Examkin

Soru

Zorluk: Zor31 Mart Vakası

19091909 yılında patlak veren 3131 Mart Vakası’nın Hareket Ordusu tarafından bastırılmasından sonra, Meclis-i Mebusan ve Meclis-i Ayan üyelerinin Yeşilköy'de "Meclis-i Umumi-i Milli" sıfatıyla bir araya gelerek IIII. Abdülhamid’in tahttan indirilmesine karar vermesi, Osmanlı siyasi tarihi açısından aşağıdakilerden hangisinin bir göstergesidir?

  1. Millî iradenin ve meclis otoritesinin, hükümdarın şahsi otoritesi üzerinde belirleyici bir güç haline gelmeye başladığınınCevap
  2. B
    Osmanlı Devleti'nde mutlak monarşi düzenine geri dönülerek demokratikleşme hareketlerinin tamamen sonlandırıldığının
  3. C
    Hareket Ordusu'nun sadece İslamcılık fikir akımını devletin resmi politikası haline getirmek için müdahale ettiğinin
  4. D
    Padişah değişikliğinin Bâb-ı Âli Baskını ile gerçekleşen bir hükümet darbesi sonucunda hukuki dayanaktan yoksun yapıldığının
  5. E
    Hükümdarın yasama organı üzerindeki mutlak veto yetkisinin anayasal güvence altına alınarak meşrutiyetin askıya alındığının

Cevap

Padişahın meclis kararıyla tahttan indirilmesi, milli iradenin ve parlamento otoritesinin hükümdar otoritesi üzerinde üstünlük kurmaya başladığının temel göstergesidir.
Osmanlı tarihinde ilk kez bir padişah, bir parlamento kararıyla görevinden alınmıştır. Bu durum, egemenliğin kaynağının artık sadece hanedan hukuku değil, aynı zamanda halkın temsilcilerinden oluşan meclisin iradesi olduğunu göstermesi bakımından devrimsel bir adımdır.

Adım Adım Çözüm

1
Olayın niteliğini analiz etme
3131 Mart Vakası, mevcut meşrutiyet rejimine karşı çıkan gerici (irticai) bir ayaklanmadır.
Ayaklanmanın hangi amaçla çıktığını anlamak, bastırılma şeklinin önemini kavramayı sağlar.
2
Meclisin rolünü değerlendirme
Meclis-i Mebusan ve Ayan üyeleri Yeşilköy'de toplanarak ortak bir irade sergilemişlerdir.
Meclisin ordudan bağımsız olarak hukuki bir karar alma sürecine girmesi, siyasi otoritenin kaynağını sorgulatır.
3
Kararın sonucunu yorumlama
IIII. Abdülhamid'in meclis kararı ve fetva ile tahttan indirilmesi, Osmanlı'da bir ilk niteliği taşır.
Bu durum, yasama organının (meclisin) yürütmenin başı olan padişah üzerinde hukuki ve siyasi üstünlük kurduğunu kanıtlar.

Anahtar Kavram

Parlamenter Üstünlük ve Milli İrade

İpuçları

1
Kararın nerede ve kimler tarafından alındığına odaklanın.
2
Osmanlı tarihinde bir padişahın 'meclis kararıyla' tahttan indirilmesinin ne kadar sıra dışı bir durum olduğunu düşünün.
3
Halkın temsilcilerinin hükümdarı görevden alabilmesi, egemenlik anlayışındaki hangi değişimin habercisidir?

Daha Fazla Pratik

19091909 Anayasa Değişikliklerinin padişahın yetkileri üzerindeki kısıtlayıcı etkilerini inceleyebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Süreci kronolojik ve hukuksal olarak analiz edin: İsyan -> Askeri Müdahale (Hareket Ordusu) -> Siyasi/Hukuki Karar (Meclis-i Umumi-i Milli). Bu sıralama, askeri gücün siyasi otoritenin (meclisin) emrine girdiğini de gösterir.
Tahmini Süre:2m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

31 Mart Vakası

Bu konudan daha fazla soru