı bir çaba hem de ---- bir dikkat talep eder.

Bu cümlede boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: dolayısıyla - yoğun

Cevap

dolayısıyla - yoğun
Doğru yanıt olan sözcük çifti getirildiğinde, cümle mantıksal ve dil bilgisel açıdan kusursuz bir bütünlüğe ulaşır. Eserlerin okura kendini kolayca açmaması durumunun bir sonucu olarak, onların derinliğini kavramanın 'yoğun' bir dikkat gerektirdiği belirtilmiş ve bu iki durum birbirine 'dolayısıyla' bağlacıyla bağlanmıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlenin ilk kısmındaki yargıyı ve bu yargının yönünü analiz etmek.
İlk yargıda klasik eserlerin okura kendini hemen teslim etmediği ve kolay anlaşılmadığı belirtilmiştir.
Boşluklara getirilecek sözcüklerin cümlenin genel anlam akışına ve mantıksal tutarlılığına uygun olması gerekir.
2
İki yargı arasındaki mantıksal ilişkiyi (bağlacı) belirlemek.
İkinci yargı, ilk yargının (kolay anlaşılmama durumunun) doğrudan bir sonucudur. Bu nedenle karşıtlık bağlaçları yerine, sonuç bildiren bir ifade (dolayısıyla) getirilmelidir.
Mantıksal bağlaçlar cümledeki yargıların yönünü ve anlam ilişkisini belirler.
3
İkinci boşluğa gelecek ve 'sabırlı bir çaba' ile uyum sağlayacak sözcüğü seçmek.
Derinliklerdeki zenginliği keşfetmek ve sabırlı çaba göstermek, 'yoğun' bir dikkat gerektirir. Yüzeysel, sınırlı veya sıradan gibi sözcükler bu bağlamla çelişir.
Sözcüklerin bağlamsal ve yakın anlam özelliklerinin cümlenin bütünüyle uyumlu olması şarttır.

Anahtar Kavram

Cümle Tamamlamada Mantıksal ve Anlamsal Bütünlük
Soru 10Soru

Tarihsel bellek, geçmişte yaşananları olduğu gibi koruyan durağan bir depo değil; aksine, şimdiki zamanın ihtiyaçlarına ve değer yargılarına göre sürekli ---- dinamik bir süreçtir. Dolayısıyla geçmişi anlamak, onu donmuş bir veri yığını olarak kabul etmekle değil, bugünün ışığında yeniden ---- gerçekleştirilebilir.

Bu cümlede boş bırakılan yerlere, düşüncenin akışına göre, sırasıyla aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: biçimlenen - yorumlamakla

Cevap

biçimlenen - yorumlamakla
Düşüncenin akışına göre tarihsel belleğin durağan olmayıp şimdiki zamanın koşullarına göre dinamik şekilde 'biçimlenmesi' ve geçmişin donmuş bir veri olmaktan kurtarılıp bugünün ışığında 'yorumlanması' gerekmektedir. Bu iki sözcük cümlenin mantıksal kurgusunu tam olarak tamamlar.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlenin ilk bölümündeki anlam ilişkisini analiz etme
Cümledeki 'durağan bir depo değil; aksine...' ifadesi, ilk boşluğa durağanlığın tersi olan aktif, değişken veya dinamik bir durumu niteleyen bir sözcük gelmesi gerektiğini gösterir. Bu doğrultuda 'biçimlenen', 'aktarılan' veya 'güncellenen' sözcükleri olası seçenekler arasındadır ancak 'korunan' elenmelidir.
Zıtlık belirten 'aksine' bağlacı, durağanlığın karşıtı bir eylemi gerektirir.
2
Cümlenin ikinci bölümündeki 'değil... ile gerçekleştirilebilir' yapısını inceleme
Geçmişin 'donmuş bir veri yığını olarak kabul edilmesi' yaklaşımının reddedildiği ve bunun yerine 'bugünün ışığında yeniden...' ifadesinin getirildiği görülür. Donmuş veriyi canlandırmak ve bugüne taşımak onu pasifçe incelemek ya da sorgulamak değil, ona bugünün değerleriyle yeni bir anlam kazandırmak, yani 'yorumlamak' ile mümkündür.
Cümle sonundaki 'geçmişi anlamak' hedefi, geçmiş verilerin bugünün bakış açısıyla aktif bir şekilde alımlanmasını gerektirir.
3
Seçeneklerin bütünüyle cümle içindeki uyumunu test etme
'biçimlenen - yorumlamakla' ikilisi yerleştirildiğinde cümle: 'Tarihsel bellek... şimdiki zamanın ihtiyaçlarına... göre sürekli biçimlenen dinamik bir süreçtir. Dolayısıyla geçmişi anlamak... bugünün ışığında yeniden yorumlamakla gerçekleştirilebilir.' halini alarak kusursuz bir anlamsal bütünlük sağlar.
Her iki boşluğun birbirini destekleyen ve çelişmeyen kavramlarla doldurulması gerekir.

