Soru

Zorluk: OrtaParlamento Kararları

Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) tarafından gerçekleştirilen işlemler 'kanun' ve 'parlamento kararı' olarak ikiye ayrılmaktadır. Bu işlemlerin en temel farklarından biri; kanunların Cumhurbaşkanı tarafından yayımlanması ve veto (geri gönderme) yetkisine tabi olması, parlamento kararlarının ise kural olarak Meclis Başkanı tarafından yayımlanıp Cumhurbaşkanının onayına sunulmamasıdır.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi TBMM'nin bir parlamento kararı olmayıp, Cumhurbaşkanının yayımlama ve veto yetkisine tabi olan işlemlerinden biridir?

  1. A
    Meclis İçtüzüğü'nün değiştirilmesi
  2. Milletlerarası antlaşmaların onaylanmasının uygun bulunmasıCevap
  3. C
    Yasama dokunulmazlığının kaldırılması
  4. D
    Olağanüstü hal (OHAL) süresinin uzatılması
  5. E
    Meclis çalışmalarına ara verilmesi veya tatil kararı

Cevap

Milletlerarası antlaşmaların onaylanmasının uygun bulunması işlemi bir kanun niteliğindedir.
Milletlerarası antlaşmaların onaylanmasının uygun bulunması, TBMM tarafından 'kanun' şeklinde gerçekleştirilen bir işlemdir. Kanunlar, parlamento kararlarından farklı olarak Cumhurbaşkanı tarafından Resmi Gazete'de yayımlanır ve Cumhurbaşkanı bu düzenlemeleri veto ederek Meclis'e geri gönderme yetkisine sahiptir. Diğer seçeneklerdeki işlemler ise parlamento kararıdır.

Adım Adım Çözüm

1
TBMM işlemlerinin hukuki niteliğini analiz etmek
Seçeneklerdeki işlemlerden hangisinin 'kanun', hangisinin 'parlamento kararı' olduğunu ayırt etmek gerekir.
Kanunlar ve parlamento kararları farklı onay ve denetim usullerine tabidir.
2
Cumhurbaşkanı ile olan ilişkiyi sorgulamak
İşlemlerden sadece kanunlar Cumhurbaşkanına 'yayımlama' ve 'geri gönderme' (veto) amacıyla gönderilir.
Anayasa'ya göre parlamento kararları Meclis iradesinin doğrudan tezahürüdür ve yürütme onayına tabi değildir.
3
Kanun niteliğindeki işlemi tespit etmek
Milletlerarası antlaşmaların onaylanmasının uygun bulunması bir 'kanun'dur.
Anayasa madde 90 uyarınca TBMM bu işlemi bir uygun bulma kanunu ile gerçekleştirir.

Anahtar Kavram

Kanun ve Parlamento Kararı Ayırımı

İpuçları

1
Cumhurbaşkanının bir işlemi veto edebilmesi veya yayımlayabilmesi için o işlemin 'kanun' formunda olması gerekir.

Daha Fazla Pratik

Diğer 'kanun' niteliğindeki özel işlemleri (Para basılması, Genel/Özel af ilanı vb.) tekrar edebilirsiniz.
Tahmini Süre:50s
Bu soruyu puanla