I. Dünya Savaşı'nın son yılında ABD Başkanı Woodrow Wilson tarafından yayımlanan 14 İlke; savaşın sona ermesini hızlandıran, savaş sonrası uluslararası dengeleri etkileyen ve yeni diplomatik kavramlar ortaya koyan bir belge niteliğindedir.
Buna göre, Wilson İlkeleri'nin I. Dünya Savaşı'nın gidişatı ve sonuçları üzerindeki etkileri ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğru bir değerlendirmedir?
- İttifak Devletleri'nin ağır toprak kayıplarına uğramayacakları ve savaş tazminatı ödemeyecekleri inancıyla savaşı sonlandırma sürecini hızlandırmıştır.Cevap
- Bİtilaf Devletleri'nin Osmanlı coğrafyasındaki tüm askerî işgallerini derhal durdurarak Anadolu'dan tamamen çekilmelerini sağlamıştır.
- CParis Barış Konferansı'nda sömürgecilik faaliyetlerinin tamamen sona erdirilerek tüm manda ve himaye taleplerinin kesin olarak reddedilmesine yol açmıştır.
- DOsmanlı Devleti'nin Boğazlar üzerindeki tek taraflı mutlak egemenlik ve denetim hakkının uluslararası düzeyde ilk kez onaylanmasını sağlamıştır.
- EABD'nin savaş sonrasında Avrupa siyasetinde baskın bir güç hâline gelerek Milletler Cemiyeti'nin fiilî liderliğini üstlenmesini sağlamıştır.
Cevap
İttifak Devletleri'nin ağır toprak kayıplarına uğramayacakları ve savaş tazminatı ödemeyecekleri inancıyla savaşı sonlandırma sürecini hızlandırmıştır.
ABD Başkanı Woodrow Wilson'un 8 Ocak 1918'de yayımladığı 14 İlke'de yer alan 'yenenlerin yenilenlerden toprak ve savaş tazminatı almayacağı' maddesi, I. Dünya Savaşı'nda zor durumda olan İttifak Devletleri'nin barış masasına oturmasını kolaylaştırmış ve savaşın süresini kısaltmıştır. Osmanlı Devleti de dâhil olmak üzere İttifak Devletleri bu ilkelerin sağladığı güvenceye dayanarak ateşkes antlaşmalarını imzalamışlardır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Wilson İlkeleri'nin I. Dünya Savaşı'nın süresini kısaltması ve İttifak Devletleri'nin barış istemesindeki belirleyici rolü
İpuçları
1
Wilson İlkeleri'nin savaşın askeri süresine ve yenilen devletlerin teslim olma psikolojisine olan etkisini düşününüz.
2
'Toprak ve savaş tazminatı alınmayacaktır' maddesinin İttifak bloğunun savaşa devam etme kararlılığı üzerindeki etkisini değerlendiriniz.
3
İttifak Devletleri, yok olma tehdidi yerine Wilson'un vadettiği ılımlı barış şartlarına güvenerek savaşı bırakmış ve böylece savaş erken sona ermiştir.
Daha Fazla Pratik
Paris Barış Konferansı'nda Wilson İlkeleri'ni delmek amacıyla ortaya atılan 'manda-himaye' ve 'tamirat bedeli' kavramlarının Osmanlı topraklarına etkisini inceleyebilirsiniz.
Alternatif Yöntem
Eleme yöntemiyle İtilaf Devletleri'nin işgalleri sürdürdüğü, sömürgeciliği manda olarak devam ettirdiği ve ABD'nin yalnızlık politikasına döndüğü bilgileri kullanılarak yanlış seçenekler elenebilir.
Tahmini Süre:1m 0s