Soru

Zorluk: OrtaBireysel Başvuru

Kamu gücü tarafından, Anayasa'da güvence altına alınmış temel hak ve özgürlüklerinden birinin ihlal edildiğini iddia eden bir kişinin Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru (anayasa şikâyeti) yoluna gidebilmesi için öncelikle sağlaması gereken temel usul şartı aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Olağan kanun yollarının tamamının tüketilmiş olmasıCevap
  2. B
    İhlal edilen hakkın sadece kanunlarda düzenlenmiş, ancak Anayasa'da yer almamış olması
  3. C
    Başvurunun ihlale neden olan işlemin yapıldığı yerdeki Bölge Adliye Mahkemesine sunulması
  4. D
    Başvuru yapılmadan önce Danıştay Genel Kurulundan uygunluk izni alınmış olması
  5. E
    İhlal iddiasının sadece siyasi haklar ve ödevler ile sınırlı kalması

Cevap

Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru yapılabilmesi için temel usul şartı, olağan kanun yollarının tamamının tüketilmiş olmasıdır.
Anayasa'nın 148. maddesine göre, bireysel başvuruda bulunabilmek için olağan kanun yollarının (istinaf, temyiz vb.) tamamının tüketilmiş olması zorunludur. Bu ilkeye 'ikincillik ilkesi' denir. Başvurucu, hakkının ihlal edildiğini iddia ettiği nihai kararın kesinleşmesinden itibaren 30 gün içinde başvurmalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Hak ihlali iddiasına konu olan davanın sürecini inceleyin.
Davanın yerel mahkeme, istinaf ve temyiz gibi süreçlerden geçmiş olması gerektiğini belirleyin.
Bireysel başvuru 'ikincil' bir yoldur; yani asıl mahkemeler sorunu çözemediğinde gidilir.
2
Başvuru şartlarını Anayasa'nın 148. maddesi çerçevesinde değerlendirin.
İdari ve yargısal başvuru yollarının tamamlanıp tamamlanmadığını kontrol edin.
Yargı yolları tüketilmeden yapılan başvurular 'başvuru yollarının tüketilmemesi' nedeniyle reddedilir.

Anahtar Kavram

Bireysel Başvurunun İkincilliği İlkesi

İpuçları

1
Bireysel başvuru, normal mahkeme süreçleri bittikten sonra başvurulan bir 'son çare' niteliğindedir.
2
Anayasa Mahkemesine gitmeden önce tüm 'olağan' yolların bitmiş olması gerekir.
3
Eğer davanız henüz Yargıtay veya Danıştay aşamasındaysa, bireysel başvuru yapamazsınız; çünkü yollar henüz tüketilmemiştir.

Daha Fazla Pratik

Bireysel başvuru süresinin (30 gün) ve hangi hakların bu kapsama girdiğinin (Anayasa + AİHS ortak alanı) tekrar edilmesi faydalı olacaktır.
Tahmini Süre:50s
Bu soruyu puanla