Anahtar Kavram

Bağlam ve Anlam Akışına Uygun Boşluk Doldurma
Soru 11Soru

Bilimsel paradigmalar, doğayı nesnel bir gözlemle inceleyen araştırmacıların biriktirdiği verilerin ---- bir sonucu olarak ortaya çıkmaz; aksine, bilim dünyasının bu verileri yorumlarken kullandığı kuramsal araçların ---- ve zamanla ortak bir uzlaşıya dönüşmesiyle şekillenir.

Bu cümlede boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: doğrusal bir şekilde birikmesinin - etrafında kenetlenmesiyle

Cevap

doğrusal bir şekilde birikmesinin - etrafında kenetlenmesiyle
Doğru seçenek olan 'doğrusal bir şekilde birikmesinin - etrafında kenetlenmesiyle' ifadesi cümleye yerleştirildiğinde bilimsel paradigmaların, araştırmacıların verilerini basitçe üst üste eklemesinin (doğrusal birikim) bir ürünü olmadığı; aksine, bilim insanlarının bu verileri okumada kullandıkları teoriler etrafında birleşmesiyle (kenetlenmesiyle) ve uzlaşmasıyla şekillendiği yönündeki anlam bütünlüğü kusursuz biçimde sağlanır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümledeki ana bağlacı ve karşıtlığı tespit edin.
Cümlede kullanılan 'aksine' bağlacı, boşlukların yer aldığı iki ana kısım arasında bir karşıtlık veya farklılık ilişkisi kurmaktadır.
Cümlenin mantıksal kurgusunu belirlemek, doğru kavram ikilisine ulaşmanın temelidir.
2
İlk boşluk için seçeneklerin uygunluğunu test edin.
Paradigmanın basitçe verilerin üst üste yığılmasıyla (doğrusal birikmesiyle) ortaya çıkmadığı görüşü mantıklıdır. 'Rastgele' veya 'sistemsiz' kavramları bilimsel yöntemle uyuşmaz.
Seçeneklerin ilk kelimelerini bağlamın bilimsel diliyle karşılaştırmak yanlışı elemeyi kolaylaştırır.
3
İkinci boşluğu 'ortak bir uzlaşıya dönüşmesi' ifadesiyle bağdaştırın.
Bilim topluluğunun kuramsal araçlar 'etrafında kenetlenmesi', zamanla 'ortak bir uzlaşıya dönüşmesini' anlamsal olarak mükemmel şekilde tamamlar.
İkinci kelimenin yanındaki kelime grubuyla doğrudan veya eş anlamlı bir ilişkiye sahip olması gerekir.

Anahtar Kavram

Cümle tamamlama sorularında boşluklara gelecek kelimelerin cümle içindeki bağlaçlarla kurulan mantık ilişkisine ve yanındaki kelime gruplarıyla kurduğu anlamsal uyuma dikkat edilmelidir.

İpuçları

1
Cümledeki 'aksine' ifadesinin iki zıt veya farklı yaklaşımı karşılaştırdığına dikkat edin.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 12Soru

Bireyin modern dünyadaki yalnızlığı, iletişim teknolojilerinin yaygınlaşmasıyla birlikte ---- bir durum gibi görünse de aslında bu araçların bağ kurmayı kolaylaştırmak yerine ilişkileri ---- bir işlev görmesinin bir sonucudur.

