Soru

Zorluk: Ortaİdarenin Sorumluluğu

İdarenin, kamu yararı amacıyla gerçekleştirdiği bir yol genişletme çalışması sırasında tüm hukuki kurallara ve teknik şartlara uygun hareket etmesine rağmen; bu çalışma sonucunda bir dükkanın önünün tamamen kapanması ve dükkan sahibinin ticari faaliyetlerini sürdüremez hale gelerek ciddi bir zarara uğraması durumunda, bu zararın idare tarafından tazmin edilmesi aşağıdaki ilkelerden hangisine dayanır?

  1. A
    Sosyal risk ilkesi
  2. Fedakarlığın denkleştirilmesiCevap
  3. C
    Hizmet kusuru
  4. D
    Mücbir sebep
  5. E
    Kamulaştırma

Cevap

İdarenin hukuka uygun işlemlerinden doğan özel ve ağır zararların tazmini 'Fedakarlığın Denkleştirilmesi' ilkesine dayanır.
İdarenin, toplumun genel yararı için yürüttüğü bir kamu hizmeti (yol çalışması) sırasında hukuka uygun davranmasına rağmen, bu hizmetin ifasından dolayı bir vatandaşın mülkiyet veya ticaret hakkı diğerlerinden farklı olarak ağır şekilde zedeleniyorsa; bu durum 'kamu külfetleri karşısında eşitlik' ilkesini bozar. Bu dengesizliği gidermek amacıyla idarenin kusuru olmasa dahi zararı ödemesine 'fedakarlığın denkleştirilmesi' denir.

Adım Adım Çözüm

1
Olaydaki idari eylemin hukuka uygunluğunu değerlendiriniz.
İdarenin yol çalışması hukuka ve teknik şartlara tamamen uygundur (Kusur yoktur).
Hizmet kusuru olup olmadığını belirlemek için işlemin hukuki niteliğine bakılır.
2
Zararın niteliğini ve kime yönelik olduğunu analiz ediniz.
Zarar genel bir kısıtlama değil, dükkan sahibine yönelik 'özel' ve 'ağır' bir zarardır.
Kusursuz sorumluluk hallerinde zararın belirli bir kişi veya grup üzerinde yoğunlaşması gerekir.
3
Kamu külfetleri karşısında eşitlik ilkesini uygulayınız.
Kamu yararı için bir bireyin katlandığı aşırı külfetin toplum tarafından paylaşılması (tazmin edilmesi) gerekmektedir.
Fedakarlığın denkleştirilmesi, hukuka uygun işlemlerden doğan hakkaniyet temelli bir sorumluluk türüdür.

Anahtar Kavram

Hukuka uygun işlemlerden doğan kusursuz sorumluluk: Fedakarlığın Denkleştirilmesi.

İpuçları

1
İdarenin bir hatasının (kusurunun) olup olmadığına bakın.
2
Hukuka uygun bir işlemden dolayı bir bireyin kamu adına 'ekstra' bir fedakarlık yapıp yapmadığını düşünün.
3
Kusursuz sorumluluk hallerinden biri olan ve hakkaniyet gereği ödenen tazminat türünü hatırlayın.

Daha Fazla Pratik

İdarenin sorumluluğunu kaldıran haller (mücbir sebep, beklenmeyen hal, zarar görenin kusuru) konusuna göz atabilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Eğer seçenekler arasında 'Kusursuz Sorumluluk' genel başlığı olsaydı o da doğru olurdu; ancak bu ilke onun en spesifik alt dalıdır.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla