Soru

Zorluk: OrtaBireysel Başvuru

20102010 Anayasa değişikliğiyle hukuk sistemimize dahil edilen ve Anayasa Mahkemesinin görev alanına giren "bireysel başvuru" (Anayasa şikayeti) müessesesiyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Kamu tüzel kişileri, mülkiyet hakkı veya çalışma hürriyeti gibi haklarının ihlal edildiği gerekçesiyle bireysel başvuru yoluna gidebilirler.
  2. B
    Bireysel başvuru, ihlale neden olduğu ileri sürülen nihai kararın tebliğinden itibaren en geç 6060 gün içinde yapılmalıdır.
  3. Bireysel başvuruda bulunabilmek için, ihlale yol açtığı iddia edilen işlem veya karara karşı hukuk sisteminde öngörülmüş idari ve yargısal başvuru yollarının tamamının tüketilmiş olması şarttır.Cevap
  4. D
    Anayasa'da güvence altına alınmış temel hak ve özgürlüklerin tamamı, herhangi bir sınırlama olmaksızın bireysel başvuruya konu edilebilir.
  5. E
    Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından kabul edilen kanunlar ve yasama işlemleri aleyhine doğrudan bireysel başvuru yoluna başvurulabilir.

Cevap

Bireysel başvuruda bulunabilmek için tüm idari ve yargısal yolların tüketilmiş olması zorunluluğunu belirten seçenek doğrudur.
Bireysel başvuru, temel hak ve özgürlükleri ihlal edilen bireylerin başvurduğu olağanüstü ve ikincil bir hak arama yoludur. Bu yolun açılabilmesi için hukuk düzenindeki tüm olağan (idari ve adli) yolların bitirilmiş olması ve kesin bir karara ulaşılmış olması Anayasal bir zorunluluktur.

Adım Adım Çözüm

1
Bireysel başvurunun niteliğinin incelenmesi
Bireysel başvurunun 'ikincil' (subsidiarite) nitelikte bir kanun yolu olduğu saptanır.
Anayasa Mahkemesi, bir davanın esasına bakmadan önce diğer mahkemelerin bu sorunu çözüp çözmediğini kontrol eder.
2
Usul şartlarının değerlendirilmesi
Başvuru yapılabilmesi için olağan kanun yollarının (istinaf, temyiz vb.) tamamının tüketilmesi gerektiği bilgisine ulaşılır.
Kesinleşmemiş bir karara karşı Anayasa Mahkemesine başvurulamaz.
3
Kapsam ve süre kontrolü
Başvuru süresinin 3030 gün olduğu ve sadece ortak korunan hakları kapsadığı doğrulanır.
Anayasal çerçeve ve 6216 sayılı Kanun bu sınırları net bir şekilde belirlemiştir.

Anahtar Kavram

Bireysel Başvuruda İkincillik İlkesi ve Başvuru Şartları

İpuçları

1
Bireysel başvurunun bir 'son çare' olduğunu düşünün.
2
Mahkemelerden kesin bir sonuç almadan doğrudan Anayasa Mahkemesine gidilip gidilemeyeceğini hatırlayın.
3
İkincillik ilkesi gereği, yerel mahkemelerin ve üst mahkemelerin süreci tamamlamış olması gerekir.

Daha Fazla Pratik

Bireysel başvuru hakkının kapsamına giren (AİHS ve Anayasa ortak) haklar ile girmeyen (örneğin seçme-seçilme dışındaki bazı siyasi haklar) arasındaki ayrımı inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:50s
Bu soruyu puanla