’li yıllarda Musul Sorunu nedeniyle Milletler Cemiyeti ile mesafeli bir ilişki yürüten Türkiye Cumhuriyeti, ’lu yılların başında hem dünya barışına katkı sağlamak hem de uluslararası sorunlarını diplomatik yollarla çözmek amacıyla cemiyetle yakınlaşmıştır.
Türkiye’nin yılında Milletler Cemiyeti’ne (Cemiyet-i Akvam) üye olması ve bu sürecin etkileriyle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
- AÜyelik, İspanya’nın teklifi ve Yunanistan’ın desteğiyle gerçekleşen özel bir davet sonucunda olmuştur.
- Cemiyete giriş, Musul Sorunu’nun Türkiye’nin lehine olacak şekilde yeniden görüşülerek çözülmesini sağlamıştır.Cevap
- CBu gelişme, Türkiye’nin uluslararası alandaki saygınlığını artırarak Montrö Boğazlar Sözleşmesi için uygun bir zemin hazırlamıştır.
- DTürkiye’nin cemiyete katılımı, 'Yurtta sulh, cihanda sulh' ilkesinin uluslararası bir platformda teyit edilmesidir.
- ECemiyet üyeliği, Türkiye’nin Balkan Antantı gibi bölgesel barış girişimlerine öncülük etme sürecini hızlandırmıştır.
Cevap
Cemiyete girişin Musul Sorunu'nu Türkiye lehine çözdüğü ifadesi yanlıştır; çünkü bu sorun üyelikten altı yıl önce () çözülmüştür.
Doğru yanıt olan seçenek, Musul Sorunu'nun cemiyet üyeliği sayesinde Türkiye lehine çözüldüğünü iddia etmektedir. Oysa Musul Sorunu yılında, yani Türkiye cemiyete üye olmadan çok önce aleyhte sonuçlanmış bir konudur. Türkiye'nin cemiyete giriş amacı, mevcut barış ortamını korumak ve ileride doğabilecek (Boğazlar veya Hatay gibi) sorunları hukuk yoluyla çözmektir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Dış Politika Kronolojisi ve Musul Sorunu
İpuçları
1
Türkiye'nin cemiyete giriş tarihini () ile Musul Sorunu'nun çözüm tarihini () hatırlayın.
2
Cemiyetin Musul konusundaki tavrının, Türkiye'nin üyeliği neden yıllarca ertelediğini düşünün.
3
Milletler Cemiyeti üyeliği Boğazlar ve Hatay konularında elimizi güçlendirmiş olsa da, çoktan kapanmış olan Musul defterini yeniden açmamıştır.
Daha Fazla Pratik
Türkiye'nin Milletler Cemiyeti'ne davet edilmesine öncülük eden devletleri (İspanya ve Yunanistan) ve üyeliğin Montrö Boğazlar Sözleşmesi'ne nasıl zemin hazırladığını tekrar edin.
Tahmini Süre:1m 15s