Haftalık normal çalışma süresinin saat olarak uygulandığı bir tekstil fabrikasında, tıbbi sekreter olarak haftada gün ve günde saat çalışmak üzere "kısmi süreli iş sözleşmesi" ile işe alınan bir işçinin hukuki durumu ve hakları ile ilgili olarak, 4857 sayılı İş Kanunu ve ilgili yönetmelikler çerçevesinde aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
- Aİşçinin hafta tatili ücreti, tam süreli emsal işçiye ödenen günlük ücretin oranında hesaplanarak ödenmesi, eşit davranma borcuna aykırılık teşkil etmez.
- Bİşçi, işyerinde bir tam yılı doldurduğunda hak kazanacağı yıllık ücretli izin süresini (gün sayısı olarak), tam süreli çalışan emsal işçi ile aynı sürede kullanır.
- İşçinin kıdem tazminatına esas çalışma süresi hesaplanırken; işe giriş ve işten çıkış tarihleri arasındaki toplam takvim süresi değil, sadece fiilen çalıştığı saatlerin toplamının saate bölünmesiyle bulunan gün sayısı esas alınır.Cevap
- Dİşveren, işçinin yazılı onayını almış olsa dahi, İş Kanunu’na ilişkin yönetmelik hükümleri uyarınca bu işçiye haftalık saati aşacak şekilde "fazla çalışma" yaptıramaz.
- Eİşyerinde tıbbi sekreterlik yapan tam süreli bir işçi bulunmaması durumunda emsal işçi; o işkolunda şartlara uygun tam süreli çalışan bir işçi esas alınarak belirlenir.
Cevap
Kısmi süreli çalışan işçinin kıdem tazminatına esas süresi, fiili çalışma saatlerinin toplamı üzerinden değil, işe giriş ve çıkış tarihleri arasındaki toplam takvim süresi üzerinden hesaplanmalıdır.
Kısmi süreli iş sözleşmesi ile çalışan işçilerin kıdem tazminatına esas süreleri hesaplanırken, işçinin fiilen çalıştığı saatlerin toplamı değil, işe başladığı tarih ile işten ayrıldığı tarih arasındaki takvim süresi (yıl, ay, gün) tam olarak dikkate alınır. Saatlerin toplanıp saate bölünerek gün bulunması yöntemi yanlıştır ve işçinin hak kaybına yol açar.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Kısmi süreli iş sözleşmelerinde pro-rata temporis (oranlama) ilkesi ve kıdem süresinin takvim yılına göre belirlenmesi.