1982 Anayasası'na göre; Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) üyeliklerinde boşalma olması durumunda gidilen "ara seçim" ile ilgili olarak; Meclis'te toplam 32 üyeliğin boşaldığı, genel seçimlere 8 ay kaldığı ve aynı zamanda (X) ilinin Meclis'te hiç üyesinin kalmadığı bir senaryoda, anayasal hükümler çerçevesinde aşağıdakilerden hangisi uygulanmalıdır?
- Boşalan üyeliklerin sayısının üye tamsayısının %5'ine ulaşmış olmasına rağmen genel seçimlere bir yıldan az süre kaldığı için bu sebebe dayalı ara seçim yapılamaz; ancak (X) ilinin Meclis'te temsilcisiz kalması bu yasağın istisnası olduğundan ara seçim yapılması zorunludur.Cevap
- BBoşalan üyelik sayısı üye tamsayısının %5'ini (30 milletvekili) geçtiği için, genel seçime kalan süreye bakılmaksızın ve herhangi bir istisna aranmaksızın üç ay içinde ara seçime gidilir.
- CGenel seçimlere bir yıldan az süre kaldığı için, boşalan üyeliklerin sayısı veya illerin temsil durumu ne olursa olsun ara seçim yapılamaz; boş üyelikler ilk genel seçimde doldurulur.
- DTBMM seçimleri ile Cumhurbaşkanlığı seçimleri kural olarak birlikte yapıldığından, ara seçim ancak Cumhurbaşkanı'nın seçimleri yenileme kararı almasıyla gerçekleştirilebilir.
- EHer seçim döneminde yalnızca bir defa ara seçim yapılabileceği için, mevcut yasama döneminde daha önce herhangi bir nedenle ara seçim yapılmışsa bu senaryoda yeni bir seçim yapılamaz.
Cevap
Boşalan üyeliklerin %5'e ulaşması nedeniyle seçime 1 yıl kala ara seçim yapılamazken, bir ilin temsilcisiz kalması bu kuralın istisnası olduğu için ara seçim yapılması zorunludur.
Doğru ifade; 1982 Anayasası'nın 78. maddesinde belirtilen ara seçim prosedürlerini tam olarak yansıtmaktadır. %5'lik boşalma (30 milletvekili) durumunda ara seçim kararı alınabilmesi için genel seçime 1 yıldan fazla süre olması gerekir. Ancak bir ilin veya seçim çevresinin Meclis'te hiç üyesinin kalmaması durumu bu sürelere bağlı değildir ve boşalmayı takip eden 90 günden sonraki ilk Pazar günü ara seçim yapılmasını zorunlu kılar.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Ara Seçim Yasakları ve İstisnaları
İpuçları
1
Ara seçimlerde '1 yıl kala seçim yapılamaz' kuralının tek bir istisnası olduğunu hatırlayın.
2
%5'lik (30 milletvekili) boşalma kuralı ile bir ilin tamamen temsilcisiz kalması kuralı arasındaki öncelik farkına odaklanın.
3
Anayasa 78. maddeye göre; bir ilin temsilcisiz kalması durumunda ara seçim, 30 ay ve 1 yıl sınırlamalarına takılmadan yapılmak zorundadır.
Daha Fazla Pratik
Seçimlerin geriye bırakılması (erteleme) koşulları ile ara seçim farklarını inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:3m 0s