Milletler Cemiyeti (Cemiyet-i Akvam) tüzüğüne göre üyeliğe kabul edilmek isteyen her devletin cemiyete yazılı müracaatta bulunması şartı aranmaktaydı. Ancak Türkiye Cumhuriyeti, ’lu yıllarda yürüttüğü barışçı ve aktif dış politikası sayesinde bu genel prosedürün dışında tutularak cemiyete katılmıştır.
Türkiye'nin Temmuz tarihinde gerçekleşen bu katılım sürecindeki "istisnai" durumu belirleyen temel gelişme aşağıdakilerden hangisidir?
- İspanya’nın teklifi ve Yunanistan’ın desteğiyle cemiyete resmen davet edilen ilk devlet olmasıCevap
- BLozan Antlaşması'ndan kalan Musul Sorunu'nun çözümü için cemiyet tarafından zorunlu üyelik şartı getirilmesi
- Cyılında imzalanan Balkan Antantı'na üye devletlerin Türkiye'nin katılımını ön şart olarak koşması
- DMontrö Boğazlar Sözleşmesi öncesinde Boğazlar rejimini değiştirmek için cemiyetin tam desteğini alma şartı
- Eyılında Hatay'ın anavatana katılması sürecinde Fransa ile yapılan ikili mutabakatın bir sonucu olması
Cevap
Türkiye, Milletler Cemiyetine kendi başvurusuyla değil; İspanya'nın teklifi ve Yunanistan'ın desteği üzerine cemiyet genel kurulunun davetiyle katılan ilk devlettir.
Milletler Cemiyeti tarihinde üye olmak isteyen devletlerin müracaat etmesi kuralı varken, Türkiye'nin uluslararası saygınlığı nedeniyle İspanya'nın teklifi ve komşusu Yunanistan'ın desteğiyle 'davet' edilerek üyeliğe alınması, Türkiye'nin dünya barışındaki yerini tescillemiştir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Milletler Cemiyetine İstisnai Katılım (Davet Usulü)
İpuçları
1
Cemiyet tarihinde bir devletin 'başvurmadan davet edilmesi' o devletin prestijini gösterir.
2
Türkiye'yi öneren devletlerden biri Akdeniz'de, diğeri ise batı komşumuzdur.
3
İspanya ve Yunanistan isimleri bu diplomatik sürecin kilit noktalarıdır.
Daha Fazla Pratik
Türkiye'nin Milletler Cemiyetine girmesinden sonraki ilk büyük diplomatik başarısı olan Balkan Antantı'nı inceleyebilirsiniz.
Alternatif Yöntem
Kronolojik eleme yöntemi uygulanabilir: yılından sonra gerçekleşen olayları (Balkan Antantı, Montrö, Hatay) içeren seçenekler elenerek doğru cevaba ulaşılabilir.
Tahmini Süre:1m 30s