(I) Yaz akşamlarının o tatlı serinliği çöktüğünde geniş balkonumuzda toplanırdık. (II) Dedem, eski günlerden bahsederken yüzünde hüzünlü bir tebessüm belirirdi. (III) Hepimiz, anlatılanları can kulağıyla dinler, o masalsı atmosferin içinde kaybolurduk. (IV) O zamanlar hayat, şimdikinden çok daha yavaştı ve her şeyin bir anlamı vardı. (V) Birkaç tanıdık yüzün eksikliği, bu sofraların tadını kaçırmaya yetiyordu bazen.
Bu parçadaki numaralanmış cümlelerde yer alan sıfatlarla ilgili aşağıdaki yargılardan hangisi yanlıştır?
- I. cümlede, işaret sıfatı bir isim tamlamasının tamlayanını belirtmektedir.Cevap
- BII. cümlede, bir isim hem niteleme hem de belirtme sıfatı almıştır.
- CIII. cümlede, niteleme sıfatı yapı bakımından türemiş bir sözcüktür.
- DIV. cümlede, işaret sıfatı ve belgisiz sıfat türünde sözcükler kullanılmıştır.
- EV. cümlede, belirtme sıfatları farklı türlerde karşımıza çıkmaktadır.
Cevap
Birinci cümlede işaret sıfatının tamlayanı belirttiği yargısı yanlıştır; çünkü sıfat tamlananı belirtmektedir.
Doğru cevap olan seçenek yanlıştır çünkü birinci cümlede geçen 'o' işaret sıfatı, isim tamlamasının tamlayanını (yaz akşamları) değil, tamlananı olan 'serinlik' ismini belirtmektedir. Türkçede sıfatlar isim tamlamalarının arasına girdiğinde tamlanan unsuru etkilerler.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
İsim tamlamalarında sıfatın konumu ve işlevi
İpuçları
1
İsim tamlamalarının arasına giren sıfatların hangi ismi (tamlayan mı, tamlanan mı) etkilediğine dikkat edin.
2
İşaret sıfatı olan 'o' ve 'bu' sözcüklerinin önündeki isimlerle kurduğu ilişkiyi inceleyin.
3
Birinci cümledeki 'o' sıfatı 'yaz akşamları'nı mı yoksa 'serinliği' mi işaret ediyor? Tamlamayı parçalarına ayırarak bakın.
Daha Fazla Pratik
Sıfatların yapısal özelliklerini (basit, türemiş, birleşik) pekiştirmek için 'kurallı birleşik sıfatlar' konusuna göz atabilirsiniz.
Alternatif Yöntem
Cümlelerdeki tamlamaları kutu içine alarak sıfatların oklarla hangi ismi işaret ettiğini görselleştirmek, karmaşık yapılarda hata payını azaltır.
Tahmini Süre:2m 0s