Soru

Zorluk: ZorCümle Yorumu ve Kavramlar

(I) Metropollerde artan enerji ihtiyacını yenilenebilir kaynaklardan karşılamak isteyen yerel yönetimler, devasa güneş paneli tarlalarına yatırım yapmaktadır. (II) Akıllı şehir uygulamalarının yaygınlaşmasıyla birlikte kentsel hizmetlerin verimliliği artmış, karbon ayak izinde belirgin bir düşüş gözlenmiştir. (III) Trafik akışını optimize etmek için geliştirilen yapay zeka tabanlı sinyalizasyon sistemleri, ulaşım süresini kısalttığı için sürücüler tarafından benimsenmiştir. (IV) Atık yönetimi süreçlerinde otomasyonun kullanılması durumunda, geri dönüşüm oranlarının %40 seviyesinde artacağı öngörülmektedir. (V) Teknolojik altyapı maliyetlerinin yüksekliği, akıllı şehir ekosistemine geçiş süreçlerinin gelişmekte olan coğrafyalarda ivme kaybetmesine yol açmaktadır.

Sürdürülebilir kentleşme ve akıllı şehirlerle ilgili bu parçadaki numaralanmış cümlelerle ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    I. cümlede, bir eylemin hangi amaçla gerçekleştirildiği belirtilmiştir.
  2. B
    II. cümlede, bir durumun ortaya çıkardığı sonuçlar üzerinde durulmuştur.
  3. III. cümlede, yargı amacıyla birlikte verilmiştir.Cevap
  4. D
    IV. cümlede, bir durumun gerçekleşmesi bir koşula bağlanmıştır.
  5. E
    V. cümlede, bir olgunun gerekçeli açıklamasına yer verilmiştir.

Cevap

Üçüncü cümleyle ilgili yapılan 'yargı amacıyla birlikte verilmiştir' değerlendirmesi yanlıştır; çünkü bu cümlede eylemin amacı değil, gerçekleşme gerekçesi (nedeni) belirtilmiştir.
Üçüncü cümlede yer alan 'sürücüler tarafından benimsenmiştir' temel yargısı, 'ulaşım süresini kısalttığı için' gerekçesine dayanmaktadır. Bir eylemin gerçekleşmiş bir sebebe dayandırılması neden-sonuç ilişkisidir. Cümlenin başındaki 'optimize etmek için' ifadesi ise yüklemin amacı değil, sistemin özelliğidir. Bu nedenle yargının amaçla birlikte verildiği iddiası yanlıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerdeki anlam ilişkilerini (neden-sonuç, amaç-sonuç, koşul) belirleyin.
I. cümle amaç-sonuç, II. cümle neden-sonuç, III. cümle neden-sonuç, IV. cümle koşul-sonuç, V. cümle neden-sonuç (gerekçe) ilişkisi taşımaktadır.
Seçeneklerdeki yargıların doğruluğunu test etmek için her bir cümlenin yapısal anlamını çözümlemek gerekir.
2
Üçüncü cümleyi detaylıca analiz ederek 'için' edatının kattığı anlamı ve ana yargının bağlantısını inceleyin.
Sistemlerin benimsenmesinin nedeni 'ulaşım süresini kısalttığı için' ifadesidir. Cümle içinde geçen 'optimize etmek için' ifadesi ise sadece sistemi niteleyen bir sıfat grubunun parçasıdır; ana eylemin amacı değildir.
Amaç-sonuç ve neden-sonuç arasındaki farkı ayırt etmek, KPSS sorularındaki en temel çeldiricilerden biridir.
3
Değerlendirmesi hatalı olan seçeneği işaretleyin.
Üçüncü cümlenin amaç-sonuç ilişkisi barındırdığını iddia eden ifade yanlıştır.
Cümledeki temel yargının gerçekleşme gerekçesi vurgulandığı için neden-sonuç ilişkisi mevcuttur.

Anahtar Kavram

Cümlede Anlam İlişkileri (Neden-Sonuç ve Amaç-Sonuç Ayrımı)
Tahmini Süre:1m 40s
Bu soruyu puanla