Soru

Zorluk: ZorCumhurbaşkanlığına Vekalet

Cumhurbaşkanlığı makamının ölüm, istifa veya diğer nedenlerle boşalması üzerine başlayan hukuki süreç ve vekalet ilişkisi hakkında 1982 Anayasası hükümlerine göre aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Makamın boşaldığı günden itibaren en geç 6060 gün içerisinde yeni Cumhurbaşkanı seçimi tamamlanmalıdır.
  2. B
    Makamın boşalması halinde vekalet görevi, yeni Cumhurbaşkanı yemin edene kadar Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanı tarafından yerine getirilir.
  3. C
    Genel seçime bir yıldan fazla süre varken seçilen yeni Cumhurbaşkanı, kural olarak beş yıllık tam bir görev süresi için seçilmiş sayılır.
  4. Makamın boşalması durumunda vekalet görevi en yaşlı Cumhurbaşkanı yardımcısı tarafından yürütülür ve bu kişi yeni Cumhurbaşkanı seçilene kadar makamın yetkilerini kullanır.Cevap
  5. E
    Cumhurbaşkanının yurt dışına çıkması veya hastalık gibi geçici nedenlerle görevinden ayrılması durumunda da vekalet görevi kendiliğinden en yaşlı yardımcıya geçer.

Cevap

Cumhurbaşkanlığı makamının boşalması durumunda en yaşlı Cumhurbaşkanı yardımcısının vekalet etmesi ve yeni seçim yapılana kadar yetkileri kullanması kuralı doğrudur.
19821982 Anayasası'nın 106106. maddesi uyarınca, Cumhurbaşkanlığı makamının herhangi bir nedenle (ölüm, istifa vb.) boşalması durumunda, en yaşlı Cumhurbaşkanı yardımcısı vekalet görevini üstlenir ve yeni Cumhurbaşkanı seçilene kadar tüm yetkileri kullanır.

Adım Adım Çözüm

1
Makamın boşalması (kesin ayrılma) ile geçici ayrılma (yurt dışı, hastalık) arasındaki farkı saptayın.
Ölüm ve istifa gibi durumlar makamın boşalması; yurt dışı ve hastalık ise geçici ayrılmadır.
Anayasa her iki durum için farklı vekalet usulleri ve görevlendirme yöntemleri öngörmüştür.
2
Vekalet edecek kişiyi belirleyen anayasal kuralı analiz edin.
Makam boşalırsa 'en yaşlı yardımcı', geçici ayrılmada ise 'Cumhurbaşkanınca görevlendirilen yardımcı' yetkilidir.
20172017 Anayasa değişikliği ile yürütme organının sürekliliğini sağlamak adına bu ayrım netleştirilmiştir.
3
Seçim takvimi ve yeni seçilenin görev süresi kısıtlarını değerlendirin.
Seçim 4545 gün içinde yapılmalı, bir yıldan fazla süre varken seçilen kişi sadece kalan süreyi tamamlamalıdır.
Seçimlerin yenilenmesi ve yasama dönemleriyle uyumun korunması amaçlanmıştır.

Anahtar Kavram

Cumhurbaşkanlığına Vekalet ve Seçim Takvimi
Bu soruyu puanla