Bu cümlede boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdekilerden hangisi getirilmelidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: beklenmedik - yüzeyselleştiren

Cevap

beklenmedik - yüzeyselleştiren
Doğru cevap olan ifade cümledeki anlam bütünlüğünü ve mantıksal akışı eksiksiz sağlar. Cümledeki karşıtlık bağlacı, beklenti ile gerçekleşen durum arasında bir çelişki olduğunu gösterir. İletişim teknolojilerinin yaygınlaşması normalde insanlar arasındaki bağı artırıp yalnızlığı azaltması beklenen bir durumken, yalnızlığın sürmesi 'beklenmedik' olarak nitelendirilir. Ayrıca, 'bağ kurmayı kolaylaştırmak yerine' ifadesi, bu teknolojilerin olumsuz bir işlev üstlendiğine işaret eder; bu da ilişkilerin 'yüzeyselleştiren' bir yapıya bürünmesiyle açıklanır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümledeki bağlaçları ve anlam yönünü belirleme.
'görünse de' ifadesinin karşıtlık yarattığı ve 'kolaylaştırmak yerine' ifadesinin olumsuz bir durum gerektirdiği belirlenmiştir.
Boşluklara getirilecek sözcüklerin cümlenin mantıksal kurgusuyla uyumlu olmasını sağlamak amacıyla bu tespit yapılır.
2
Birinci boşluğa getirilebilecek çelişki/beklenti dışı durumu ifade eden kelimeyi bulma.
İletişim teknolojileri yaygınlaşırken yalnızlığın artması durumu 'beklenmedik' veya 'şaşırtıcı' sözcüğü ile açıklanabilir.
İletişim kanallarının artmasının yalnızlığı azaltması beklenirken aksi durumun yaşanması şaşırtıcıdır.
3
İkinci boşluğa gelecek ve 'kolaylaştırmak yerine' olumsuzlamasıyla yalnızlığı doğuran sözcüğü seçme.
İlişkileri derinleştirmek yerine 'yüzeyselleştiren' ifadesi yalnızlık sonucuna mantıklı bir zemin hazırlar.
Yüzeysel ilişkiler bireyin yalnızlık hissini azaltmaz, aksine artırır.

Anahtar Kavram

Cümle tamamlama sorularında bağlamsal ipuçları, karşıtlık belirten bağlaçlar ve anlam yönü uyumu.
Soru 13Soru

Sanatçı, eserlerinde dış dünyayı olduğu gibi yansıtan pasif bir gözlemci ----; aksine, gerçekliği kendi hayal gücüyle yeniden ---- aktif bir yaratıcıdır.

Bu cümlede boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: değildir - biçimlendiren

Cevap

değildir - biçimlendiren
Doğru seçenek olan 'değildir - biçimlendiren' ifadesi, cümledeki 'aksine' bağlacının gerektirdiği anlamsal karşıtlığı eksiksiz kurar. İlk bölümdeki olumsuzluk ('gözlemci değildir') ile ikinci bölümdeki aktif eylem ('yeniden biçimlendiren') birbirini tamamlar.

Adım Adım Çözüm

1
Cümledeki anahtar bağlacı ve anlam akışını belirleme.
Cümledeki 'aksine' bağlacı, ilk yargı ile ikinci yargı arasında bir karşıtlık bulunduğunu gösterir.
Doğru seçeneği bulmak için cümlenin mantıksal yapısını kavramak gerekir.
2
İlk boşluk için uygun ifadeyi seçme.
'aksine' bağlacından dolayı ilk boşluğa olumsuz bir çekim ('değildir') getirilmelidir.
Karşıtlığın kurulabilmesi için ilk yargının olumsuz, ikinci yargının ise olumlu olması gerekir.
3
İkinci boşluk için uygun ifadeyi seçme.
Sanatçının 'aktif bir yaratıcı' olduğu belirtildiğine göre, gerçekliği kendi hayal gücüyle 'biçimlendiren' biri olması gerekir.
Yaratıcılık pasif bir aktarım değil, aktif bir biçimlendirme ve dönüştürme sürecidir.

