Hukuk sistemimizde normlar hiyerarşisi uyarınca alt basamakta yer alan bir norm, üst basamaktaki norma aykırı olamaz. Ancak 1982 Anayasası’nda yapılan 2004 değişikliği ile bazı durumlarda "kanun" ile "milletlerarası antlaşma" arasındaki ilişki özel olarak düzenlenmiştir.
Buna göre, "temel hak ve özgürlüklere" ilişkin bir konuda, usulüne uygun yürürlüğe konulmuş bir kanun hükmü ile milletlerarası antlaşma hükmünün aynı konuda farklı kurallar içermesi durumunda, ortaya çıkan uyuşmazlığın çözümünde aşağıdakilerden hangisi uygulanmalıdır?
- Milletlerarası antlaşma hükümleri esas alınır.Cevap
- BDaha sonra yürürlüğe giren düzenleme (lex posterior) esas alınır.
- CKanun hükmü, antlaşma hükmünden üstün tutulur.
- DUyuşmazlığın çözümü için doğrudan Anayasa Mahkemesi'ne başvurulur.
- EKonunun çözümü için yeni bir Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi çıkarılması beklenir.
Cevap
Temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası antlaşma hükümleri esas alınır.
1982 Anayasası'nın 90. maddesine 2004 yılında eklenen hükme göre; usulüne uygun yürürlüğe konulmuş temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası antlaşmalarla kanunların aynı konuda farklı hükümler içermesi nedeniyle çıkabilecek uyuşmazlıklarda, milletlerarası antlaşma hükümleri esas alınır. Bu düzenleme, insan hakları konusundaki uluslararası normlara hukuk sistemimizde özel bir öncelik tanımaktadır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Milletlerarası Antlaşmaların Kanunlara Üstünlüğü (Madde 90)
İpuçları
1
Anayasa'nın 90. maddesindeki 2004 değişikliğini hatırlayın.
Daha Fazla Pratik
Milletlerarası antlaşmaların anayasaya aykırılığı iddiasıyla yargı yoluna gidilip gidilemeyeceğini inceleyiniz.
Tahmini Süre:50s