Soru

Zorluk: OrtaWilson İlkeleri ve Paris Barış Konferansı

1919 Paris Barış Konferansı'nda, ABD Başkanı Woodrow Wilson'ın 14 İlkesi'nde yer alan "bütün devletlerin bağımsızlıklarını ve toprak bütünlüklerini karşılıklı olarak güvence altına alacak uluslararası bir teşkilatın kurulması" maddesi doğrultusunda Milletler Cemiyeti'nin (Cemiyet-i Akvam) kurulması kararlaştırılmıştır.

Buna rağmen, fikir öncülüğünü ABD Başkanı'nın yaptığı bu uluslararası teşkilata ABD'nin üye olmamasında ve Avrupa siyasetinden çekilmesinde aşağıdakilerden hangisi doğrudan etkili olmuştur?

  1. A
    İtilaf Devletleri'nin cemiyet merkezini Cenevre yerine Londra olarak belirlemesi ve teşkilat üzerinde mutlak İngiliz denetimi kurması
  2. B
    İtalya'nın Paris Barış Konferansı'nı terk etmesi sebebiyle cemiyetin uluslararası hukuki meşruiyetini yitirmesi
  3. ABD Senatosu'nun Versay Barış Antlaşması'nı onaylamayarak ülkenin geleneksel Monroe Doktrini'ne (Yalnızlık Politikası) geri dönmesiCevap
  4. D
    Sovyet Rusya'nın Brest-Litowsk Antlaşması'nın ardından cemiyetin kurucu ve daimi üyeliğine getirilmesi
  5. E
    Osmanlı Devleti ile imzalanacak barış antlaşmasının ertelenmesi üzerine cemiyetin yürütme organlarının askıya alınması

Cevap

ABD Senatosu'nun Versay Barış Antlaşması'nı onaylamayarak ülkenin geleneksel Monroe Doktrini'ne (Yalnızlık Politikası) geri dönmesi
ABD Başkanı Woodrow Wilson'ın 14 İlkesi'nde yer alan barış örgütü fikri Paris Barış Konferansı'nda kabul edilerek Milletler Cemiyeti kurulmuş ve sözleşmesi barış antlaşmalarına eklenmiştir. Ancak ABD Senatosu, ülkeyi Avrupa'nın siyasi bağlayıcılıklarına sokmamak amacıyla Versay Antlaşması'nı onaylamamış; böylece ABD, 1823 tarihli geleneksel 'Monroe Doktrini'ne (Yalnızlık/İnziva Politikası) geri dönerek kurucusu olduğu örgüte üye olmamıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Wilson İlkeleri ve Paris Barış Konferansı arasındaki kurumsal bağı tespit etme
Wilson İlkeleri'nin 14. maddesi doğrultusunda Paris Barış Konferansı'nda Milletler Cemiyeti'nin (Cemiyet-i Akvam) kurulması kabul edilmiştir.
Uluslararası barışın korunması amacıyla kurulan bu örgüt bizzat ABD Başkanı Woodrow Wilson'ın önerisidir.
2
ABD iç politikasının uluslararası antlaşmalar üzerindeki etkisini değerlendirme
ABD Anayasası gereğince uluslararası antlaşmalar Senato onayına tabidir. Cumhuriyetçilerin ağırlıkta olduğu ABD Senatosu, Versay Antlaşması'nı ve dolayısıyla Milletler Cemiyeti Sözleşmesi'ni onaylamamıştır.
ABD Kongresi, Avrupa'nın siyasi çatışmalarına ve sömürgeci rekabetine kalıcı olarak bağlanmak istememiştir.
3
ABD'nin tarihsel dış politika doktrini ile bağlantı kurma
Antlaşmanın reddedilmesiyle ABD, 1823'ten beri uyguladığı temel dış politika prensibi olan Monroe Doktrini'ne (Yalnızlık Politikası / İnziva) dönmüş ve cemiyete üye olmamıştır.
Bu gelişme Milletler Cemiyeti'nin İngiltere ve Fransa'nın güdümüne girmesine ve yaptırım gücünün zayıf kalmasına yol açmıştır.

Anahtar Kavram

Milletler Cemiyeti'nin Kuruluşu ve ABD'nin Monroe Doktrini'ne Dönüşü

İpuçları

1
ABD'nin dış politikasında kıtasına çekilip Avrupa diplomasisine karışmama esasına dayanan tarihsel ilkeyi hatırlayınız.
2
ABD Anayasası uyarınca başkanın imzaladığı uluslararası antlaşmaların yürürlüğe girmesi için parlamentonun hangi kanadının onayı gerekmektedir?
3
ABD Senatosu'nun Versay Antlaşması'nı reddetmesiyle ABD, 'Monroe Doktrini' olarak bilinen Yalnızlık Politikası'na dönmüştür.

Daha Fazla Pratik

Paris Barış Konferansı'nda İtilaf Devletleri'nin Wilson İlkeleri'ni aşmak için geliştirdiği 'manda ve himaye' ile 'tamirat bedeli' kavramlarını inceleyiniz.

Alternatif Yöntem

Wilson İlkeleri (14. Madde) -> Paris Barış Konferansı (Cemiyet-i Akvam'ın kuruluşu) -> ABD Senatosu Antlaşma Reddi -> Monroe Doktrini (Yalnızlık Politikası) kronolojik neden-sonuç zinciri takip edilerek doğru cevaba ulaşılabilir.
Tahmini Süre:1m 0s
Bu soruyu puanla