Soru

Zorluk: ZorTürkiye'de Göçler ve Göçlerin Neden-Sonuçları

Türkiye'nin demografik yapısı ve yerleşme düzeni incelendiğinde, iç göç hareketlerinin bölgeler arası gelişmişlik farklarını yansıtan karmaşık bir süreç olduğu görülmektedir. Göç olgusu, sadece nüfusun mekânsal yer değiştirmesi değil, aynı zamanda hem göç veren hem de göç alan bölgelerde yapısal dönüşümlere yol açan bir fenomendir.

Buna göre, Türkiye'de yoğun şekilde dışarıya göç veren kırsal bir yerleşim biriminde, aşağıdakilerden hangisinin gerçekleşmesi göçün bir "sonucu" olarak değerlendirilemez?

  1. A
    Üretken yaş grubundaki nüfusun kaybına bağlı olarak tarımsal iş gücü sıkıntısının yaşanması
  2. B
    Okul, yol ve sağlık ocağı gibi kamu yatırımlarının düşük kapasiteyle çalışarak atıl hale gelmesi
  3. Tarım topraklarının miras yoluyla parçalanması sonucu işletme ölçeklerinin verimsizleşmesiCevap
  4. D
    Nüfusun cinsiyet yapısında dengesizliğin oluşması ve kadın nüfus oranının erkek nüfusa göre artması
  5. E
    Yerleşim birimindeki tüketici nüfusun azalmasına bağlı olarak yerel ticaret hacminin daralması

Cevap

Tarım topraklarının miras yoluyla parçalanması, göçü tetikleyen temel bir neden (itici faktör) iken; iş gücü kaybı, atıl yatırımlar, cinsiyet dengesizliği ve ticari daralma göç gerçekleştikten sonra ortaya çıkan sonuçlardır.
Tarım topraklarının miras yoluyla parçalanması, Türkiye'de kırsal alanlardan kentlere göçü başlatan en önemli 'itici nedenlerden' biridir. Topraklar küçüldükçe bir aileyi geçindiremez hale gelir ve bu durum insanları göç etmeye zorlar. Dolayısıyla bu bir sonuç değil, başlangıç noktasıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Kavram Analizi
Göçün nedenleri (göçe zorlayan itici faktörler) ile göçün sonuçları (göç bittikten sonra yörede oluşan durumlar) birbirinden ayrılmalıdır.
Soruda göçün sonucu olmayan (yani nedeni olan) seçenek aranmaktadır.
2
Seçeneklerin Tasnifi
Tarımsal iş gücü kaybı (sonuç), Atıl yatırımlar (sonuç), Cinsiyet dengesizliği (sonuç), Ticaretin daralması (sonuç).
Bu maddeler göç olayı gerçekleştikten sonra mekânda gözlemlenen değişimlerdir.
3
Ayırıcı Faktörün Tespiti
Miras yoluyla toprakların bölünmesi, göçün bir 'nedeni'dir.
Hukuki ve ekonomik bir sorun olan toprak bölünmesi, ailelerin geçimini zorlaştırarak onları kente göç etmeye iten birincil unsurdur.

Anahtar Kavram

Göçün İtici Nedenleri ve Sosyo-Ekonomik Sonuçları Ayrımı

İpuçları

1
Soruda istenen şey, göçün 'nedenlerinden' biri olan seçeneği bulmaktır.
2
Bir olayın göçten 'önce' mi yoksa 'sonra' mı gerçekleştiğini düşünün. Miras yoluyla toprak bölünmesi göçü tetikler mi, yoksa göçten dolayı mı olur?
3
Atıl yatırımlar ve cinsiyet dengesizliği göçün sonuçlarıdır; tarım topraklarının parçalanması ise insanları şehre gitmeye zorlayan bir sorundur.

Daha Fazla Pratik

Göçün itici (kırsaldaki olumsuzluklar) ve çekici (kentteki olanaklar) faktörlerini bir tablo yaparak çalışmak, bu ayrımı daha iyi anlamanıza yardımcı olacaktır.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla