Soru

Zorluk: Orta31 Mart Vakası

3131 Mart Vakası'nın bastırılmasından sonra Meclis-i Mebusan'ın aldığı bir kararla IIII. Abdülhamit tahttan indirilmiş, yerine VV. Mehmet Reşat padişah ilan edilmiştir. Bu durum, Türk siyasi tarihinde aşağıdakilerden hangisinin doğrudan bir kanıtıdır?

  1. Meclisin, saltanat makamı üzerinde hukuksal ve siyasi bir otoriteye sahip olduğununCevap
  2. B
    Ordunun yönetimdeki sivil iradeyi tamamen devre dışı bıraktığının
  3. C
    Hükümetin bir darbe ile değiştirilerek yürütme gücünün tamamen el değiştirdiğinin
  4. D
    Padişahın yürütme yetkisinin meclis denetiminden tamamen çıkarıldığının
  5. E
    Mutlakiyet rejimine geri dönülerek anayasal düzenden vazgeçildiğinin

Cevap

Meclisin, saltanat makamı üzerinde hukuksal ve siyasi bir otoriteye sahip olduğunun
Osmanlı tarihinde ilk kez bir padişah, halkın temsilcilerinden oluşan bir meclis kararıyla görevinden alınmıştır. Bu durum, meclisin (milli iradenin temsilcisinin) artık hükümdardan daha üstün bir siyasi ve hukuksal otorite haline geldiğinin en somut kanıtıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Olayın niteliğini belirle
3131 Mart Vakası meşrutiyet rejimine karşı bir isyandır ve Hareket Ordusu tarafından bastırılmıştır.
Sürecin askeri mi yoksa siyasi mi ilerlediğini anlamak için başlangıç noktasını bilmek gerekir.
2
Karar verici mercii analiz et
Sultanın tahttan indirilmesi kararı ordu komutanları tarafından değil, Meclis-i Mebusan tarafından alınmıştır.
Eylemi gerçekleştiren güç (ordu) ile meşruiyeti sağlayan güç (meclis) arasındaki farkı ayırt etmek gerekir.
3
Siyasi sonucu yorumla
Seçilmiş bir meclisin, geleneksel ve kutsal sayılan saltanat makamını değiştirebilmesi, halk iradesinin ve yasamanın üstünlüğünü gösterir.
Türk demokrasi tarihindeki kırılma noktalarından birini tespit etmek amaçlanır.

Anahtar Kavram

Parlamenter Üstünlük ve Hukuksal Meşruiyet

İpuçları

1
Kararı veren kurumun (Meclis-i Mebusan) kimliği ile padişahın görevden alınış yöntemi arasındaki ilişkiye odaklanın.

Daha Fazla Pratik

19091909 Anayasa değişikliklerinin meclis yetkileri üzerindeki etkilerini inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 0s
Bu soruyu puanla