Examkin

Soru

Zorluk: OrtaTemel Yaklaşımlar ve Teorik Çerçeve

Yönetim ve çalışma psikolojisi literatüründe; işçiyi sadece fiziksel bir kapasite ve ekonomik bir birim olarak gören 'Bilimsel Yönetim' (Taylorizm) anlayışı ile Hawthorne araştırmaları sonucunda şekillenen 'Beşeri İlişkiler' ekolü arasındaki temel paradigma farklarından biri aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Bilimsel Yönetim hiyerarşik ve biçimsel (formal) organizasyon yapısını odakta tutarken; Beşeri İlişkiler ekolü biçimsel olmayan (informal) grup dinamiklerini ve sosyal ağları ön plana çıkarır.Cevap
  2. B
    Bilimsel Yönetim fiziksel koşulları (ışık, sıcaklık vb.) temel verimlilik kaynağı olarak görürken; Beşeri İlişkiler ekolü bu koşulların verimlilikle hiçbir ilişkisi olmadığını savunur.
  3. C
    Bilimsel Yönetim yaklaşımı 'sosyal insan' varsayımına dayanırken; Beşeri İlişkiler ekolü 'rasyonel-ekonomik insan' modelini benimsemiştir.
  4. D
    Bilimsel Yönetim, işin psikolojik içeriğini ve çalışan tatminini öncelerken; Beşeri İlişkiler ekolü sadece zaman ve hareket etütlerine odaklanır.
  5. E
    Bilimsel Yönetim çalışanların karara katılımını (demokratik yönetim) temel alırken; Beşeri İlişkiler ekolü sıkı denetim ve otokratik yönetimi savunur.

Cevap

Bilimsel Yönetim'in biçimsel (formal) yapıya, Beşeri İlişkiler ekolünün ise biçimsel olmayan (informal) grup dinamiklerine odaklanmasıdır.
Doğru cevap olan ifade, çalışma psikolojisi tarihindeki en temel dönüşümlerden birini özetler. Frederick W. Taylor'ın öncülüğünü yaptığı Bilimsel Yönetim, örgütü sadece mühendislik ilkeleriyle tasarlanmış, yazılı kurallar ve hiyerarşiden oluşan 'biçimsel' (formal) bir yapı olarak görür. Buna karşın Elton Mayo ve arkadaşlarının yürüttüğü Hawthorne araştırmaları, iş yerinde bu resmi yapının ötesinde, çalışanların kendi aralarında oluşturdukları grup normları, bağlılıklar ve sosyal ağlardan oluşan 'biçimsel olmayan' (informal) bir organizasyonun varlığını ve bu yapının verimlilik üzerindeki kritik etkisini keşfetmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Klasik ve Neo-Klasik yaklaşımların temel odak noktalarını analiz et.
Klasik (Taylorist) yaklaşımın işin teknik tasarımı ve resmi hiyerarşiye; Neo-Klasik (Beşeri İlişkiler) yaklaşımın ise sosyal sisteme odaklandığı belirlenir.
Teoriler arasındaki temel paradigma farkını ayırt etmek için gereklidir.
2
İnsan doğasına ilişkin varsayımları karşılaştır.
Taylorizm'in insanı ekonomik ödülle hareket eden bir araç (Homo Economicus), Beşeri İlişkiler'in ise sosyal ihtiyaçları olan bir varlık (Social Man) olarak gördüğü saptanır.
Yönetim tarzlarının neden farklılaştığını anlamaya yardımcı olur.
3
Seçeneklerdeki 'biçimsel' ve 'biçimsel olmayan' kavramlarını değerlendir.
Örgüt yapısındaki informal grupların öneminin ilk kez Hawthorne araştırmaları (Beşeri İlişkiler) ile vurgulandığı sonucuna varılır.
Doğru yanıtın kuramsal dayanağını netleştirir.

Anahtar Kavram

Klasik Yönetim (Taylorizm) vs. Beşeri İlişkiler Paradigması

Alternatif Yöntem

Soruyu çözerken 'Mekanik Örgüt' (Taylorizm) ve 'Sosyal Sistem' (Beşeri İlişkiler) metaforlarını kullanmak, farkları daha hızlı ayırt etmenizi sağlar.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla

Konular

Temel Yaklaşımlar ve Teorik Çerçeve

Bu konudan daha fazla soru