Klasik iktisadi düşünceye göre, tasarrufların faiz oranına duyarlılığı ve 'Mahreçler Kanunu' sayesinde ekonomide genel bir üretim fazlası oluşmaz ve sistem her zaman tam istihdama yönelir.
Keynes'in bu 'kendiliğinden dengelenme' sürecine itiraz ederek, ekonominin neden 'gayri iradi işsizlik' içeren bir eksik istihdam dengesinde kalabileceğine dair temel açıklaması aşağıdakilerden hangisidir?
- Aİşçilerin nominal ücret değişimlerini fark etmemesi (para yanılması) sonucu emek arzının her zaman tam istihdam düzeyinde istikrarlı kalması
- BTam istihdam düzeyinde dahi ekonomide her zaman bir miktar yapısal ve friksiyonel işsizliğin bulunması ve bunun toplam taleple ilgisinin olmaması
- Tasarrufların faiz yerine gelir düzeyine bağlı olması ve toplam harcamaların (etkin talep) tam istihdam hasılasını satın almaya yetecek düzeyin altında kalabilmesiCevap
- DÜcret ve fiyatların her iki yönde tam esnek olması nedeniyle piyasada arz fazlasının piyasa güçlerince anında ve kendiliğinden giderilmesi
- ETam istihdam düzeyinde işsizlik oranının ekonominin kurumsal yapısı gereği her zaman %0 düzeyinde gerçekleşmesi
Cevap
Keynesyen yaklaşıma göre ekonominin eksik istihdamda dengelenmesinin nedeni, tasarrufların gelire bağlı olması ve toplam harcamaların (etkin talep) tam istihdam düzeyini sağlamada yetersiz kalabilmesidir.
Keynes, Klasik iktisadın 'her arz kendi talebini yaratır' (Say's Law) görüşüne karşı çıkar. Ona göre, sızıntı (tasarruf) ve enjeksiyon (yatırım) kararlarını farklı kişiler farklı güdülerle alır. Tasarruflar esas olarak harcanabilir gelir düzeyine bağlıdır. Eğer toplam harcamalar (etkin talep), tam istihdam düzeyinde üretilen malı satın almaya yetmiyorsa, ekonomi tam istihdamın altında bir dengeye (eksik istihdam) yerleşir ve gayri iradi işsizlik kalıcı hale gelir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Etkin Talep (Effective Demand) ve Eksik İstihdam Dengesi