Türkiye'nin coğrafi özellikleri incelendiğinde; bazı özelliklerin bulunduğu enlem ve boylam dereceleriyle (mutlak konum), bazı özelliklerin ise yer şekilleri, yükselti, denizellik ve komşuluk ilişkileri gibi kendine has unsurlarla (göreceli/özel konum) açıklandığı görülür.
Buna göre, aşağıdakilerden hangisi Türkiye'nin göreceli (özel) konumu ile ilişkilendirilebilecek bir durum değildir?
- AKısa mesafelerde yer şekillerinin değişmesine bağlı olarak iklim ve bitki örtüsü çeşitliliğinin fazla olması
- BAsya, Avrupa ve Afrika kıtaları arasında bir köprü konumunda bulunması nedeniyle transit ticaretin gelişmiş olması
- CBatıdan doğuya doğru gidildikçe yükseltinin artmasına bağlı olarak karın yerde kalma süresinin uzaması
- Kuzeyden esen rüzgarların sıcaklığı düşürürken, güneyden esen rüzgarların sıcaklığı artırmasıCevap
- EÜç tarafının denizlerle çevrili olması ve İstanbul-Çanakkale Boğazları'na sahip olmasının jeopolitik önemini artırması
Cevap
Kuzeyden esen rüzgarların sıcaklığı düşürürken, güneyden esen rüzgarların sıcaklığı artırması seçeneği Türkiye'nin mutlak (matematik) konumuyla ilgilidir.
Kuzeyden esen rüzgarların sıcaklığı düşürmesi ve güneyden esenlerin artırması durumu, Türkiye'nin Kuzey Yarım Küre'de yer almasının, yani enlem derecelerinin (mutlak konum) bir sonucudur. Bu durum yer şekilleri veya yükseltiyle değişmez.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Mutlak (Matematik) ve Göreceli (Özel) Konum Ayrımı
İpuçları
1
Özelliğin enlem (Ekvator'a uzaklık) ile mi yoksa yer şekilleriyle mi ilgili olduğuna odaklanın.
2
Kuzey Yarım Küre'de bulunan her ülkede kuzeyden gelen rüzgarların soğuk olması mutlak bir kuraldır.
3
Mutlak konum enlem ve boylamı, özel konum ise 'farklılık yaratan' yerel unsurları temsil eder.
Daha Fazla Pratik
Türkiye'nin matematik konumunun sonuçları (enlem ve boylam etkileri) konusunu tekrar edebilirsiniz.
Alternatif Yöntem
Soruyu çözerken 'Eğer Türkiye Güney Yarım Küre'de olsaydı bu durum değişir miydi?' diye sorun. Eğer değişiyorsa o özellik Mutlak Konum (Enlem) sonucudur.
Tahmini Süre:45s