Examkin

Soru

Zorluk: Zor31 Mart Vakası

IIII. Meşrutiyet’in ilanından sonra ordu bünyesinde eğitimli (mektepli) subayların etkisinin artması ve geleneksel yöntemlerle yetişen (alaylı) subaylar ile askerlerin kademeli olarak tasfiyesine yönelik girişimler, ordu içinde ciddi bir kutuplaşmaya yol açmıştır. Bu durum, 1313 Nisan 19091909 (3131 Mart 13251325) tarihinde patlak veren isyanın askerî zeminini oluşturmuştur.

Buna göre 3131 Mart Vakası, Osmanlı Devleti'ndeki askerî ve siyasi gelişmeler açısından değerlendirildiğinde aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

  1. Ordu içerisindeki hiyerarşik yapının siyasi ve mesleki çekişmelerle zayıfladığı ve ordunun rejimi koruma misyonunu üstlendiği.Cevap
  2. B
    Islahat Fermanı'nın getirdiği askeri düzenlemelerin, ordu içindeki dini hassasiyetleri zedeleyerek geniş çaplı bir modernleşme karşıtlığına dönüştüğü.
  3. C
    İttihat ve Terakki Cemiyeti'nin orduyu siyasetten tamamen arındırmak amacıyla yaptığı tasfiyelerin, mutlakiyetçi bir yönetimi geri getirmek isteyenleri cesaretlendirdiği.
  4. D
    Bâb-ı Âli Baskını sonucunda ordu içindeki kadrolaşmanın tamamlandığı ve ordunun yönetimdeki sivil denetimi tamamen ortadan kaldırdığı.
  5. E
    Osmanlıcılık idealinin ordu içinde ortak bir kimlik oluşturduğu ancak ekonomik krizin bu bütünlüğü bozarak isyanı tetiklediği.

Cevap

Ordu içindeki alaylı-mektepli kutuplaşmasının hiyerarşiyi bozması ve Hareket Ordusu müdahalesiyle ordunun rejimi koruma rolünü pekiştirmesi söylenebilir.
Doğru yanıt olan seçenek, isyanın temelindeki askerî sosyolojiyi (alaylı-mektepli çatışması) ve sonucundaki siyasi dönüşümü (ordunun rejimi koruma misyonu) bir arada sunar. 3131 Mart Vakası, sadece sivil bir ayaklanma değil, aynı zamanda ordu içindeki disiplinsizliğin ve siyasi kamplaşmanın bir sonucudur. Hareket Ordusu'nun müdahalesi, ordunun artık anayasal düzeni (Meşrutiyeti) koruma görevini kendinde görmeye başladığının en net kanıtıdır.

Adım Adım Çözüm

1
İsyanın kökenindeki askerî yapıyı analiz etmek.
Ordu içindeki alaylı (alaydan yetişme) ve mektepli (okullu) subaylar arasındaki gerilim, disiplini zayıflatmıştır.
Siyasal değişimin (meşrutiyet) ordu içindeki kariyer yollarını ve güç dengelerini değiştirmesi tepkiye yol açmıştır.
2
İsyanın bastırılma şeklini değerlendirmek.
Selanik'ten gelen Hareket Ordusu, meşrutiyete karşı çıkan isyanı bastırmıştır.
Ordunun bir kısmının, meclisi ve anayasal düzeni korumak için başkente müdahale etmesi, askerî bir geleneğin başlangıcıdır.
3
Siyasi sonuçları ve ordunun rolünü sentezlemek.
İsyan sonrası ordunun siyasetteki ağırlığı artmış ve anayasal düzenin tek teminatı haline gelmiştir.
Bu durum Türk siyasi hayatında ordunun 'rejim muhafızlığı' misyonunu üstlendiği ilk büyük örnektir.

Anahtar Kavram

31 Mart Vakası ve Ordunun Siyasetteki Rolü

İpuçları

1
İsyana sebep olan grupların ordu içindeki eğitim durumlarını (alaylı subaylar) ve kimlerin tasfiye edildiğini düşünün.
2
İsyanı bastıran Hareket Ordusu'nun meşrutiyet rejimini korumak için müdahale etmesinin Türk siyasi kültüründeki 'asker-siyaset' ilişkisine etkisine odaklanın.

Daha Fazla Pratik

İsyan sonrasında yapılan 1909 Kanun-i Esasi değişikliklerinin padişahın yetkilerini nasıl etkilediğini inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

31 Mart Vakası

Bu konudan daha fazla soru