Soru

Zorluk: OrtaParlamento Kararları

1982 Anayasası'na göre, Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin (TBMM) işlemleri 'kanun' ve 'parlamento kararı' olmak üzere iki ana gruba ayrılır. Parlamento kararları kural olarak Cumhurbaşkanı'nın onayına tabi değildir ve yargısal denetim dışındadır. Ancak Anayasa, bazı parlamento kararlarının Anayasa Mahkemesi tarafından denetlenmesine izin vermiştir.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi bir 'parlamento kararı' niteliğinde olup Anayasa Mahkemesi'nin denetimine tabidir?

  1. Yasama dokunulmazlığının kaldırılmasıCevap
  2. B
    Para basılmasına karar verilmesi
  3. C
    Genel ve özel af ilan edilmesi
  4. D
    Milletlerarası antlaşmaların onaylanmasının uygun bulunması
  5. E
    Meclis çalışmalarına ara verilmesi

Cevap

Yasama dokunulmazlığının kaldırılması
Yasama dokunulmazlığının kaldırılması kararı, TBMM'nin tek taraflı iradesiyle aldığı bir parlamento kararıdır. Anayasa'nın 85. maddesine göre bu karar, ilgili milletvekili veya bir başka milletvekili tarafından 7 gün içinde Anayasa Mahkemesi'ne götürülebilir. Bu durum, parlamento kararlarının yargısal denetim dışı olması kuralının üç istisnasından biridir.

Adım Adım Çözüm

1
İşlemlerin hukuki niteliğini ayırt etme
Para basımı, af ilanı ve antlaşmaların uygun bulunması 'kanun'dur. Dokunulmazlık ve ara verme 'parlamento kararı'dır.
Soruda öncelikle parlamento kararı olan seçeneği bulmamız gerekir.
2
Yargısal denetim istisnalarını uygulama
Parlamento kararlarından sadece İçtüzük, dokunulmazlığın kaldırılması ve milletvekilliğinin düşmesi yargı denetimine tabidir.
Kural olarak parlamento kararlarına yargı yolu kapalıdır, bu üç durum istisnadır.
3
Seçenekleri eşleştirme
Yasama dokunulmazlığının kaldırılması hem bir parlamento kararıdır hem de yargısal denetimi mümkündür.
Ara verilmesi kararı denetim dışında kaldığı için elenir.

Anahtar Kavram

Parlamento Kararlarında Yargısal Denetim İstisnaları

İpuçları

1
Parlamento kararlarının sadece üç tanesi Anayasa Mahkemesi tarafından denetlenebilir.

Daha Fazla Pratik

İçtüzük değişikliklerinin yargısal denetim süresini ve usulünü inceleyiniz.
Tahmini Süre:45s
Bu soruyu puanla