Anahtar Kavram

Cümledeki anlam ilişkilerini ve bağlaçların işlevini belirleyerek boşlukları mantıksal akışa uygun şekilde tamamlama.
Tahmini Süre:45s
Soru 14Soru

Bir sanat eserinin değerini yalnızca kullanılan malzemenin kalitesiyle ölçmeye çalışmak ---- bir yaklaşımdır; çünkü sanatın gerçek gücü, malzemenin niteliğinde değil, sanatçının o malzemeyi kendi düş gücüyle nasıl ---- yatmaktadır.

Bu cümlede boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: yüzeysel - biçimlendirdiğinde

Cevap

yüzeysel - biçimlendirdiğinde
Cümlede, bir sanat eserini sadece malzemesiyle değerlendirmenin sığ veya yüzeysel bir yaklaşım olduğu belirtilmekte ve devamında bunun gerekçesi olarak sanatın gücünün malzemenin kendisinden ziyade sanatçının hayal gücüyle o malzemeye verdiği yeni şekil, yani onu nasıl biçimlendirdiği olduğu anlatılmaktadır. Bu doğrultuda 'yüzeysel' ve 'biçimlendirdiğinde' sözcükleri cümledeki boşlukları anlamca ve dil bilgisel olarak eksiksiz tamamlar.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlenin genelindeki anlam ilişkisini ve bağlaçları incelemek.
'Çünkü' bağlacı, ilk bölümdeki yargının gerekçesini açıklayacağını belirtir. İlk kısımda malzemenin kalitesiyle ölçmenin nasıl bir yaklaşım olduğu tartışılırken, ikinci kısımda sanatın asıl gücünün nerede yattığı açıklanmaktadır.
Boşluklara getirilecek sözcüklerin cümlenin mantıksal kurgusuyla uyumlu olmasını sağlamak.
2
İlk boşluk için seçeneklerdeki ilk kelimeleri değerlendirmek.
Sanat eserinin değerini sadece malzemeyle ölçmek, eserin özünü ve sanatçının emeğini göz ardı eden dar kapsamlı veya 'yüzeysel' bir bakış açısını temsil eder. Bu nedenle 'yüzeysel' ifadesi ilk boşluğa tam oturur.
Cümlenin ilk kısmının olumsuz bir eleştiri taşıdığını saptamak.
3
İkinci boşluk için seçeneklerdeki ikinci kelimeleri değerlendirmek.
Sanatın gerçek gücünün, malzemenin kendisinde değil, sanatçının onu kendi düş gücüyle (hayal gücüyle) nasıl 'biçimlendirdiğinde' (şekillendirdiğinde, dönüştürdüğünde) yattığı belirtilmektedir. 'Düş gücüyle biçimlendirmek' edebi açıdan en tutarlı ifadedir.
İkinci kısımdaki 'düş gücüyle' ifadesinin tamamlayıcısını bulmak.

Anahtar Kavram

Cümlede Anlam ve Boşluk Doldurma Kuralları

İpuçları

1
Cümledeki 'çünkü' bağlacına dikkat edin; bu bağlaç ilk kısımdaki olumsuz eleştirinin nedenini açıklamaktadır.
2
Sanatçının 'düş gücüyle' (hayal gücüyle) yaptığı şeyin ne olabileceğini düşünerek ikinci boşluğu doldurmaya çalışın.
3
Sadece malzeme kalitesine odaklanmanın kısıtlılığı ile sanatçının yaratıcılığı arasındaki tezatlığı en iyi veren seçeneğe odaklanın.

Daha Fazla Pratik

Benzer mantıksal zıtlıkları ve bağlaç ilişkilerini içeren diğer cümle tamamlama sorularını çözerek bağlam takibini güçlendirebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Seçeneklerdeki kelime çiftlerini teker teker boşluklara yerleştirerek okuyun ve özellikle bağlaçların (çünkü) ve edatların sağladığı anlam geçişlerinin mantıklı bir bütün oluşturup oluşturmadığını test edin.
Tahmini Süre:1m 15s
Soru 15Soru

Edebî metinlerin estetik gücü, dilin alışılagelmiş kullanım kalıplarını harfiyen uygulamaktan geçmez; ---- yazarın bu kalıpları yıkarak kendi özgün biçemini oluşturabildiği ve okuru metnin anlam dünyasına ortak edebildiği ---- kendini gösterir.

