Soru

Zorluk: ZorYargı Yetkisi, Mahkemelerin Bağımsızlığı ve Hakimlik Teminatı

19821982 Anayasası'nda düzenlenen "Mahkemelerin bağımsızlığı" ve "Hâkimlik ve savcılık teminatı" ilkeleri, yargı erkinin hem kurumsal hem de kişisel düzeyde özerkliğini korumayı hedefler. Bu anayasal ilkeler ve bunlara bağlı olarak getirilen sınırlamalar dikkate alındığında, yargı mensuplarının statüsüne ve yargı yetkisinin kullanılmasına ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Hâkimler ve savcılar, yargısal yetkilerinin aksine, idari görevleri yönünden Adalet Bakanlığına bağlı olarak görev yaparlar.
  2. B
    Bir mahkemenin veya kadronun kaldırılması, hâkim ve savcıların aylık, ödenek ve diğer özlük haklarından yoksun kılınmasına gerekçe oluşturamaz.
  3. C
    Görülmekte olan bir dava hakkında Yasama Meclisinde yargı yetkisinin kullanılması ile ilgili soru sorulamaz, görüşme yapılamaz veya herhangi bir beyanda bulunulamaz.
  4. Yasama ve yürütme organları ile idare, kamu yararının gerektirdiği zorunlu hallerde kesinleşmiş mahkeme kararlarının yerine getirilmesini makul bir süre geciktirebilir.Cevap
  5. E
    Hâkimler ve savcılar, kanunda belirtilen sınırlamalar saklı kalmak kaydıyla, kendileri istemedikçe 6565 yaşından önce emekliye ayrılamazlar.

Cevap

Yasama ve yürütme organları ile idarenin mahkeme kararlarını hiçbir suretle geciktiremeyeceği kuralıdır.
Doğru cevap olan ifade yanlıştır çünkü 19821982 Anayasası'nın 138138. maddesinin son fıkrasına göre; yasama ve yürütme organları ile idare, mahkeme kararlarına uymak zorundadır. Bu organlar ve idare, mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremez ve bunların yerine getirilmesini geciktiremez. Kamu yararı veya benzeri gerekçeler bu mutlak kuralın istisnası olamaz.

Adım Adım Çözüm

1
19821982 Anayasası'nın 138138. maddesinin son fıkrasını analiz edin.
Yasama, yürütme ve idarenin mahkeme kararlarına uymak zorunda olduğu sonucuna varılır.
Yargı kararlarının bağlayıcılığı hukuk devleti ilkesinin temelidir.
2
Kararların yerine getirilmesiyle ilgili herhangi bir istisna olup olmadığını inceleyin.
Anayasa metninde "hiçbir suretle" ifadesinin kullanıldığı görülür.
Kamu yararı, milli güvenlik veya savaş hali gibi durumlar dahi kesinleşmiş yargı kararının infazını geciktirme yetkisi vermez.
3
Seçenekleri bu mutlak kural çerçevesinde değerlendirin.
Mahkeme kararlarının geciktirilebileceğini iddia eden seçeneğin anayasa ile çeliştiği belirlenir.
Hukuki kesinlik ve yargı bağımsızlığı, idarenin kararlar üzerinde takdir yetkisi kullanmasını yasaklar.

Anahtar Kavram

Mahkeme Kararlarının Bağlayıcılığı ve İnfazı Zorunluluğu

İpuçları

1
Anayasa'nın 138138. maddesinde mahkeme kararlarının değiştirilmesi veya geciktirilmesiyle ilgili kullanılan dile dikkat edin.
2
İdarenin veya meclisin, kamu düzeni gerekçesiyle bile olsa kesinleşmiş bir yargı emrini durdurma yetkisi olup olmadığını sorgulayın.
3
Anayasa metni kararların infazı konusunda 'hiçbir suretle' ifadesini kullanarak herhangi bir açık kapı bırakmamıştır.

Daha Fazla Pratik

Hakimlik teminatının istisnalarını (disiplin suçları, sağlık sorunları) içeren diğer maddeleri inceleyebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Hukuk devleti mantığıyla yaklaşın: Eğer yürütme organı 'kamu yararı' diyerek mahkeme kararını uygulamazsa, yargı bağımsızlığından söz edilemez. Bu nedenle anayasa bu konuda çok katı bir dil kullanır.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla