Examkin

Soru

Zorluk: ZorTürkiye'nin Özel Konumu ve Sonuçları

Türkiye'nin sahip olduğu ortalama 11321132 metrelik yüksek topografya ve sıradağların genel olarak doğu-batı yönlü uzanışı, ülkenin ulaştırma coğrafyası ve transit ticaret potansiyeli üzerinde belirleyici bir rol oynamaktadır. Bu jeomorfolojik yapı, hem iç ticaret ağlarının maliyet analizlerini hem de kıtalar arası lojistik koridorların güzergâh seçimlerini doğrudan şekillendirmektedir.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi Türkiye'nin ulaşım ve lojistik özellikleri üzerinde yalnızca göreceli (özel) konum özelliklerinin bir sonucu olarak açıklanabilir?

  1. A
    Kış mevsiminde ulaştırma güvenliğini etkileyen cephesel yağışların ve buzlanma riskinin güney kıyılarında daha az görülmesi
  2. Dağların kıyı çizgisine paralel uzanması nedeniyle, kıyı limanlarının iç kesimlerle bağlantısının tünel ve viyadük gibi yüksek maliyetli sanat yapılarıyla sağlanmasıCevap
  3. C
    Enlem farkına bağlı olarak kuzeydeki limanlar ile güneydeki limanlar arasında gece-gündüz süresi değişiminin lojistik planlamayı etkilemesi
  4. D
    Bakı etkisinden dolayı dağların güney yamaçlarındaki ulaşım hatlarında karın daha erken erimesi ve yol bakım maliyetlerinin düşmesi
  5. E
    26∘−45∘26^\circ - 45^\circ Doğu meridyenleri arasında yer alınması sebebiyle, lojistik operasyonlarda ulusal saat dilimi ve yerel saat farklarının gözetilmesi

Cevap

Dağların kıyı çizgisine paralel uzandığı yerlerde iç kesimlerle ulaşımın yüksek maliyetli tünel ve viyadüklerle sağlanması, doğrudan yer şekilleriyle (göreceli konum) ilişkilidir.
Türkiye'de özellikle Akdeniz ve Karadeniz bölgelerinde sıradağların kıyıya paralel uzanması, kıyı ile iç kesimler arasındaki doğal ulaşımı engeller. Bu durumun aşılması için Zigana, Kop, Gülek gibi geçitlerin kullanılması veya yüksek maliyetli tünel/viyadüklerin inşa edilmesi gerekir. Bu durum tamamen yer şekilleri ve göreceli konumla ilgilidir.

Adım Adım Çözüm

1
Konum kavramlarını ayırt et
Göreceli (özel) konum; yer şekilleri, yükselti, denizellik ve stratejik yolları kapsarken; mutlak konum enlem ve boylam etkilerini kapsar.
Soru kökünde istenen 'yalnızca göreceli konum' etkisini bulabilmek için mutlak konum sonuçlarını elemek gerekir.
2
Ulaşım ve yer şekilleri ilişkisini analiz et
Karadeniz ve Akdeniz'de dağların kıyıya paralel uzanması, iç kesimlerle ulaşımı zorlaştırır ve 'hinterland'ı (art bölgeyi) daraltır.
Sıradağların varlığı ve uzanış yönü ulaştırma projelerinin maliyetini artıran temel göreceli konum faktörüdür.
3
Seçeneklerdeki mutlak konum etkilerini tespit et
Cephesel yağışlar (enlem), gece-gündüz süresi (enlem), bakı etkisi (enlem) ve yerel saat (boylam) mutlak konuma dahildir.
Bu faktörler yer şekillerinden bağımsız olarak, Türkiye'nin dünya üzerindeki koordinatları nedeniyle oluşur.

Anahtar Kavram

Türkiye'de dağların uzanış doğrultusunun (doğu-batı) ve kıyıya olan ilişkisinin (paralel/dik) ulaştırma maliyetleri ve ticaret üzerindeki belirleyici etkisi.

Daha Fazla Pratik

Türkiye'nin transit ticaretteki önemini pekiştirmek için 'Jeopolitik Konum' ve 'Enerji Koridorları' konularına göz atabilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Türkiye'nin Özel Konumu ve Sonuçları

Bu konudan daha fazla soru