Bu cümlede boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: aksine - ölçüde

Cevap

aksine - ölçüde
Doğru seçenek olan 'aksine - ölçüde' ifadesi, cümlenin anlamsal ve mantıksal bütünlüğünü eksiksiz sağlar. Cümlenin ilk kısmında estetik gücün neyden kaynaklanmadığı olumsuz bir yargıyla belirtilmiş, ardından gelen karşıtlık bağlacı 'aksine' ile bu gücün asıl kaynağına geçiş yapılmıştır. İkinci boşluktaki 'ölçüde' sözcüğü ise yazarın özgün biçem oluşturma derecesiyle estetik gücün kendini gösterme düzeyini birbirine bağlayarak dil bilgisel uyumu tamamlar.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlenin ilk bölümündeki yüklemin olumsuz yapısını ('geçmez') incelemek.
Bu olumsuz durumdan sonra anlamı yönlendirecek karşıtlık veya açıklama bildiren bir bağlacın gelmesi gerektiği belirlenir.
Cümlenin iki yakası arasındaki mantıksal ilişkiyi doğru kurmak için ilk boşluğun işlevi kritik önem taşır.
2
İkinci boşluğun yer aldığı yan cümlenin yüklemle ('kendini gösterir') olan dil bilgisi ve anlam ilişkisini değerlendirmek.
'edebildiği' sıfat-fiilinden sonra gelerek derece, oran veya ölçü bildirecek bir sözcüğün getirilmesi gerektiği anlaşılır.
Cümledeki anlamsal derecelendirmeyi ve dil bilgisi uyumunu tam olarak sağlamak gerekir.
3
Seçenekleri bu mantıksal ve dil bilgisel kriterlere göre elemek.
Karşıtlık bildiren 'aksine' bağlacı ve derece bildiren 'ölçüde' sözcüğünün oluşturduğu kombinasyonun hem anlamca hem de dil bilgisi yönünden cümleyi kusursuz tamamladığı görülür.
Seçeneklerin her iki boşluğa da aynı anda uyum sağlaması ALES dil mantığı sorularının temel çözüm yöntemidir.

Anahtar Kavram

Cümle Tamamlama (Boşluk Doldurma)
Soru 16Soru

Zihnin dış dünyadan bağımsız, kendi içine kapalı bir sistem olduğunu savunan aşırı rasyonalist yaklaşım, deneyimin bilgi edinmedeki rolünü ----; oysa duyu organları aracılı��ıyla edinilen veriler olmadan zihnin kavram üretebilmesi, işlem yapacak ---- bulunmayan bir makinenin çalışmasına benzer.

Bu cümlede boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: yadsır - hammaddesi

Cevap

Doğru yanıt sırasıyla 'yadsır' ve 'hammaddesi' kelimelerinin getirildiği seçenektir.
Zihnin dış dünyadan bağımsız olduğunu savunan rasyonalist yaklaşım, bilginin kaynağı olarak deneyimi dışarıda bırakır yani reddeder; bu yüzden ilk boşluğa deneyimin rolünü reddettiğini belirten 'yadsır' sözcüğü getirilmelidir. İkinci kısımda ise duyu verileri olmadan zihnin kavram üretemeyeceği, işlem yapamayacağı belirtilerek bir benzetme yapılmaktadır. İşlem yapabilmek için ham maddeye ihtiyaç duyulduğundan, duyu verileri zihnin işleyeceği 'ham madde' olarak nitelendirilmelidir. Dolayısıyla doğru seçenek 'yadsır - hammaddesi' ikilisidir.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlenin ilk kısmındaki rasyonalist yaklaşımın tanımını analiz etmek
Rasyonalist yaklaşımın zihni dış dünyadan bağımsız ve kendi içine kapalı gördüğü, bu nedenle deneyimi yadsıdığı belirlenir.
Dış dünyadan bağımsız bir zihin modeli, deneyimi bilginin kaynağı olarak kabul etmez.
2
Cümlenin ikinci kısmındaki benzetmeyi ve 'oysa' bağlacının işlevini incelemek
Deneyimden gelen bilginin zihnin kavram üretmesi için gerekli olan temel malzeme (ham madde) olduğu anlaşılır.
'Oysa' bağlacı, rasyonalist tezin aksine, deneyim olmadan zihnin çalışamayacağını göstermektedir. Duyu verileri olmadan çalışan zihin, işleyecek malzemesi olmayan bir makineye benzetilmiştir.
3
Seçeneklerdeki kelime çiftlerini anlam ve mantık yönünden karşılaştırarak eleme yapmak
Seçenekler değerlendirildiğinde, ilk boşluk için rasyonalizmin tavrını en net veren 'yadsır' ve ikinci boşluk için benzetmeyi doğru tamamlayan 'hammaddesi' kelimeleri bir araya getirilerek doğru sonuca ulaşılır.
Diğer seçeneklerdeki 'yazılım', 'mekanizma', 'çıktı' gibi kavramlar benzetmedeki 'duyu verisi' rolünü karşılamamaktadır.

Anahtar Kavram

Cümle Tamamlama Sorularında Anlamsal ve Mantıksal Tutarlılık

Alternatif Yöntem

Cümledeki 'oysa' bağlacının yön değiştirici etkisini ve rasyonalist felsefenin deneyime bakışını kullanarak eleme yapmaktır. Rasyonalizm deneyimi yadsıdığı için ilk kelime olumsuz (yadsır/dışlar) olmalıdır. İkinci kısımda ise duyu verilerinin zihnin girdisi (ham maddesi) olduğu bilgisiyle seçenekler elenir.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 17Soru

Bir biyografi yazarının, ele aldığı kişinin yaşamını nesnel bir bakış açısıyla aktarması ----; ancak bu nesnellik çabası, yazarın kendi yaratıcı üslubunu ve yorum gücünü metne ---- anlamına gelmemelidir.

Bu cümlede boş bırakılan yerlere, düşüncenin akışına göre sırasıyla aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: beklenir - yansıtamayacağı

Cevap

beklenir - yansıtamayacağı
Doğru olan seçenekteki sözcükler yerleştirildiğinde, biyografi yazarından nesnel olması beklense bile bu durumun yazarın kendi yaratıcı üslubunu metne yansıtmasına engel teşkil etmeyeceği vurgulanmış olur. Bu da cümlenin mantıksal ve dil bilgisel akışıyla tam olarak örtüşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Cümledeki anlam ilişkisini ve karşıtlık (ancak) bağlacını analiz etmek.
Cümlenin ilk kısmında nesnellik beklentisi vurgulanırken ikinci kısımda bu nesnelliğin yazarın kendi tarzını tamamen yok etmemesi gerektiği yönünde bir sınır çizilmiştir.
Boşluklara gelecek sözcüklerin anlamca birbiriyle uyumlu ve çelişki yaratmayacak yapıda olması gerekir.
2
Seçeneklerdeki ilk sözcüklerin cümledeki ilk boşluğa uyumunu kontrol etmek.
Biyografi türünün doğası gereği nesnel aktarım yazarın 'yadırganan' veya sadece 'onaylanan' bir özelliği değil, ondan 'beklenen' bir durumdur.
Biyografi türünün nesnellik ilkesine uygun bir yargı kurulmalıdır.
3
İkinci boşluğa gelecek kelimenin 'anlamına gelmemelidir' ifadesiyle kurduğu anlam bütünlüğünü incelemek.
Nesnellik çabası, yazarın kendi üslubunu metne 'yansıtamayacağı' anlamına gelmemelidir yargısı, nesnellik ile özgünlük arasındaki dengeyi doğru kurmaktadır.
Karşıtlık bağlacının yönlendirdiği mantıksal sonucu bulmak gerekir.

