Türkiye'de neotektonik dönemde yer kabuğunun kırılmasıyla oluşan çöküntü alanları, akarsu biriktirmesiyle dolarak tektonik ovaları meydana getirmiştir. Bu ovaların büyük bir bölümü Kuzey Anadolu ve Doğu Anadolu fay kuşakları üzerinde yoğunlaşırken, bazıları ise Afrika Levhası ile Arabistan Levhası arasındaki ayrılma hareketinin bir sonucu olan rift sisteminin kuzey uzantısında yer alır.
Buna göre, jeolojik oluşumu ve üzerinde bulunduğu fay kuşağı dikkate alındığında, aşağıdaki ovalardan hangisi diğerlerinden farklı bir tektonik sistem içerisinde yer almaktadır?
- Amik OvasıCevap
- BErbaa Ovası
- CSuluova
- DNiksar Ovası
- EMerzifon Ovası
Cevap
Amik Ovası, üzerinde bulunduğu fay sistemi ve jeolojik kökeni bakımından Kuzey Anadolu Fay Hattı'nda yer alan diğer seçeneklerden farklı olarak Ölü Deniz Fay Sistemi (Rift) içerisinde yer almaktadır.
Amik Ovası, jeolojik olarak Afrika ve Arabistan levhalarının ayrılma zonu olan büyük rift sisteminin Anadolu'daki uzantısı olan Hatay Graben'i içinde yer alır. Bu durum onu, Kuzey Anadolu Fay Hattı (KAF) üzerinde bir kuşak halinde dizilen diğer seçeneklerden (Erbaa, Niksar, Suluova, Merzifon) ayırır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Türkiye'deki tektonik ovaların ana fay kuşakları (KAF, DAF, BAF ve Ölü Deniz Fayı) ile dağılış paralelliği.
İpuçları
1
Seçeneklerdeki beş ovadan dördü Karadeniz Bölgesi'nin iç kısımlarında, aynı fay hattı üzerinde sıralanmıştır.
2
Soruda bahsedilen 'rift sistemi', Kızıldeniz'den başlayıp Hatay üzerinden Anadolu'ya giren 'Ölü Deniz Fay Hattı'dır.
3
Hatay'da yer alan ve Asi Nehri'nin sularıyla şekillenen ovayı düşünün; bu ova tektonik bir graben vadisidir.
Daha Fazla Pratik
Türkiye'deki delta ovaları ile taban seviyesi ovalarının (Antalya, Adapazarı gibi) farklarını incelemek faydalı olacaktır.
Tahmini Süre:1m 30s