Examkin

Soru

Zorluk: ZorBaşkomutanlık ve Genelkurmay Başkanlığı

1982 Anayasası'nın "Başkomutanlık ve Genelkurmay Başkanlığı" başlığı altındaki 117. maddesi hükümleri dikkate alındığında, bu makamların yetki, sorumluluk ve işleyişine dair aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Başkomutanlık, Türkiye Büyük Millet Meclisinin manevi varlığından ayrılamaz ve Cumhurbaşkanı tarafından temsil olunur.
  2. B
    Millî güvenliğin sağlanmasından ve Silahlı Kuvvetlerin savaşa hazırlanmasından, Türkiye Büyük Millet Meclisine karşı Cumhurbaşkanı sorumludur.
  3. C
    Genelkurmay Başkanı; Silahlı Kuvvetlerin komutanı olup, savaşta Başkomutanlık görevlerini Cumhurbaşkanı namına yerine getirir.
  4. Genelkurmay Başkanının görev ve yetkileri, yürütme organının düzenleyici işlemi olan Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ile düzenlenir.Cevap
  5. E
    Genelkurmay Başkanı, Cumhurbaşkanı tarafından atanır ve barış döneminde Silahlı Kuvvetlerin komutanıdır.

Cevap

Genelkurmay Başkanının görev ve yetkilerinin Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ile düzenlendiğini belirten ifade yanlıştır; Anayasa uyarınca bu düzenleme kanunla yapılmalıdır.
Doğru yanıt olan seçenek yanlıştır çünkü 1982 Anayasası'nın 117. maddesinin 4. fıkrası, Genelkurmay Başkanının görev ve yetkilerinin 'kanunla' düzenleneceğini açıkça hükme bağlamıştır. 2017 anayasa değişiklikleri ve sonrasındaki idari düzenlemelerle Genelkurmay Başkanlığı Milli Savunma Bakanlığına bağlanmış olsa da, anayasadaki 'kanunla düzenleme' şartı geçerliliğini korumaktadır. Bu nedenle bu yetkilerin münhasıran Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ile düzenlendiğini iddia etmek anayasal metne aykırıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Anayasa'nın 117. maddesinin 1. ve 2. fıkralarını analiz edin.
Başkomutanlığın TBMM'nin manevi varlığında olduğu ve Cumhurbaşkanınca temsil edildiği, ayrıca Cumhurbaşkanının milli güvenlik konusunda TBMM'ye karşı sorumlu olduğu doğrulanır.
Anayasal temsil ve sorumluluk ilişkisini belirlemek için.
2
Savaş durumundaki komuta zincirini inceleyin.
Genelkurmay Başkanı'nın savaştaki Başkomutanlık görevlerini Cumhurbaşkanı namına (adına) yürüttüğü görülür.
Fiili komuta yetkisinin hukuki dayanağını tespit etmek için.
3
Genelkurmay Başkanlığı'nın hukuki dayanağını ve normlar hiyerarşisindeki yerini kontrol edin.
Anayasa m. 117/4 açıkça 'Genelkurmay Başkanının görev ve yetkileri kanunla düzenlenir' hükmünü içermektedir.
Yetki ve görevlerin hangi hukuki metinle belirlenmesi gerektiğini saptamak için.
4
Hatalı ifadeyi tespit edin.
Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ile düzenleme yapılabileceğini öngören seçeneğin anayasal hükme aykırı olduğu sonucuna varılır.
Kanunla düzenleme zorunluluğu olan bir alanın kararnameye devredilemeyeceğini göstermek için.

Anahtar Kavram

Anayasal Yasallık İlkesi ve Başkomutanlık Temsili

İpuçları

1
Anayasa'nın 117. maddesinde Genelkurmay Başkanı'nın yetkilerinin hangi hukuk normuyla belirlendiğine dikkat edin.
2
Yeni sistemde yürütme alanında CB kararnameleri yaygın olsa da, Anayasa'nın bazı maddeleri 'kanun' şartını hala korumaktadır.
3
Başkomutanlık temsilinin kime ait olduğu ile savaşta bu yetkiyi kimin kimin adına kullandığı arasındaki farkı hatırlayın.

Daha Fazla Pratik

Anayasa Mahkemesi'nin yürütmenin düzenleyici işlemleri ile kanunlar arasındaki yetki paylaşımına dair kararlarını inceleyiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Başkomutanlık ve Genelkurmay Başkanlığı

Bu konudan daha fazla soru