Anahtar Kavram

Cümlede Anlam ve Boşluk Doldurma Kuralları

İpuçları

1
Cümledeki 'ancak' bağlacına dikkat edin. Bu bağlaç, iki kısım arasında bir sınır veya karşıtlık kurmaktadır.
2
Biyografi yazarından nesnel olması istenir veya beklenir. Peki, bu durum yazarın üslubunu tamamen yok etmeli midir?
3
Nesnellik çabası, yazarın kendi yaratıcı üslubunu metne yansıtamayacağı (yansıtmasının imkânsız olduğu) anlamına gelmemelidir.

Daha Fazla Pratik

Benzer boşluk doldurma sorularında bağlaçların (oysa, ama, çünkü vb.) olumlu ve olumsuz anlam geçişlerini nasıl etkilediğini analiz edin.

Alternatif Yöntem

Cümleyi iki ayrı bağımsız yargı olarak düşünüp seçenekleri eleyebilirsiniz: 1. Biyografi yazarının nesnel olması beklenir. 2. Yazar nesnel olurken de kendi üslubunu yansıtabilir.
Tahmini Süre:1m 15s
Soru 18Soru

Kitap okuma alışkanlığı, çocukların sadece dil becerilerini ----; aynı zamanda onların empati kurma yeteneğini de ----.

Bu cümlede boş bırakılan yerlere, düşüncenin akışına göre sırasıyla aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: geliştirmekle kalmaz - güçlendirir

Cevap

geliştirmekle kalmaz - güçlendirir
Doğru yanıt olan 'geliştirmekle kalmaz - güçlendirir' ifadesi, kitap okuma eyleminin olumlu sonuçlarını ve cümlede kullanılan 'sadece ... -la kalmaz; aynı zamanda ... de' bağlama yapısını dil bilgisi ve anlam yönünden eksiksiz tamamlamaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlenin anlam yönünü (olumlu/olumsuz) belirlemek.
Kitap okuma alışkanlığının dil becerileri ve empati yeteneği üzerindeki etkilerinden bahsedildiği için cümlenin olumlu bir anlama sahip olması gerektiği belirlenir.
Boşluklara getirilecek sözcüklerin olumlu ya da olumsuz çağrışımlar yapıp yapmayacağını saptamak için bağlamın yönü bilinmelidir.
2
Cümledeki dil bilgisi yapılarını ve bağlaçları incelemek.
'Sadece ... ; aynı zamanda ... de' kalıbının bir 'ekleme/biriktirme' ilişkisi kurduğu ve ilk boşluğun '-la kalmaz' veya benzeri bir olumsuz çekimle tamamlanması gerektiği saptanır.
Cümle içindeki dil bilgisel uyum ve bağlaç yapısı, boşluğa gelecek kelimelerin eklerini ve çekimlerini doğrudan belirler.
3
Seçenekleri bu ölçütlere göre değerlendirip elemeler yapmak.
Olumsuz anlam içeren (azaltır, zayıflatır, engeller, zorlaştırır) veya dil bilgisel olarak uymayan seçenekler elenir. 'geliştirmekle kalmaz' ve 'güçlendirir' kelimelerinin hem dil bilgisine hem de anlama tam uyduğu görülür.
Hem anlamsal hem de yapısal açıdan en uygun seçeneği belirlemek doğru cevaba ulaşmayı sağlar.

Anahtar Kavram

Cümle Tamamlama (Boşluk Doldurma) sorularında bağlamsal ipuçlarını ve dil bilgisi uyumunu kullanma.

İpuçları

1
Cümlenin genelinde kitap okuma alışkanlığının faydalarından bahsedilmektedir. Bu nedenle boşluklara olumlu anlam taşıyan sözcükler gelmelidir.
2
İlk boşluktan sonra gelen 'aynı zamanda... de' ifadesi, cümlede bir birikim veya ekleme yapıldığını gösterir. Bu yapıya uygun bir dil bilgisi kalıbı seçilmelidir.
Tahmini Süre:45s
Soru 19Soru

Bireysel kimliğin inşasında toplumsal normların etkisi büyüktür; ---- insan, içine doğduğu kültürün değerlerini doğrudan reddetmek yerine çoğunlukla ---- bir uyum süreciyle benimser.

