Soru

Zorluk: ZorMilletvekilliğinin Sona Ermesi

Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) üyeliğinin düşürülmesi süreçlerinde uygulanan karar yeter sayıları ve bu işlemlere karşı başvurulabilecek yargı yolları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Meclis çalışmalarına bir ay içinde toplam beş birleşim günü özürsüz veya izinsiz katılmama nedeniyle verilen düşme kararı, üye tamsayısının salt çoğunluğu ile alınır ve bu karara karşı Anayasa Mahkemesine iptal başvurusunda bulunulabilir.Cevap
  2. B
    Kesin hüküm giyme nedeniyle milletvekilliğinin sona ermesi, bu durumun Genel Kurula bildirilmesiyle gerçekleşir ve söz konusu bildirim işlemine karşı yedi gün içinde Anayasa Mahkemesine iptal davası açılabilir.
  3. C
    İstifa eden milletvekilinin üyeliği Genel Kurulca basit çoğunlukla düşürülür; ancak bu işlem bir parlamento kararı niteliğinde olduğundan yargı denetimi dışındadır.
  4. D
    Milletvekilliğiyle bağdaşmayan bir görevde ısrar eden üyenin üyeliğinin düşürülmesine üye tamsayısının salt çoğunluğu ile karar verilir ve bu düşme kararı kesin olup yargısal denetimi mümkün değildir.
  5. E
    Kısıtlanma (mahcuriyet) durumunda milletvekilliğinin sona ermesi için Genel Kurulun gizli oylama ile karar alması şarttır ve bu işleme karşı Anayasa Mahkemesine başvuru yolu açıktır.

Cevap

Meclis çalışmalarına özürsüz veya izinsiz olarak bir ay içinde toplam beş birleşim günü katılmayan milletvekilinin üyeliğinin düşürülmesine, üye tamsayısının salt çoğunluğu ile karar verilir ve bu işleme karşı Anayasa Mahkemesine iptal istemiyle başvurulabilir.
Doğru olan ifadede belirtildiği üzere; devamsızlık nedeniyle milletvekilliğinin düşürülmesi, TBMM Genel Kurulunun üye tamsayısının salt çoğunluğu (en az 301 kabul oyu) ile alacağı bir kararla gerçekleşir. Bu karar, Anayasa'nın 85. maddesi uyarınca yargısal denetime tabidir; ilgili milletvekili veya bir başka üye, kararın iptali için yedi gün içinde Anayasa Mahkemesine başvurabilir.

Adım Adım Çözüm

1
Sona erme nedeninin niteliğini tespit etmek.
Devamsızlık (bir ayda 5 birleşim), Meclis kararı gerektiren bir durumdur.
Anayasa'nın 84/2 maddesi bu durumu özel bir prosedüre bağlamıştır.
2
Gerekli karar yeter sayısını kontrol etmek.
Bu durum için üye tamsayısının salt çoğunluğu (301) gereklidir.
Anayasa'nın metni, devamsızlık durumunda diğer düşme hallerinden farklı olarak nitelikli bir çoğunluk aramıştır.
3
Yargısal denetim imkanını sorgulamak.
Anayasa Mahkemesine (AYM) başvurulabilir.
Anayasa'nın 85. maddesi; 84. maddenin 1, 2 ve 3. fıkralarına (istifa, devamsızlık, bağdaşmazlık) dayalı düşme kararlarını AYM denetimine tabi kılmıştır.

Anahtar Kavram

Milletvekilliğinin Meclis Kararıyla Düşürülmesi ve Karar Yeter Sayıları

Daha Fazla Pratik

Milletvekilliğinin düşürülmesi kararına karşı AYM'ye başvuru ve karar sürelerini (7 gün - 15 gün) tekrar ediniz.
Tahmini Süre:1m 45s
Bu soruyu puanla