Examkin

Soru

Zorluk: Çok zorSoyut Norm Denetimi (İptal Davası)

1982 Anayasası’na göre, Anayasa Mahkemesinde açılan iptal davaları (soyut norm denetimi) ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Anayasa değişikliklerinin sadece şekil bakımından denetimi istenebilir ve bu davayı açma yetkisi münhasıran Cumhurbaşkanına veya TBMM üye tamsayısının beşte birine aittir.Cevap
  2. B
    Kanunların şekil bakımından denetlenmesi; son oylamanın yapıldığı tarihten itibaren altmış gün içinde Cumhurbaşkanı veya en fazla üyeye sahip iki siyasi parti grubu tarafından istenebilir.
  3. C
    Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü’nün hem şekil hem de esas bakımından denetimi için açılacak iptal davasında süre, Resmî Gazete’de yayımdan itibaren on gündür.
  4. D
    Olağanüstü hâl dönemlerinde çıkarılan Cumhurbaşkanlığı kararnamelerine karşı, yayımlandıkları tarihten itibaren altmış gün içinde Anayasa Mahkemesinde iptal davası açılabilir.
  5. E
    Anayasa Mahkemesi, kanunların şekil bakımından denetimini yaparken; teklif ve oylama çoğunluğu ile ivedilikle görüşülme şartlarına uyulup uyulmadığını da inceler.

Cevap

Anayasa değişikliklerinin denetimi sadece şekil yönünden yapılabilir ve bu davayı açma yetkisi yalnızca Cumhurbaşkanı ile TBMM üye tamsayısının beşte birine aittir.
Anayasa değişiklikleri hukuk sistemimizde en kısıtlı denetlenen normlardır. Anayasa'nın 148. maddesine göre bu değişiklikler sadece şekil bakımından denetlenebilir ve dava açma süresi Resmî Gazete'de yayımdan itibaren 10 gündür. Yetkili makamlar ise sadece Cumhurbaşkanı veya 120 milletvekilidir (1/5). Bu ifade anayasal düzenlemeyle birebir örtüşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Anayasa değişikliklerinin denetim kapsamını belirle
Sadece Şekil Denetimi
Anayasa madde 148 uyarınca anayasa değişiklikleri esas bakımından denetlenemez.
2
Anayasa değişikliklerinde dava açma yetkisini kontrol et
Cumhurbaşkanı veya TBMM üye tamsayısının 1/5'i
Siyasi parti gruplarının anayasa değişikliklerine karşı dava açma yetkisi yoktur.
3
Süre sınırını kontrol et
10 Gün
Anayasa değişiklikleri ve kanunların şekil denetimi için özel kısa süre (10 gün) öngörülmüştür.
4
Diğer normların (Kanun, CBK, İçtüzük) süre ve yetki kurallarıyla karşılaştır
A seçeneği anayasa değişikliği kurallarına tam uygundur.
Kanunların şekil denetimi de 10 gündür ancak diğer normlarda genel süre 60 gündür.

Anahtar Kavram

Anayasa Mahkemesi'nde Soyut Norm Denetimi Yetki ve Süreleri

İpuçları

1
Anayasa değişikliklerinin denetimi ile kanunların denetimi arasındaki 'şekil' ve 'esas' farkına odaklanın.
2
Anayasa değişikliklerinde siyasi parti gruplarının dava açma yetkisinin olmadığını hatırlayın.
3
Şekil denetimi için 10 günlük, esas denetimi için 60 günlük sürenin hangi normlarda geçerli olduğunu düşünün.

Daha Fazla Pratik

Somut norm denetimi (itiraz yolu) ile soyut norm denetimi arasındaki süre ve yetki farklarını karşılaştıran bir tablo hazırlayın.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Soyut Norm Denetimi (İptal Davası)

Bu konudan daha fazla soru