ABD Başkanı Woodrow Wilson tarafından 8 Ocak 1918 tarihinde yayımlanan 14 ilke, I. Dünya Savaşı'nın sona ermesinde ve mağlup devletlerin ateşkes imzalamasında önemli bir rol oynamıştır. Bu ilkeler arasında doğrudan Osmanlı Devleti'ni ve stratejik su yollarını ilgilendiren özel bir hükme de yer verilmiştir.
Buna göre, Wilson İlkeleri'nde Osmanlı Boğazları (Çanakkale ve İstanbul Boğazları) ile ilgili olarak yer alan temel hüküm aşağıdakilerden hangisidir?
- ABoğazların denetiminin ve gelirlerinin tamamen Osmanlı Meclis-i Mebusanı'na devredilmesi
- BBoğazlardan geçiş hakkının yalnızca Karadeniz'e kıyısı bulunan devletlerle sınırlandırılması
- Uluslararası güvenceler altında bütün milletlerin ticaret gemilerine ve seyrüseferine sürekli açık tutulmasıCevap
- DBoğazlar çevresindeki tüm askeri tahkimatların kaldırılarak idarenin doğrudan bir Yunan komisyonuna bırakılması
- EBoğazların güvenliğinin sağlanması amacıyla yalnızca Milletler Cemiyeti üyesi devletlerin savaş gemilerine serbest geçiş tanınması
Cevap
Uluslararası güvenceler altında bütün milletlerin ticaret gemilerine ve seyrüseferine sürekli açık tutulması
ABD Başkanı Woodrow Wilson tarafından yayımlanan 14 ilkenin Osmanlı Devleti ile ilgili maddesinde; Boğazlar'ın (Çanakkale ve İstanbul Boğazları) uluslararası teminatlar ve güvenceler altında bütün devletlerin ticaret gemilerine ve serbest seyrüseferine sürekli açık tutulması açıkça ifade edilmiştir. Böylece hem dünya ticaretinin sürekliliği hem de stratejik geçiş yollarının tek taraflı kapatılmasının engellenmesi amaçlanmıştır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Wilson İlkeleri'nin Osmanlı Boğazları'na ilişkin maddesi ve uluslararası serbest ticaret güvencesi
İpuçları
1
Wilson İlkeleri'nin genel mantığı denizlerde seyrüsefer serbestisi ve dünya ticaretinin önündeki engellerin kaldırılmasıdır.
2
Boğazlar'ın stratejik önemi nedeniyle tek bir devletin denetiminde kapalı kalmaması, uluslararası güvenceyle tüm milletlerin ticaret gemilerine açık olması öngörülmüştür.
Daha Fazla Pratik
Wilson İlkeleri'nin Osmanlı Devleti'ndeki Türk çoğunluklu bölgelerin egemenlik hakkı ve azınlıkların özerkliği konularındaki hükümlerini inceleyiniz.
Alternatif Yöntem
Wilson İlkeleri'nde yer alan 'açık denizler ve serbest uluslararası ticaret' prensibini göz önüne alarak Boğazlar maddesinin de tüm dünya devletlerinin ticaretine açık tutulma güvencesi getirdiğini doğrudan çıkarabilirsiniz.
Tahmini Süre:45s