Soru

Zorluk: ZorMilletvekilliğinin Sona Ermesi

1982 Anayasası'nda düzenlenen milletvekilliğinin sona ermesi usulleri dikkate alındığında; milletvekilliğinin düşmesi için Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Genel Kurulunda herhangi bir oylama yapılmasına gerek olmayan ve üyeliğin, kesinleşmiş yargı kararının Genel Kurula bildirilmesiyle kendiliğinden sona erdiği durum aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Milletvekilinin seçilmeye engel bir suçtan dolayı kesin hüküm giymesiCevap
  2. B
    Milletvekilinin görevinden istifa etmesi
  3. C
    Meclis çalışmalarına özürsüz veya izinsiz olarak bir ay içinde toplam beş birleşim günü katılmama
  4. D
    Milletvekilliğiyle bağdaşmayan bir görev veya hizmeti sürdürmekte ısrar etme
  5. E
    Partisinin Anayasa Mahkemesi tarafından temelli kapatılmasına beyan ve eylemleriyle sebep olma

Cevap

Milletvekilinin seçilmeye engel bir suçtan dolayı kesin hüküm giymesi durumunda, herhangi bir Meclis kararına gerek kalmaksızın bildirimle üyelik sona erer.
1982 Anayasası'nın 84. maddesine göre; kesin hüküm giyme veya kısıtlanma halinde milletvekilliğinin düşmesi, bu husustaki kesin mahkeme kararının Genel Kurula bildirilmesiyle gerçekleşir. Bu süreçte TBMM Genel Kurulu'nda bir oylama yapılmaz; kararın okunmasıyla üyelik kendiliğinden düşer.

Adım Adım Çözüm

1
Milletvekilliğini sona erdiren usullerin (bildirim, Meclis kararı, kendiliğinden) sınıflandırılması
İstifa, devamsızlık ve bağdaşmazlık Meclis kararı gerektirir. Ölüm ve CB seçilme kendiliğinden sona erdirir. Kesin hüküm ve kısıtlanma ise bildirimle sona erdirir.
Anayasa her durum için farklı bir usul (yöntem) öngörmüştür.
2
Meclis oylaması gerektiren (karar ile düşen) durumların elenmesi
İstifa (basit çoğunluk), Devamsızlık (301 oy) ve Bağdaşmazlık seçenekleri elenir.
Bu hallerde TBMM Genel Kurulu irade göstermedikçe üyelik düşmez.
3
Kesinleşmiş yargı kararı ve bildirim mekanizmasının incelenmesi
Kesin hüküm giyme ve kısıtlanma durumlarının Genel Kurula bildirilmesiyle üyeliğin düştüğü tespit edilir.
Anayasa Madde 84/2 gereği yargı kararı kesinleştiğinde Meclis'in takdir yetkisi yoktur, bildirim yeterlidir.
4
Güncel anayasal değişikliklerin kontrol edilmesi
Parti kapatılmasına neden olmanın artık bir sona erme nedeni olmadığı teyit edilir.
2010 değişikliği ile bu hüküm yürürlükten kalkmıştır.

Anahtar Kavram

Milletvekilliğinin Bildirim Yoluyla Sona Ermesi

İpuçları

1
Milletvekilliğinin düşmesi için ya Meclis Kararı gerekir ya da karara gerek kalmadan (bildirim/kendiliğinden) düşer.
2
Soru, oylama yapılmayan ve sadece mahkeme kararının okunmasının yettiği durumu sormaktadır.

Daha Fazla Pratik

Milletvekilliği düşürülen bir kişinin bu karara karşı Anayasa Mahkemesi'ne iptal davası açma süresini ve mahkemenin karar verme süresini inceleyiniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla