Examkin

Soru

Zorluk: Çok zorBaşkomutanlık ve Genelkurmay Başkanlığı

1982 Anayasası’nın "Başkomutanlık ve Genelkurmay Başkanlığı" kenar başlıklı 117117. maddesinde yer alan hükümler uyarınca; millî güvenliğin sağlanması, Başkomutanlık temsil yetkisi ve sorumluluk makamları ile ilgili aşağıdakilerden hangisi anayasal metinle doğrudan çelişmektedir?

  1. A
    Başkomutanlık, Türkiye Büyük Millet Meclisinin manevi varlığından ayrılamaz ve Cumhurbaşkanı tarafından temsil olunur.
  2. B
    Millî güvenliğin sağlanmasından ve Silahlı Kuvvetlerin yurt savunmasına hazırlanmasından, Türkiye Büyük Millet Meclisine karşı Cumhurbaşkanı sorumludur.
  3. Genelkurmay Başkanı; Silahlı Kuvvetlerin komutanı olup, savaşta Başkomutanlık görevlerini Türkiye Büyük Millet Meclisi adına yerine getirir.Cevap
  4. D
    Genelkurmay Başkanı; Silahlı Kuvvetlerin komutanı olarak yürüttüğü görev ve yetkilerinden dolayı Cumhurbaşkanına sorumludur.
  5. E
    Genelkurmay Başkanı, Cumhurbaşkanınca atanır; bu makamın görev ve yetkileri kanunla düzenlenir.

Cevap

Genelkurmay Başkanı'nın savaşta Başkomutanlık görevlerini Türkiye Büyük Millet Meclisi adına yerine getireceğini belirten ifade yanlıştır; bu yetki Cumhurbaşkanı namına kullanılır.
Doğru cevap, Genelkurmay Başkanı'nın savaşta Başkomutanlık görevlerini yürütme yetkisinin kaynağını yanlış ifade etmektedir. 1982 Anayasası'nın 117117. maddesinin üçüncü fıkrasına göre; 'Genelkurmay Başkanı; Silahlı Kuvvetlerin komutanı olup, savaşta Başkomutanlık görevlerini Cumhurbaşkanı namına yerine getirir.' Dolayısıyla yetki kullanımı Meclis adına değil, Cumhurbaşkanı namınadır.

Adım Adım Çözüm

1
Anayasa Madde 117117'nin temel fıkralarını analiz etme
Başkomutanlığın TBMM'nin manevi varlığında olduğu ancak Cumhurbaşkanı tarafından temsil edildiği saptanır.
Başkomutanlık yetkisinin kime ait olduğu ve kimin temsil ettiği arasındaki farkı ayırt etmek gerekir.
2
Sorumluluk makamlarını inceleme
Cumhurbaşkanının TBMM'ye karşı, Genelkurmay Başkanı'nın ise anayasal olarak Cumhurbaşkanına karşı sorumlu olduğu görülür.
Yürütme içerisindeki hiyerarşik ve siyasi sorumluluk zincirini doğrulamak gerekir.
3
Savaş durumundaki yetki devrini kontrol etme
Anayasa metninde Genelkurmay Başkanı'nın bu görevleri 'Cumhurbaşkanı namına' yürüttüğü ifadesi bulunur.
Savaşta komuta yetkisinin hukuki dayanağını belirlemek gerekir.

Anahtar Kavram

1982 Anayasası'nda Başkomutanlık Temsili ve Genelkurmay Başkanlığı'nın Statüsü

İpuçları

1
Başkomutanlık yetkisi TBMM'ye aittir ancak bu yetkinin savaşta kimin 'adına' veya 'namına' kullanıldığına dikkat edin.
2
Genelkurmay Başkanı'nın sorumluluğu konusunda Anayasa metni ile alt mevzuat (CBK) arasındaki farkı hatırlayın; soru sadece Anayasa'yı sormaktadır.
3
Anayasa Madde 117117'de 'Cumhurbaşkanı namına' ve 'TBMM adına' ifadelerinin nerelerde kullanıldığını netleştirin; Genelkurmay Başkanı savaşta Cumhurbaşkanını temsil eder.

Daha Fazla Pratik

Milli Güvenlik Kurulu'nun (MGK) yapısını ve üye kompozisyonundaki son değişiklikleri (Jandarma Genel Komutanlığı'nın çıkarılması gibi) inceleyerek yürütmenin güvenlik kanadını pekiştirebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Başkomutanlık ve Genelkurmay Başkanlığı

Bu konudan daha fazla soru