Soru

Zorluk: OrtaHükümet Sistemleri ve Demokrasi Modelleri

Hükümet sistemleri; yasama ve yürütme organları arasındaki ilişkinin sertliğine veya yumuşaklığına, yürütme organının yapısına ve organların birbirinin hukuki varlığına son verme yetkisine göre farklılık gösterir. Buna göre; yürütme organının tek bir kişiden oluştuğu (monist yapı), yasama ve yürütme organlarının birbirinin hukuki varlığına son veremediği ve sert kuvvetler ayrılığının esas alındığı hükümet sistemi aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Parlamenter Sistem
  2. Başkanlık SistemiCevap
  3. C
    Yarı-Başkanlık Sistemi
  4. D
    Meclis Hükümeti Sistemi
  5. E
    Kuvvetler Birliği Sistemi

Cevap

Yürütmenin monist (tekil) bir yapıda olduğu, yasama ve yürütme organlarının birbirinin varlığına son veremediği ve sert kuvvetler ayrılığının uygulandığı sistem Başkanlık Sistemidir.
Doğru cevap olan Başkanlık Sistemi; yürütme erkinin tek bir kişide (Başkan) toplandığı, yasama ve yürütmenin halk tarafından ayrı ayrı seçildiği ve organların birbirlerinin görev sürelerine müdahale edemediği, 'sert kuvvetler ayrılığı' esasına dayanan bir yönetim modelidir.

Adım Adım Çözüm

1
Yürütme organının yapısını incele.
Soruda belirtilen 'monist yapı', yürütmenin tek bir kişiden oluştuğunu gösterir.
Başkanlık sisteminde yürütme sadece Başkandan oluşurken, parlamenter sistemlerde yürütme iki başlıdır.
2
Kuvvetler ayrılığının derecesini kontrol et.
Sert kuvvetler ayrılığı tespit edilir.
Başkanlık sisteminde organlar (yasama ve yürütme) birbirinden kesin çizgilerle ayrılır ve bir kişi aynı anda iki organda görev alamaz.
3
Organların birbirini feshetme yetkisini sorgula.
Yasama ve yürütmenin birbirinin hukuki varlığına son veremediği görülür.
Parlamenter sistemde Meclis hükümeti düşürebilirken, Başkanlık sisteminde kural olarak bu tür bir karşılıklı yetki bulunmaz.

Anahtar Kavram

Başkanlık Sistemi ve Özellikleri

İpuçları

1
Yürütme organının 'monist' olması, yürütme yetkisinin tek bir kişide toplanması demektir.
2
Sert kuvvetler ayrılığında yasama ve yürütme organları birbirinin hukuki varlığına son veremez.
3
ABD'deki yönetim modeli bu sistemin en tipik örneğidir.

Daha Fazla Pratik

Türkiye'nin 2017 anayasa değişikliği ile geçtiği 'Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi'nin hangi temel sistemin özelliklerini taşıdığını inceleyiniz.
Tahmini Süre:50s
Bu soruyu puanla