Soru

Zorluk: Çok zorBelirli ve Belirsiz Süreli İş Sözleşmeleri

Bir lojistik işletmesi, yeni oluşturulan 'Yurtdışı Operasyonlar Koordinatörlüğü' biriminde, birimin sistem altyapısının kurulması ve personelin eğitimi amacıyla bir uzmanla 1414 ay süreli iş sözleşmesi imzalamıştır. Ancak uzman, görev süresi boyunca birimin altyapı çalışmaları yerine, işletmenin rutin ve süreklilik arz eden mevcut yurtdışı sevkiyatlarının günlük operasyonel takibi ve raporlanması işlerini fiilen yürütmüştür. Sözleşme süresi sonunda işveren, hedeflenen verimliliğe ulaşılamadığını belirterek sözleşmeyi 88 ay daha uzatmıştır.

48574857 sayılı İş Kanunu hükümleri dikkate alındığında, bu iş sözleşmesinin türü ve hukuki sonuçları ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Yapılan işin niteliği itibarıyla başlangıçtan itibaren süreklilik arz etmesi ve objektif bir nedenin bulunmaması sebebiyle, sözleşme başlangıçtan itibaren belirsiz süreli sayılır.Cevap
  2. B
    Sözleşmenin 11 yılı aşan süresi nedeniyle yazılı yapılması bir geçerlilik şartı olup, bu şartın yerine getirilmiş olması sözleşmeyi her durumda belirli süreli kılar.
  3. C
    İlk sözleşme belirli süreli olarak geçerli kabul edilse dahi, esaslı bir neden olmaksızın yenilendiği için ikinci sözleşme yapıldığı andan itibaren belirsiz süreliye dönüşmüştür.
  4. D
    İşletme bünyesinde yeni bir birimin kurulması işveren açısından yönetim hakkı kapsamında mutlak bir objektif neden sayıldığından, yapılan işin içeriği sözleşme türünü değiştirmez.
  5. E
    Belirli süreli iş sözleşmelerinde asgari süre şartı bulunmadığından, tarafların yazılı iradesi işin mahiyetinden üstün tutulur ve sözleşme süresi sonunda kendiliğinden sona erer.

Cevap

İşin niteliğinin süreklilik arz etmesi ve objektif neden yokluğu nedeniyle sözleşmenin başlangıçtan itibaren belirsiz süreli kabul edilmesi gerekir.
Doğru cevap, yapılan işin mahiyetinin rutin ve süreklilik arz etmesi nedeniyle belirli süreli sözleşme kurulamayacağını, bu durumun sözleşmeyi en baştan itibaren belirsiz süreli kılacağını ifade eden seçenektir. 48574857 sayılı İş Kanunu m. 1111 uyarınca belirli süreli işlerde objektif bir neden aranır ve bu nedenin yokluğu sözleşmeyi asıl olan belirsiz süreli yapıya döndürür.

Adım Adım Çözüm

1
İş sözleşmesinin türünü belirleyen temel unsuru tespit etmek.
Belirli süreli iş sözleşmesi yapılabilmesi için 48574857 sayılı İş Kanunu'nun 1111. maddesi uyarınca 'objektif neden' (işin bitirilmesi, belli bir olgunun ortaya çıkması vb.) varlığı zorunludur.
Yazılı metindeki ifadeden ziyade işin gerçek mahiyeti hukuki nitelendirmede esastır.
2
Senaryodaki 'objektif neden' iddiasını fiili durumla karşılaştırmak.
Kağıt üzerinde 'altyapı kurulumu' gibi objektif bir neden gösterilse de, fiilen 'rutin sevkiyat takibi' yapılmıştır.
Süreklilik arz eden (asıl ve sürekli) işlerde belirli süreli sözleşme yapılamaz.
3
Objektif neden yokluğunun hukuki sonucunu belirlemek.
Kanuna aykırı olarak (objektif neden olmaksızın) kurulan belirli süreli sözleşme, başlangıçtan itibaren belirsiz süreli sayılır.
Zincirleme sözleşme yasağından önce, sözleşmenin en baştaki niteliği sakattır.

Anahtar Kavram

İş hukukunda belirli süreli iş sözleşmesinin geçerliliği için 'objektif neden' şartı aranır; aksi halde sözleşme başlangıçtan itibaren belirsiz süreli kabul edilir.
Bu soruyu puanla