Soru

Zorluk: OrtaHükümet Sistemleri ve Demokrasi Modelleri

Hükümet sistemleri doktrininde kuvvetler birliği ilkesinin bir türü olan 'meclis hükümeti sistemi', yasama ve yürütme erkleri arasındaki ilişki bakımından diğer demokratik modellerden keskin bir şekilde ayrılmaktadır. Buna göre, meclis hükümeti sisteminde yürütme fonksiyonunu yerine getiren kurulun meclis ile olan hukuki ve siyasi ilişkisi hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Yürütme organı ile yasama organı arasında kuvvetlerin sert ayrılığı söz konusudur ve organlar birbirinin hukuki varlığına son veremez.
  2. B
    Yürütme iki başlı (düalist) bir yapıdadır; devlet başkanı siyaseten sorumsuzdur ve sembolik yetkilere sahiptir.
  3. C
    Hükümet üyeleri meclis dışından seçilir ve yasama organının çalışmalarına hiçbir şekilde katılamazlar.
  4. Hükümet, meclisin bir kurulu niteliğindedir; meclis tarafından seçilir ve meclis tarafından her zaman görevden alınabilir.Cevap
  5. E
    Hükümet, meclisi feshetme yetkisine sahiptir ve yasama organı üzerinde denetim yetkisini egemenliği adına kullanır.

Cevap

Meclis hükümeti sisteminde hükümet, meclisin bir kurulu niteliğindedir; meclis tarafından seçilir ve meclis tarafından her zaman görevden alınabilir.
Doğru ifadeye göre, meclis hükümeti sisteminde yürütme organı meclisten bağımsız bir erk değildir; meclisin içinden seçilen ve onun talimatları doğrultusunda çalışan bir heyettir. Meclis, bu heyeti veya üyelerini her zaman görevden alabilirken, heyetin meclisi feshetme yetkisi bulunmaz. Bu durum yasama organının mutlak üstünlüğünü yansıtır.

Adım Adım Çözüm

1
Sistem tespiti yap
Soru 'meclis hükümeti sistemi' üzerine kurgulanmıştır.
Sistemin temel çalışma prensibini belirlemek için ilk adımdır.
2
Kuvvetler ilişkisini analiz et
Bu sistemde kuvvetler birliği (yasama üstünlüğü) esastır.
Hükümetin meclise olan bağımlılığını anlamak için bu teori temeldir.
3
Yürütmenin statüsünü değerlendir
Yürütme (İcra Vekilleri Heyeti), meclisin bir alt komisyonu veya ajanı statüsündedir.
Meclis hükümeti sisteminde yürütmenin bağımsız bir tüzel kişiliği olmadığını gösterir.
4
Fesih ve görevden alma yetkilerini kontrol et
Meclis hükümeti görevden alabilir ancak hükümet meclisi feshedemez.
Yasama organının mutlak üstünlüğünün sonucudur.

Anahtar Kavram

Kuvvetler Birliği ve Yasama Üstünlüğü (Meclis Hükümeti Sistemi)

İpuçları

1
Bu sistemde meclis, devletin tek ve mutlak hâkimidir.
2
Yürütme organının meclisten bağımsız bir gücü olmadığını, meclisin bir 'memuru' gibi çalıştığını düşünün.
3
1921 Anayasası dönemindeki uygulamayı hatırlayın; hükümet başkanı aynı zamanda meclis başkanıydı ve meclis her an vekilleri değiştirebiliyordu.

Daha Fazla Pratik

Meclis hükümeti sisteminden parlamenter sisteme geçiş aşaması olan 1924 Anayasası karma sistemini inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla