Examkin

Soru

Zorluk: Orta31 Mart Vakası

Osmanlı Devleti'nde IIII. Meşrutiyet'in ilanından bir yıl sonra, anayasal düzene ve parlamenter sisteme karşı çıkan 3131 Mart Vakası yaşanmıştır. İsyanın Hareket Ordusu tarafından bastırılmasının ardından, Meclis-i Mebusan'ın aldığı bir kararla Padişah IIII. Abdülhamid tahttan indirilmiş ve yerine VV. Mehmet Reşat padişah yapılmıştır.

Bu gelişme, Türk siyasi tarihinde aşağıdakilerden hangisinin bir göstergesidir?

  1. Milli iradenin temsil edildiği meclisin, saltanat makamı üzerinde hukuki bir otorite kurduğununCevap
  2. B
    Ordu içerisindeki mektepli ve alaylı subaylar arasındaki çekişmenin tamamen sona erdiğinin
  3. C
    Padişahın yürütme yetkisinin anayasal sınırların dışına çıkarak genişlediğinin
  4. D
    Osmanlıcılık fikir akımının imparatorluktaki tüm ayrılıkçı hareketleri başarıyla sonlandırdığının
  5. E
    Devletin yönetim merkezinin İstanbul'dan Selanik'e taşındığının

Cevap

Milli iradenin temsil edildiği meclisin, saltanat makamı üzerinde hukuki bir otorite kurduğu sonucuna ulaşılır.
Türk tarihinde ilk kez bir meclis kararıyla padişah tahttan indirilmiştir. Bu durum, meclisin (yani halkın seçtiği temsilcilerin) en üst karar organı haline geldiğini ve saltanat makamı üzerinde hukuki bir otorite kurduğunu kanıtlar. Bu gelişme, monarşiden demokrasiye geçiş sürecinde kritik bir aşamadır.

Adım Adım Çözüm

1
3131 Mart Vakası'nın niteliğini analiz et.
Olayın sadece bir kişi değişikliği değil, meşrutiyet rejimine (anayasal düzene) karşı bir tepki olduğu belirlenir.
Sorunun tarihsel bağlamını doğru kurmak için isyanın amacı bilinmelidir.
2
İsyanın bastırılmasından sonraki hukuki süreci incele.
Padişahın, ordunun müdahalesinden sonra Meclis-i Mebusan'ın aldığı ortak karar ve bir fetva ile tahttan indirildiği görülür.
Padişah değişikliğinin hangi otorite tarafından gerçekleştirildiğini saptamak gerekir.
3
Bu sürecin Türk demokrasi tarihindeki yerini yorumla.
Halkın temsil edildiği meclisin padişahı görevden alabilmesi, meclis iradesinin monarşiden daha üstün bir konuma geldiğini gösterir.
Olayın anayasal ve demokratik gelişim açısından önemini kavramak için bu yorum gereklidir.

Anahtar Kavram

Meclis Üstünlüğü ve Milli İrade

İpuçları

1
3131 Mart Vakası'ndan sonra padişahın nasıl tahttan indirildiğine odaklanın.
2
Geleneksel olarak padişahlar ya ölene kadar başta kalır ya da darbe ile indirilirdi; burada ise ilk kez bir "meclis kararı" söz konusudur.
3
Halkın seçtiği temsilcilerin bulunduğu meclisin padişahı görevden alması, kimin kimden daha yetkili olduğunu gösterir?

Daha Fazla Pratik

19091909 Anayasa Değişikliklerinin meclis yetkileri üzerindeki etkilerini inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla

Konular

31 Mart Vakası

Bu konudan daha fazla soru