Examkin

Soru

Zorluk: Çok zorHukukun Kaynakları ve Normlar Hiyerarşisi

Türk hukuk sistemindeki normlar hiyerarşisi, normların hukuki kuvveti ve farklı türdeki normların birbiriyle çatışması durumunda izlenecek hukuki yöntemlerle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. Anayasa’nın 104. maddesinde yer alan 'Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ile kanunlarda farklı hükümler bulunması halinde kanun hükümleri uygulanır' hükmü, olağanüstü hal Cumhurbaşkanlığı kararnamelerini de kapsayan genel bir hiyerarşi kuralıdır.Cevap
  2. B
    Usulüne göre yürürlüğe konulmuş milletlerarası antlaşmaların Anayasa'ya aykırılığı iddiasıyla Anayasa Mahkemesine başvurulamaması, bu antlaşmaların normlar hiyerarşisinde Anayasa'dan daha üstün olduğu anlamına gelmez.
  3. C
    Temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası antlaşmalar ile kanunların aynı konuda farklı hükümler içermesi nedeniyle çıkan uyuşmazlıklarda antlaşma hükümlerinin esas alınması, teknik olarak bir 'uygulama önceliği' kuralıdır.
  4. D
    Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararları, normlar hiyerarşisinde kanunla eş değer bir güce sahip olup hukukun asli ve bağlayıcı kaynakları arasında yer alır.
  5. E
    Yönetmelikler, hiyerarşik olarak hem kanunların hem de Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin altında yer aldığından, her iki norm türüne de aykırı hükümler içeremezler.

Cevap

Anayasa'nın 104. maddesindeki kanun-kararname çatışmasına ilişkin kuralın olağanüstü hal Cumhurbaşkanlığı kararnamelerini (OHAL CBK) kapsadığı ifadesi yanlıştır.
Doğru yanıt olan seçenek yanlıştır çünkü Anayasa’nın 119. maddesi, olağanüstü hal Cumhurbaşkanlığı kararnamelerini 104. maddedeki 'kanunla düzenlenen alanlarda CBK çıkarılamaz' veya 'kanun hükmü uygulanır' gibi kısıtlamalardan açıkça muaf tutmuştur. OHAL CBK'lar, olağan dönemin aksine kanunun düzenlediği alanlara müdahale edebilir ve yargısal denetime tabi değildir.

Adım Adım Çözüm

1
Olağan dönem Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin (CBK) hukuki rejimini inceleyin.
Anayasa m. 104/17 uyarınca CBK ile kanun çatışırsa kanun uygulanır ve TBMM aynı konuda kanun çıkarırsa CBK hükümsüz kalır.
Olağan CBK'lar kanunların hiyerarşik olarak altındadır.
2
Olağanüstü hal (OHAL) Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin rejimini inceleyin.
Anayasa m. 119 uyarınca OHAL CBK'lar, 104. maddedeki sınırlamalara tabi değildir; yani kanunla düzenlenen alanlarda düzenleme yapabilir ve kanunları askıya alabilirler.
OHAL döneminde idarenin hızlı hareket edebilmesi için normlar hiyerarşisindeki katı kural esnetilmiştir.
3
Seçenekleri bu ayrım çerçevesinde değerlendirin.
Yanlış olan seçenek, 104. maddedeki sınırlamayı OHAL kararnamelerine de teşmil etmektedir.
OHAL CBK'lar Anayasa Mahkemesi denetimine bile tabi değildir (m. 148), bu da onların özel konumunu teyit eder.

Anahtar Kavram

Olağan vs. Olağanüstü Cumhurbaşkanlığı Kararnameleri Arasındaki Hiyerarşik Fark

İpuçları

1
Olağan dönem CBK'ları ile OHAL dönemi CBK'larının tabi olduğu anayasal kısıtlamaların aynı olup olmadığını düşünün.
2
Anayasa'nın 119. maddesindeki OHAL düzenlemesinin, 104. maddedeki genel yetkilere getirdiği istisnayı anımsayın.

Daha Fazla Pratik

Anayasa Mahkemesi'nin hangi normları denetleyip hangilerini denetleyemediğini (Anayasa m. 148) tekrar gözden geçirin.
Tahmini Süre:3m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Hukukun Kaynakları ve Normlar Hiyerarşisi

Bu konudan daha fazla soru