Bu cümlede boş b��rakılan yerlere sırasıyla aşağıdakilerden hangileri getirilmelidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: nitekim - aşamalı

Cevap

nitekim - aşamalı seçeneği cümleyi anlamlı ve kurallı bir şekilde tamamlamaktadır.
Bireysel kimlik ile toplumsal normların ilişkisini açıklayan cümlede, ilk yargıyı destekleyen 'nitekim' bağlacı ve zamana yayılan uyum sürecini niteleyen 'aşamalı' kelimesinin kullanılması anlam ve mantık bütünlüğünü tam olarak sağlamaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlenin iki bölümü arasındaki anlam ilişkisini belirlemek.
İlk cümlede toplumsal normların bireysel kimlik üzerindeki büyük etkisinden bahsedilmekte, ikinci cümlede ise bu durumun nasıl gerçekleştiği açıklanmaktadır. Bu nedenle iki cümle arasında bir zıtlık veya amaç ilişkisi de��il, pekiştirici/örnekleyici bir açıklama ilişkisi vardır. Bu ilişkiyi kurmak için ilk boşluğa 'nitekim' bağlacı getirilmelidir.
Bağlaçların cümleler arası kurduğu mantıksal köprüyü doğru tespit etmek.
2
İkinci boşluğa gelecek kelimeyi belirlemek için boşluktan sonra gelen 'süreç' kelimesine odaklanmak.
Süreç kelimesi belirli bir zaman dilimine yayılan eylemleri ifade eder. Dolayısıyla, bu süreci niteleyecek kelimenin 'aşamalı' olması mantıklıdır. 'Anlık' gibi kelimeler süreç kavramıyla çelişir.
Cümledeki kelimelerin birbirleriyle olan anlamsal ve dil bilgisel uyumunu yakalamak.

Anahtar Kavram

Cümle içi anlam akışı ve mantıksal bağlaç ilişkileri
Soru 20Soru

Bir çevirmenin, kaynak metne sadık kalma kaygısıyla sözcükleri birebir aktarmaya çalışması ---- bir çeviriyle sonuçlanabilir; ancak metnin ruhunu ve kültürel bağlamını göz ardı etmesi, ortaya çıkan eserin okuyucuda ---- bir yankı uyandırmasına yol açar.

Bu cümlede boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: biçimsel olarak doğru - yapay

Cevap

biçimsel olarak doğru - yapay
Kaynak metne kelimesi kelimesine bağlı kalma çabası teknik ve biçimsel açıdan doğru bir çeviri üretebilir; fakat eserin ruhunu ve kültürel arka planını taşımadığı için bu çeviri okuyucuda yapay bir his uyandıracaktır. Bu iki ifade cümlenin mantıksal yapısını kusursuz biçimde tamamlamaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlenin yapısını ve anlam ilişkilerini analiz etme
Cümlenin 'ancak' bağlacıyla iki karşıt duruma bölündüğü ve ikinci bölümün olumsuz bir nitelik barındırması gerektiği saptandı.
Zıtlık belirten bağlaçlar ve anlam yönü, boşluklara gelecek kelimelerin olumlu/olumsuz dengesini kurmamıza yardımcı olur.
2
İlk boşluk için seçeneklerin ilk kelimelerini değerlendirme
Kelimesi kelimesine (birebir) yapılan çevirilerin özgün, akıcı veya nitelikli olamayacağı, yalnızca 'biçimsel olarak doğru' veya 'anlaşılır' (kısmen) olabileceği belirlendi.
Çeviri yöntemlerinin doğası gereği birebir çevirinin oluşturabileceği etkiyi doğru saptamak gerekir.
3
İkinci boşluğu anlam akışına göre tamamlama
Ruhu ve kültürel bağlamı eksik kalmış bir eserin okurda ancak 'yapay' bir yankı uyandırabileceği kesinleştirildi.
Çevirinin doğallıktan uzak kalacağını ifade eden kelime ile cümle anlamca tamamlanır.

Anahtar Kavram

Cümle düzeyinde anlam bütünlüğü kurma ve bağlama uygun sözcük seçimi
Sayfa 1 / 3Sonraki