Soru

Zorluk: OrtaDevletçilik

Atatürk'ün devletçilik ilkesi, Türkiye'nin o dönemdeki ekonomik zorunluluklarından kaynaklanmış; Batı'daki klasik liberalizm ile Doğu'daki kolektivist sistemler arasında kendine özgü bir "orta yol" olarak gelişmiştir.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi Türk devletçilik modelini, mülkiyeti ve bireysel teşebbüsü tamamen reddeden ideolojik sistemlerden ayıran temel niteliktir?

  1. A
    Ekonomik faaliyetlerin devlet tarafından planlı bir şekilde yürütülmesi
  2. Özel mülkiyet hakkını saklı tutarak ferdi girişimin önünü kapatmamasıCevap
  3. C
    Temel tüketim maddelerinin üretiminde devletin öncü rol oynaması
  4. D
    Dış ticaretin kontrol altında tutulması ve gümrük vergilerinin artırılması
  5. E
    Milli gelirin adaletli dağılımını sağlamak için vergi reformları yapılması

Cevap

Türk devletçilik modelini diğerlerinden ayıran temel nitelik, özel mülkiyet hakkını ve bireysel teşebbüs hürriyetini tanımasıdır.
Türk devletçiliği, Batılı anlamda liberalizm ile Doğulu anlamda kolektivizm arasında yer alan özgün bir modeldir. Bu modelin en belirgin farkı, devletin ekonomiye aktif müdahalesine rağmen özel mülkiyeti ve bireysel girişimi bir hak olarak tanımasıdır. Atatürk'ün de ifade ettiği gibi, bu sistemde esas olan devlet ile halkın el ele vererek kalkınmayı sağlamasıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Soru kökündeki anahtar kavramları belirle.
Devletçilik, mülkiyeti reddeden sistemler (sosyalizm/komünizm) ve bu ikisi arasındaki fark.
Soru, Türk devletçiliğinin özgün (karma ekonomi) yapısını sorgulamaktadır.
2
Türk devletçiliğinin niteliğini analiz et.
Özel sektörün sermaye yetersizliği nedeniyle devletin yatırımlara girmesi, ancak özel mülkiyete dokunmaması.
Türkiye'nin uyguladığı model 'Karma Ekonomi' modelidir.
3
Seçenekleri karşılaştır.
Özel mülkiyet ve teşebbüsü saklı tutma ifadesi, sistemi kolektivist yapılardan ayıran yegane unsurdur.
Diğer seçenekler (planlama, korumacılık vb.) kolektivist sistemlerde de mevcuttur.

Anahtar Kavram

Karma Ekonomi ve Devletçilik

İpuçları

1
Türkiye'nin uyguladığı ekonomi modeli 'Karma Ekonomi' olarak adlandırılır.
2
Devletçilikte devlet yatırımcıdır ancak vatandaşa 'sen fabrika açamazsın' demez; aksine teşvik eder.
3
Mülkiyet hakkının varlığı, Türk devletçiliğini sosyalist ve komünist modellerden ayıran en büyük hukuki farktır.

Daha Fazla Pratik

Teşvik-i Sanayi Kanunu'nun başarısız olma nedenleri ile Devletçilik arasındaki bağlantıyı inceleyen bir soru çözülebilir.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla