Examkin

Soru

Zorluk: ZorBireysel Başvuru

1982 Anayasası'na göre, Anayasa Mahkemesine yapılacak olan "Bireysel Başvuru" kurumu ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Bireysel başvuru yoluna gidilebilmesi için, ihlale neden olduğu ileri sürülen işlem veya eylem için öngörülmüş idari ve yargısal başvuru yollarının tamamının tüketilmiş olması gerekir.
  2. B
    Herkes, Anayasa'da güvence altına alınmış temel hak ve özgürlüklerinden, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi kapsamındaki herhangi birinin kamu gücü tarafından ihlal edildiği iddiasıyla başvurabilir.
  3. Kamu tüzel kişileri, mülkiyet haklarının veya diğer temel haklarının kamu gücü tarafından ihlal edildiği gerekçesiyle Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruda bulunabilirler.Cevap
  4. D
    Yasama işlemleri ile düzenleyici idari işlemler aleyhine doğrudan bireysel başvuru yapılamayacağı gibi, Anayasa Mahkemesi kararları da başvurunun konusu olamaz.
  5. E
    Özel hukuk tüzel kişileri, yalnızca tüzel kişiliğe ait haklarının ihlal edildiği gerekçesiüyle Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru yapma hakkına sahiptirler.

Cevap

Kamu tüzel kişilerinin mülkiyet veya diğer haklar için bireysel başvuru yapabileceğini belirten ifade yanlıştır; çünkü kamu tüzel kişileri bireysel başvuru ehliyetine sahip değildir.
6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun'un 46. maddesine göre kamu tüzel kişileri bireysel başvuru yapamazlar. Kamu tüzel kişileri bizzat kamu gücünü temsil ettikleri için, kamu gücünün ihlaline karşı koruma sağlayan bu mekanizmadan yararlanmaları hukuken mümkün değildir. Bu nedenle kamu tüzel kişilerinin başvuru yapabileceğini belirten ifade anayasal ve yasal mevzuata aykırıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Bireysel başvuruda 'başvuru ehliyeti' olan süjeleri belirle.
Anayasa ve ilgili kanunlara göre sadece gerçek kişiler ve özel hukuk tüzel kişileri başvurabilir.
Bireysel başvuru, kamu gücüne karşı bireyi korumayı amaçlar; kamu tüzel kişileri kamu gücünün kendisi olduğu için bu korumadan yararlanamaz.
2
Başvuru yapılabilirlik şartlarını (ikincillik ilkesi) kontrol et.
Olağan idari ve yargısal yolların (İstinaf, Temyiz vb.) tüketilmesi şarttır.
Anayasa Mahkemesi'nin iş yükünü korumak ve yerel mahkemelere öncelik vermek için bu kural getirilmiştir.
3
Başvurunun kapsamını (konu bakımından yetki) analiz et.
Başvuru konusu hak, hem T.C. Anayasası'nda hem de AİHS'de (ve ek protokollerde) ortaklaşa yer almalıdır.
Sadece Anayasa'da olup AİHS'de olmayan haklar için (örn. eğitim hakkı bazen tartışmalı olabilir) bireysel başvuru sınırlandırılmıştır.

Anahtar Kavram

Bireysel Başvuruda Ehliyet ve Kapsam

İpuçları

1
Bireysel başvurunun temel amacı, devletin (kamu gücünün) bireye karşı yaptığı haksızlığı gidermektir.
2
Devlet kurumları (kamu tüzel kişileri), yine devlete (Anayasa Mahkemesine) karşı 'hakkım ihlal edildi' diye başvurabilir mi?
3
Anayasa Mahkemesi'ne başvuruda ehliyet kuralı şöyledir: Gerçek kişiler + Özel hukuk tüzel kişileri (kısıtlı) = EVET; Kamu tüzel kişileri = HAYIR.

Daha Fazla Pratik

Anayasa Mahkemesi'ne başvuru süresinin kaç gün olduğunu ve bu sürenin hangi olayla başladığını tekrar etmeniz faydalı olacaktır.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Bireysel Başvuru

Bu konudan daha fazla soru